Erzincan'daki Projeler Maliyet Baskısı Altında

Kent genelinde, özellikle yeni yerleşim bölgelerinde hız kazanan konut projeleri için bu veriler bir yol haritası niteliği taşıyor. İnşaat maliyetlerindeki artışın beklentilerin üzerinde gelmesi durumunda, müteahhitlerin yeni projeler için fiyat güncellemesine gitmesi kaçınılmaz görülüyor. Bu durum, Erzincan’da devam eden yapılaşma sürecinin hızını ve metrekare birim fiyatlarını doğrudan belirleyen temel unsur olacak.

Ev Sahibi Olmak İsteyenler Beklemede

Maliyet endeksi sadece üreticileri değil, konut satın almayı planlayan vatandaşları da yakından ilgilendiriyor. Artan inşaat maliyetlerinin sıfır konut fiyatlarına yansımasıyla birlikte, ikinci el piyasasında da hareketliliğin değişebileceği öngörülüyor. Gayrimenkul uzmanları, Erzincan’da ev sahibi olmak isteyenlerin bugün açıklanacak veriler ışığında bütçe planlamalarını yeniden gözden geçirebileceğini ifade ediyor.

Müteahhitler Yeni Stratejilerini Belirleyecek

Erzincan’daki inşaat firmaları, açıklanacak endeks verileriyle birlikte malzeme tedariki ve yeni projelere başlama kararlarını netleştirecek. Özellikle demir, çimento ve hazır beton gibi temel girdi kalemlerindeki değişim oranları, inşaat sektörünün yerel ölçekteki sürdürülebilirliği açısından kritik önem arz ediyor. Uzmanlar, maliyet disiplini sağlayamayan projelerin teslim sürelerinde aksamalar yaşanabileceği konusunda da uyarılarda bulunuyor.

Eskiden Ne İdi Şimdi Ne Oldu?

Yönetmelikte yapılan değişiklikle birlikte giriş şartlarını düzenleyen 5. madde tamamen yenilendi. Daha önceki uygulamalarda bazı şartlarda esneklik ya da farklı yorumlamalar bulunurken, yeni metinle kriterler şu şekilde kesinleşti:

• Askerlik Şartı: Eski düzenlemelerde askerlik durumuyla ilgili farklı ifadeler yer alabilirken, yeni yönetmelik "askerlik ödevini bitirmiş olma" şartını son başvuru tarihi itibarıyla zorunlu kıldı.

• İkamet Şartı: Adayların başvuru yaptıkları il sınırları içerisinde son 1 yıldır ikamet ediyor olmaları şartı, yerleşik düzenin korunması adına madde metnine net bir şekilde işlendi.

• Eğitim Durumu: En az lise veya dengi okul mezunu olma şartı korunarak, adayların eğitim düzeyi kriteri teyit edildi.

Giriş Şartları Netleşti

Yeni yönetmeliğe göre bekçi olabilmek için Türk vatandaşı olmak, silah taşımaya engeli bulunmamak ve kamu haklarından mahrum olmamak gibi temel şartlar ön planda tutuluyor. Ayrıca, sağlık yönetmeliğindeki kriterleri karşılamak ve herhangi bir suç kaydına sahip olmamak da adaylarda aranan vazgeçilmez nitelikler arasında yer alıyor.

Uygulama Başladı

Bekçilik sınavlarına hazırlanmayı planlayan adaylar için bu yeni kurallar, yayımlandığı tarih itibarıyla yürürlüğe girdi. İçişleri Bakanlığı'nın yürüteceği bu yeni süreç, emniyet teşkilatına katılacak bekçilerin seçiminde daha standart ve şeffaf bir yapı oluşturmayı hedefliyor. Özellikle yerel güvenliğin sağlanmasında kritik rol oynayan bekçilerin, görev yapacakları bölgeyi iyi tanıması için getirilen ikamet şartı, bu düzenlemenin en önemli ayaklarından birini oluşturuyor.

2025-2026 Dönemine Özel Uygulama

Yönetmeliğe eklenen geçici maddeye göre, 2025-2026 eğitim-öğretim yılında mezun olacak öğrenciler için normal eğitim süresinden farklı bir takvim uygulanacak. Yapılan güncelleme ile bu dönem mezunlarının toplam eğitim-öğretim süresi 21 hafta olarak kararlaştırıldı.

Karar Resmen Yürürlüğe Girdi

Değişiklik, yayımı tarihi itibarıyla geçerlilik kazandı. Düzenlemenin, emniyet teşkilatına yeni katılacak personelin göreve başlama süreçlerini hızlandırması ve eğitim planlamasını güncel ihtiyaçlara göre modernize etmesi bekleniyor.

Görüntülü Ve Sesli Muayene Dönemi Başlıyor

Yeni düzenleme ile "uzaktan sağlık hizmeti" aile hekimliği sistemine dahil edildi. Vatandaşlar, aile sağlığı merkezlerine fiziksel olarak gitmelerine gerek kalmadan, teknolojik imkanlar aracılığıyla aile hekimlerinden muayene ve danışmanlık hizmeti alabilecek. Bu uygulama özellikle takibi gereken hastalar için büyük kolaylık sağlayacak.

Şiddet Uygulayan Kişinin Kaydı Taşınacak

Sağlık çalışanlarına yönelik şiddetin önlenmesi amacıyla caydırıcı bir adım atıldı. Aile hekimine veya personeline şiddet uyguladığı adli veya idari mercilerce tespit edilen kişilerin kaydı, o birimden alınarak başka bir aile hekimine aktarılacak. Ayrıca tüm aile sağlığı merkezlerine güvenlik kamerası kurulması zorunlu hale getirildi.

Binalar Ve Cihazlar Modernize Ediliyor

Merkezlerin fiziki şartlarını iyileştirmek adına, her beş aile hekimi için bir ilave oda bulundurulması şartı getirildi. Tıbbi cihaz listesine kandaki oksijen seviyesini ölçen "pulse oksimetre" gibi yeni ekipmanlar eklenirken, askerlik veya doğum nedeniyle görevinden ayrılan personelin sisteme geri dönüş şartları da kolaylaştırıldı.

Cezaların Önüne Geçilmesi Hedefleniyor

Trafik güvenliğini sağlamak ve plaka okuma sistemlerinin verimliliğini artırmak amacıyla başlatılan denetimler, APP plaka kullanan araç sahiplerini zor durumda bırakmıştı. Şoförler Odası, vatandaşların mağduriyetini gidermek ve yasal sınırlara uyulmasını teşvik etmek amacıyla önemli bir karar aldı. Bu kapsamda, aracında standart dışı plaka bulunan sürücülerin plakaları, oda bünyesinde herhangi bir ücret talep edilmeden yasal standartlara uygun plakalarla değiştirilecek.

Muayene Ve Denetimlerde Kolaylık Sağlanacak

Yeni düzenleme ile birlikte sürücüler, plakalarını ücretsiz olarak yenileyerek hem trafik cezası riskinden kurtulacak hem de TÜVTÜRK muayene süreçlerinde yaşanan "ağır kusur" engelini aşmış olacak. Şoförler Odası yetkilileri, değişimin yasal bir zorunluluk olduğunu hatırlatarak, tüm sürücülerin bu imkândan yararlanarak plakalarını mevzuata uygun hale getirmeleri çağrısında bulundu.

Değişim Süreci Nasıl İşleyecek?

Ücretsiz değişim imkânından yararlanmak isteyen araç sahiplerinin, mevcut APP plakalarıyla birlikte ilgili odaya başvuruda bulunmaları yeterli olacak. Yapılan incelemenin ardından, mühürlü ve yasal standartlara uygun yeni plakalar kısa süre içerisinde hazırlanarak sahiplerine teslim edilecek. Uygulamanın, hem trafik disiplinine katkı sağlaması hem de vatandaşın ekonomik yükünü hafifletmesi bekleniyor.

Sakaltutan Geçidi Geçit Vermedi

Erzincan-Sivas kara yolu, yoğun kar yağışı ve tipi nedeniyle ulaşıma kapatıldı. Özellikle Sakaltutan Geçidi mevkisinde etkisini artıran kar yağışı, görüş mesafesinin düşmesine ve zeminin kayganlaşmasına neden oldu. Yolun trafiğe kapanmasıyla birlikte çok sayıda aracın güzergâhta bekletildiği ve bazı sürücülerin yolda mahsur kaldığı bildirildi.

Sıcaklıklar Sıfırın Altına Düşüyor

Meteorolojik verilere göre, bölgede hava sıcaklıklarının hızla düşmesiyle birlikte buzlanma ve don riski artış gösterdi. Gece saatlerinde sıcaklıkların sıfırın altında 1 dereceye kadar gerilemesi beklenirken, karla karışık yağmur ve kar yağışının yer yer devam edeceği tahmin ediliyor.

Ekipler Teyakkuz Haline Geçti

Karayolları ekipleri, kapanan yolun yeniden trafiğe açılması için bölgede kar küreme ve tuzlama çalışmalarına aralıksız devam ediyor. Trafik ekipleri ise sürücüleri zincir, çekme halatı ve takoz bulundurmaları konusunda uyarırken; aşırı hızdan kaçınılması ve takip mesafesinin korunması gerektiğini hatırlattı.

Etiketlerdeki Uçurum Pes Dedirtti

Resmi verilere yansıyan tespitler, tüketicinin karşı karşıya kaldığı fiyat baskısını gözler önüne serdi. Yapılan incelemelerde, bir marketin 42 liradan tedarik ettiği çarliston biberin, reyonlarda 249,67 liradan satışa sunulduğu saptandı. Aynı şekilde başka bir şehirde 75 liraya mal edilen kırmızı biberin etikete 286 lira olarak yansıtıldığı görüldü.

Sadece sebze grubuyla sınırlı kalmayan bu fiyat uçurumu; 53 liraya alınan zencefilin 196 liraya, 15 liraya alınan ürünlerin ise 80 liraya kadar çıkan fiyatlarla vatandaşa satılmasıyla devam etti.

Denetimler Tüm Satış Noktalarına Yayılıyor

Fahiş fiyat artışı yaptığı kanaatine varılan çok sayıda market şubesi, gerekli idari yaptırımların uygulanması amacıyla Haksız Fiyat Değerlendirme Kurulu'na sevk edildi.

Bakanlık yetkilileri, hiçbir maliyet artışıyla açıklanamayacak bu kâr oranlarına karşı tolerans gösterilmeyeceğini bildirdi. Saha denetimlerinin kararlılıkla sürdürüleceği ve vatandaşın bütçesini sarsan her türlü haksız ticari uygulamanın en ağır cezai müeyyidelerle sonuçlanacağı vurgulandı.

Üretici Üretmekten Vazgeçiyor

Tarladaki fiyat ile raf fiyatı arasındaki bu devasa uçurum, tarımsal üretimin geleceğini de tehdit ediyor. Alın terinin karşılığını alamayan ve kârın büyük kısmının aracılara veya market zincirlerine gittiğini gören çiftçilerin, üretim maliyetlerini karşılayamaz hale gelerek üretimden vazgeçtiği belirtiliyor.

Geri ödeme listesine yeni ilaçlar eklendi

Tebliğ değişikliği sadece görüntüleme hizmetlerini değil, tedavi süreçlerini destekleyen ilaç listelerini de kapsıyor. Yapılan düzenleme ile kalp, böbrek ve anjioödem hastalıklarının tedavisinde kullanılan üç kritik ilaç daha geri ödeme listesine alındı. Ayrıca akondroplazi, epilepsi ve sistinüri gibi hastalıkların tedavisinde ihtiyaç duyulan özel ilaçların yurt dışından temin edilerek hastaların kullanımına sunulacağı bildirildi.

Çölyak hastalarına destek artışı

Sosyal destek ödemelerinde de iyileştirmeye gidilen yeni düzenleme ile çölyak ve metabolik hastalıklara sahip vatandaşlar için sağlanan gıda desteği tutarı yüzde 30 oranında artırıldı. Bunun yanı sıra, kamu kurumlarına bağlı evde bakım merkezleri tarafından yazılan reçete bedellerinin de Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanmasına karar verildi. Bakan Memişoğlu, bu adımların "Sağlıklı Türkiye Yüzyılı" hedefleri doğrultusunda atıldığını vurguladı.

İstanbul Levent’te polis noktasına yönelik gerçekleştirilen silahlı saldırının ardından emniyet güçleri Türkiye genelinde geniş kapsamlı bir harekat başlattı. Cumhuriyet Başsavcılıkları koordinesinde yürütülen operasyonlar kapsamında, terör örgütü DEAŞ’a yönelik 34 ilde eş zamanlı baskınlar yapıldı. Adalet Bakanı Akın Gürlek’in yaptığı açıklamaya göre, operasyon düzenlenen iller arasında Erzincan da yer alıyor.

198 şüpheli gözaltına alındı

Bakan Gürlek, operasyonun bilançosunu sosyal medya hesabından paylaşarak kamuoyunu bilgilendirdi. Yapılan teknik ve fiziki takipler sonucunda toplam 273 şüpheli hakkında işlem yapıldığı bildirildi. 34 ilde gerçekleştirilen baskınlarda şu ana kadar 198 şüpheli gözaltına alınırken, örgüt faaliyetlerine yönelik çok sayıda materyal ele geçirildi. Bakan Gürlek, mücadelenin "sıfır tolerans" anlayışıyla kararlılıkla süreceğini ve hukuk devleti ilkelerinden taviz verilmeyeceğini vurguladı.

Saldırıda yaralanan polislere geçmiş olsun mesajı

Operasyonun temel tetikleyicisi olan Levent’teki hain saldırıya da değinen Bakan Gürlek, olayda yaralanan kahraman polis memurları için acil şifalar diledi. "Terörsüz Türkiye" hedefi doğrultusunda operasyonların titizlikle devam edeceğini belirten Gürlek, emniyet teşkilatının sahadaki gücünün ve kararlılığının altını çizdi. Erzincan ve diğer illerdeki süreçlerin Cumhuriyet Başsavcılıkları tarafından yakından takip edildiği öğrenildi.

Sayda Kazıları ve İskender Lahdi Mucizesi

Türkiye'nin ilk arkeoloğu kabul edilen Osman Hamdi Bey, kariyerinin en çarpıcı başarısına 1887-1888 yılları arasında imza attı. Lübnan’da bulunan Sayda Kral Mezarlığı kazılarını yürüten Bey, bu çalışmalar sırasında arkeoloji dünyasını sarsan ve bugün dünya çapında bir fenomen olan İskender Lahdi’ni gün yüzüne çıkardı. Bu keşif, o dönemden bugüne arkeoloji tarihinin en önemli buluntuları arasında gösterilmeye devam ediyor.

Eser Kaçakçılığına Karşı Hukuk Savaşı

Müze-i Hümayun (İstanbul Arkeoloji Müzesi) müdürlüğü görevine getirildikten sonra Osman Hamdi Bey, sadece kazı alanlarında değil, hukuk kürsüsünde de büyük bir mücadele başlattı. Tarihi eserlerin yurt dışına kaçırılmasını engellemek için kolları sıvayan Bey, o dönem yürürlükte olan 1874 tarihli "Asar-ı Atika Nizamnamesi" üzerinde köklü değişiklikler yaptı.

1883 Tüzüğü: Kültürel Mirasın Kalkanı

1883 yılında hazırladığı ve yürürlüğe soktuğu yeni düzenleme ile Osmanlı topraklarındaki eski eserlerin Batılı ülkelere kaçırılmasını resmen yasakladı. Bu stratejik hamle, Anadolu ve çevresindeki binlerce yıllık mirasın korunmasını sağlayan en kritik hukuki dönemeç olarak tarihe geçti.

Kadıköy’ün ilk belediye başkanı ve bugün Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi olarak bilinen kurumun kurucusu olan Osman Hamdi Bey, doğum gününde hem bir sanatçı hem de bir kültür muhafızı olarak hatırlanıyor.

Kaynak; Tarih Kulübü ( www.facebook.com/TarihKulubu)

Esnafın Nabzı Tutuluyor: Otogar ve Büyük Çarşı Ziyaretleri

Süleyman Tan, programı kapsamında ilk olarak ulaşım ve ticaretin kesişme noktası olan otogar esnafını ziyaret etti. Esnafın talep ve önerilerini birinci ağızdan dinleyen Tan, sahada birebir temas kurmanın önemine dikkat çekerek, her zaman esnafın yanında olma kararlılığını vurguladı.

Ziyaret turunun bir diğer önemli durağı ise şehrin ticaret kalbi olarak bilinen Büyük Çarşı oldu. Buradaki esnafla verimli istişarelerde bulunan Tan, sıcak ve samimi karşılamalarından dolayı bölge sakinlerine teşekkürlerini iletti.

İdari ve Siyasi Makamlarla İstişare

Seçim çalışmaları sadece ticaretle sınırlı kalmadı. Erzincan İl Genel Meclis Başkanı’nı makamında ziyaret eden Süleyman Tan, yeni görev dönemi için tebriklerini sundu. Devamında meclis üyeleriyle bir araya gelen Tan, mecliste grubu bulunan tüm siyasi partilerin temsilcilerini de ziyaret ederek görüş alışverişinde bulundu. Şehrin gelişimi için sorumluluk alan tüm yetkililere başarı dileklerini iletti.

Enerji Altyapısı Gündemde

Şehrin hizmet kapasitesine yönelik ziyaretler kapsamında Erzincan Enerya Gaz Dağıtım A.Ş. Müdürü ile de bir görüşme gerçekleştirildi. Enerji altyapısı ve sunulan hizmetlere dair teknik bilgilerin ele alındığı toplantıda Tan, Erzincan’ın gelişimi adına yürütülen çalışmalardan dolayı müdürlük nezdinde tüm ekibe teşekkür etti.

Süleyman Tan, "sahada olma" ilkesiyle hareket ederek Erzincan’ın tüm paydaşlarıyla temas kurmaya devam edeceğini belirtti.

Panelin Adresi: Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi

Bölgenin önemli akademik ve kültürel merkezlerinden biri olan Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi, bu stratejik buluşmaya ev sahipliği yapacak. Etkinlik, 29 Nisan 2026 tarihinde, saat 09.00 itibarıyla Prof. Dr. Erdoğan Büyükkasap Kongre ve Kültür Merkezi’nde gerçekleştirilecek.

Önemli Katılım

Türkiye’nin iç ve dış güvenlik dinamiklerinin profesyonel bir bakış açısıyla değerlendirileceği panele, son Başbakan Binali Yıldırım da teşrif ederek katılım sağlayacak.

Etkinlik Detayları

• Konu: Türkiye Yüzyılında Türkiye’nin Güvenlik Meseleleri ve Çözüm Önerileri 2026

• Tarih: 29 Nisan 2026

• Saat: 09.00

• Yer: EBYÜ Prof. Dr. Erdoğan Büyükkasap Kongre ve Kültür Merkezi

• Düzenleyen Kurumlar: Erzincan Valiliği, Erzincan Belediyesi ve Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi iş birliğiyle.

Türkiye’nin 2026 yılı güvenlik projeksiyonlarının ve çözüm yollarının tartışılacağı bu önemli panel, yerel ve ulusal düzeyde ilgiyle takip ediliyor.

Yapılan son değerlendirmelere göre; Erzurum, Erzincan, Ardahan ve Bayburt çevrelerinde zirai don tehlikesi bekleniyor. İşte üreticileri ve vatandaşları yakından ilgilendiren kritik tarih ve detaylar;

Gece Yarısından Sonra Başlayacak Hizmete sunulan resmi rapora göre, 8 Nisan 2026 Çarşamba günü (bugün) gece saatlerinden itibaren etkisini göstermesi beklenen hava olayı, bölge genelinde yer yer orta kuvvette zirai don riski oluşturacak.

Cumartesi Gününe Kadar Sürecek Yayımlanan 16 numaralı uyarı metninde, don riskinin sadece bir gece ile sınırlı kalmayacağı, 11 Nisan 2026 Cumartesi saat 09:00’a kadar devam etmesinin beklendiği belirtildi.

DİKKATLİ VE TEDBİRLİ OLUNMASI İSTENİYOR

Yetkililer, özellikle geçimini tarımla sağlayan üreticileri ve çiftçileri yaşanabilecek olumsuzluklara karşı uyardı. Don riskine karşı ilgili kurumların ve vatandaşların tedbirli olması gerektiği vurgulanırken, geçerlilik periyodunun şu aralığı kapsadığı bildirildi:

• Başlangıç: 08.04.2026 – 16:00

• Bitiş: 11.04.2026 – 09:00

Başta çiftçiler olmak üzere, bölge halkının dondurucu soğuklar ve zirai don riskine karşı hazırlıklı olması hayati önem taşıyor.

"Duraklama Bitti, Gerileme Başladı"

Mustafa Sarıgül, Erzincan’ın ulaşım altyapısında ciddi eksiklikler olduğunu ifade ederek, Sivas–Erzincan hızlı tren projesinin durduğunu ve Erzincan–Trabzon demiryolu hattına sahip çıkılmadığını söyledi. Sakaltutan, Kızıldağ ve Ahmediye tünellerinin yatırım programında yer almadığını hatırlatan Sarıgül, “Can Erzincan’ın duraklama devri bitti, gerileme devri başladı” ifadelerini kullandı.

Üniversite ve Esnaf Bağlantısı Koptu

Şehir merkezi ile üniversite arasında planlanan tramvay projesinin hayata geçirilmediğini belirten Sarıgül, bu durumun üniversite öğrencilerinin esnafla buluşmasını engellediğini savundu.

Çiftçi ve Üretici Borç Yükü Altında

Tarımsal verilere de değinen Sarıgül, 2025 yılında yapılması gereken destek ödemelerinin ancak yeni yapıldığını, bu gecikme nedeniyle çiftçinin borcunun katlandığını ifade etti. Çadırkaya’da bir dönüm sulama için 3 bin lira fatura kesildiğini ve pancar üreticisinin hala parasını alamadığını dile getirdi.

"Fabrikalar Korunamadı, Doğusan Elden Gitti"

Erzincan ekonomisinin can damarı olan fabrikaların durumuna dikkat çeken Sarıgül, şehre yeni fabrika açılmadığı gibi mevcutların da korunamadığını söyledi. Doğusan’ın satıldığını hatırlatan Sarıgül, ayrıca bedelli askerlik için şehre gelenlerin merkezle temas kuramadığını ve organize sanayi bölgesinin canlandırılamadığını ekledi.

13 Haziran’da Dörtyol Meydanı’nda Buluşma

CHP iktidarıyla Erzincan’ın depreme dayanıklı bir şehir haline geleceğini, tarım, hayvancılık ve turizmin (Ergan Dağı) markalaşacağını belirten Sarıgül, yeni dönemin ilk adımını sembolik bir törenle duyurdu:

“Bu şahlanma döneminin ilk adımını bir nişan töreniyle başlatacağız. Bu, önemli bir nişan töreni olacak. 13 Haziran’da Can Erzincan’ın Dörtyol meydanında yapılacak olan nişan törenimize bütün vatandaşlarımı ve milletvekili arkadaşlarımı davet ediyorum.”

Sarıgül konuşmasını, “Sevdiğiniz, seveniniz bol olsun, bir yanı Can Erzincanlı olsun” sözleriyle tamamladı.

Başkan Aksun Sahada İncelemelerde Bulundu

Belediye Başkanı Bekir Aksun, çalışmaları yerinde takip etmek üzere inşaat alanını ziyaret etti. Yürütülen faaliyetler hakkında teknik ekiplerden detaylı bilgi alan Aksun, sahada görev yapan personelle görüşerek çalışanlara kolaylıklar diledi.

Hafriyat Tamamlandı, İnşaat Süreci Hız Kazandı

Fen İşleri Müdürlüğü tarafından titizlikle yürütülen hafriyat alım işlemlerinin sona ermesiyle birlikte, projenin en kritik aşamalarından biri geride kaldı. Belirlenen takvim doğrultusunda ilerleyen kentsel dönüşüm süreci, hafriyatın ardından planlanan diğer aşamaların da tamamlanmasıyla birlikte inşaat evresine geçti.

Daha Modern ve Kullanışlı Bir Şehir

Yürütülen bu kapsamlı projenin tamamlanmasıyla birlikte;

• Modern bir mimari yapı,

• Güvenli ticaret alanları,

• Estetik bir şehir silüeti oluşturulması hedefleniyor.

Şehrin ekonomik ve sosyal dokusuna yeni bir soluk getirmesi beklenen Merkez Çarşısı projesi, planlandığı şekilde yükselmeye devam ediyor.

Bir Tedavi Zincirinin Kopuşu: Hata Nerede Başlıyor?

Araştırmaya göre, akılcı ilaç kullanımı aslında kusursuz bir zincir gibi işlemeli: Hastanın şikâyetini doğru aktarması, hekimin doğru tanısı, eczacının doğru bilgilendirmesi ve hastanın ilacı tam zamanında kullanması. Ancak bilimsel veriler, bu zincirin neredeyse her halkasında bir kopma yaşandığını gösteriyor. Bu kopmalar sadece tedavi başarısızlığına değil; ilaç direncine, ölümcül yan etkilere ve milyarlarca liralık ekonomik kayba yol açıyor.

Beyaz Önlüklerin Ardındaki Ekonomik Denklem

Araştırmanın en çarpıcı bulgularından biri, sağlık profesyonellerinin kararlarının maliyet üzerindeki doğrudan etkisi. Bilimsel modellemeler (Logit modelleri), hekimlerin tecrübe ve eğitim düzeyi arttıkça reçeteleme maliyetlerinin düştüğünü kanıtlıyor. Şehir hastaneleri ve Aile Sağlığı Merkezleri’ndeki (ASM) yoğun iş yükü, irrasyonel ilaç kullanımına bağlı maliyetleri yukarı çeken ana faktörler arasında yer alıyor. Eczacı kanadında ise genç ve deneyimsiz profesyonellerin bulunduğu noktalarda ekonomik kaybın daha yüksek olduğu gözlemleniyor.

Evlerdeki "Atıl İlaç" Tehlikesi: Yarım Kalan Reçetelerin Bedeli

Araştırma, sıradan bireylerin farkında olmadan ekonomiye vurduğu darbeyi de rakamlarla belgeliyor. Evlerdeki ecza dolapları, aslında birer "kaynak mezarlığına" dönüşmüş durumda. Katılımcıların %78,85’i evlerinde hiç açılmamış veya yarım bırakılmış ilaç bulundurduğunu itiraf ediyor. Bilimsel analizler; internetten kontrolsüz ilaç araştırması yapmanın, ilacı iyileşince yarıda bırakmanın veya başkasına tavsiye etmenin tedavi maliyetlerini astronomik düzeyde artırdığını gösteriyor.

Bilimsel Çözüm: İlaç Okuryazarlığı ve Etkili İletişim

Bu devasa ekonomik sızıntıyı durdurmanın yolu, araştırmaya göre yalnızca daha fazla ilaç üretmekten geçmiyor. Bilimsel veriler; ilaç okuryazarlığının artırılması, hekim-hasta iletişiminin güçlendirilmesi ve dijital ilaç bilgi sistemlerinin entegre edilmesi gerektiğini vurguluyor. Geleceğin sağlık sistemi, sadece "ne kadar çok" ilaç kullandığımızla değil, bu ilaçları "ne kadar akıllıca" yönettiğimizle ayakta kalacak.

Kaynak: 2025 yılında Erzurum Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü'nde kabul edilen, "Akılcı Olmayan İlaç Kullanımının Ekonomik Kaybı" başlıklı doktora tezi. Tez No; 954088

Rasyonel Tüketici Mitinin Çöküşü

Geleneksel iktisat teorileri, bireylerin kendi faydalarını maksimize etmek için her zaman en mantıklı kararı vereceğini varsayar. Ancak bu yeni araştırma, aşı satın alma kararının sadece gelir veya eğitim düzeyiyle açıklanamayacağını kanıtlıyor. Araştırmaya göre, insanlar sağlık gibi hayati konularda bile tamamen mantıklı hareket etmiyor; aksine, kararlarını şekillendiren bir dizi psikolojik ve davranışsal "önyargı" (bias) bulunuyor.

Fedakârlık ve Statüko

Araştırmanın en çarpıcı bulgularından biri, bireylerin fedakârlık derecesinin aşı olma kararında kilit rol oynamasıdır. Çevresini rahatsız etmekten kaçınan ve başkalarına yardım etme eğilimi yüksek olan "altruist" (fedakâr) bireylerin, toplumsal bağışıklığa katkı sağlamak amacıyla aşıya çok daha yatkın olduğu görüldü.

Bir diğer şaşırtıcı etken ise statüko yanlılığı. Mevcut durumunu koruma eğiliminde olan bireyler, eğer daha önce aşı olma alışkanlığı kazanmışlarsa bu rutini sürdürüyorlar. Bu durum, bir kez aşı olmaya ikna edilen birinin, sonraki yıllarda bu davranışı bir "statüko" haline getirerek devam ettirdiğini gösteriyor.

Geleceği mi Bugünü mü Önemiyoruz?

Araştırma, insanların zaman tercihi derecesinin de kararlar üzerinde doğrudan etkili olduğunu ortaya koydu. Tasarruf ve harcama planlarını birkaç haftalık değil, 5-10 yıllık uzun vadeli perspektiflerle yapan bireylerin aşılanma oranı çok daha yüksek. Bu kişiler, aşının bugünkü küçük maliyetini (zaman ve ücret gibi), gelecekteki büyük bir sağlık riskine karşı en iyi yatırım olarak görüyorlar.

"Riskten Kaçınma" Paradoksu

Grip mevsiminde toplu taşımadan kaçınan veya kalabalık ortamlara girmeyen, yani genel anlamda riskten kaçınma düzeyi yüksek olan kişilerin aşıya olan talebi daha fazla. Ancak ilginç bir ayrıntı; aşının yan etkilerine dair algılanan en küçük bir tehlike hissi, bu bireyleri aşıdan hızla uzaklaştırabiliyor. Yani risk algısı hem aşıya yöneltiyor hem de aşıdan kaçırabiliyor.

Politika Yapıcılar İçin Yeni Bir Yol Haritası

Bilimsel çalışmanın sonuçları, halk sağlığını korumak isteyen otoriteler için yepyeni bir ufuk açıyor. Sadece aşıyı ücretsiz yapmak veya fiyatını düşürmek yeterli değil; insanların davranışsal kodlarına hitap eden, fedakârlığı teşvik eden ve aşı olmayı bir rutin (statüko) haline getiren yeni iletişim stratejilerine ihtiyaç duyuluyor. İnsan zihnindeki bu gizli dinamikleri anlamak, gelecekteki pandemilerle mücadelede en az aşının kendisi kadar hayati bir silah olabilir.

Kaynak: İnan, K. (2025). Grip Aşısı Tercihinde Ekonomik ve Davranışsal Faktörler. (Doktora Tezi). Erzurum Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Erzurum. Tez No; 949389

"Ekonomik Karmaşıklık" Nedir?

Tez, yapısal değişimi sadece tarımdan sanayiye, sanayiden hizmetlere geçiş olarak gören klasik anlayışın artık yeterli olmadığını vurguluyor. Artık yeni bir kavram sahnede: Ekonomik Karmaşıklık. Bu kavram, bir ülkenin ne kadar çeşitli ve dünyada az bulunan (yaygınlığı düşük) ürünler üretebildiğiyle ölçülüyor. Araştırmaya göre, teknolojik bilgi birikimi yüksek olan ülkeler, karmaşıklık derecesi yüksek ürünlere odaklanarak iktisadi büyüme hızlarını katlıyor.

Bir Büyüme Kaldıracı mı, Bağımlılık Tuzağı mı?

Yücel’in çalışması, günümüz ekonomisinin can damarı olan Küresel Değer Zinciri (KDZ) katılımını mercek altına alıyor. G-19 ülkeleri üzerinde yapılan derinlemesine analizler, bu zincire katılımın her zaman "doğru büyüme" getirmediğini gösteriyor.

• Avantaj: Kaliteli girdi temini ve teknolojik gelişim büyümeyi pozitif etkileyebiliyor.

• Risk: Ülkelerin katma değeri düşük ürünlerde saplanıp kalması veya dışa bağımlılığın artması, büyüme üzerinde negatif bir baskı oluşturabiliyor.

G-19 Analizi: Her Ülke İçin Tek Bir Reçete Yok

1991-2021 dönemini kapsayan devasa veri setiyle yapılan ampirik bulgular, ekonomik karmaşıklığın büyüme üzerindeki etkisinin her ülkede aynı olmadığını ortaya koyuyor:

• Hizmet Sektörünün Rolü: Ekonomik karmaşıklığın büyüme üzerindeki etkisi, o ülkenin sanayileşme düzeyi ve hizmet sektörünün yapısıyla doğrudan ilişkili.

• Gelişmişlik Farkı: Almanya ve Birleşik Krallık gibi ülkelerde sanayi sektörünün gelişmişliği karmaşıklık avantajı sağlarken, ABD gibi hizmet ağırlıklı ekonomilerde veya Güney Kore gibi "doyma noktasına" ulaşmış ülkelerde etkiler farklılık gösterebiliyor.

​​​​​​​Yeni Bir Ekonomik Perspektif

Bu çalışma, yapısal değişim sürecinin sadece bir "sektörler arası yer değiştirme" değil, bir "niteliksel sıçrama" olduğunu kanıtlıyor. Geleceğin dev ekonomileri, sadece en çok üretenler değil, bilgiyi en karmaşık ürünlere dönüştürebilen ve küresel zincirde stratejik noktaları tutanlar olacak.

Kaynak: Yücel, Y. (2025). Ekonomide Yapısal Değişimin İktisadi Büyüme Üzerine Etkisi. (Doktora Tezi). Erzurum Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Erzurum. Tez No; 941814

Hücreler Arası Gizli Köprüler: Gap Bağlantıları

Pankreasın Langerhans adacıklarında bulunan beta hücreleri, insülin salgılamak için elektriksel olarak birbirine bağlıdır. Bu bağlantıyı sağlayan ana yapılar ise "gap bağlantı" (gap junction) kanallarıdır. Bu kanalların en kritik bileşeni olan Cx36, hücrelerin kalsiyum ($Ca^{2+}$) salınımlarını senkronize ederek düzenli bir insülin ritmi oluşturmasını sağlar. Araştırmalar, bu proteinin eksikliğinin glukoz intoleransına ve insülin salınım dinamiklerinin bozulmasına neden olduğunu açıkça ortaya koyuyor.

"Diyabetli" Hücrelerin Baskın Gücü: Suskunluk Nasıl Yayılıyor?

Tez çalışması kapsamında yapılan deneylerde, genetik mutasyonlar nedeniyle uyarılması imkansız hale getirilmiş "diyabetli" beta hücre grupları incelendi. Şaşırtıcı olan şuydu: Adacık içindeki bu küçük, "bozuk" hücre grupları, Cx36 kanalları aracılığıyla sağlam hücreleri de baskılayarak tüm adacığın kalsiyum salınımını durdurabiliyordu. Yani bir bakıma, birkaç "suskun" hücre, tüm adacığı kendi sessizliğine hapsediyordu.

Paradoks: Bağlantıyı Zayıflatmak Salınımı Geri Getiriyor

Araştırmanın en çarpıcı bulgusu ise bu baskı mekanizmasının nasıl kırılabileceği üzerine oldu. Bilim insanları, Cx36 aracılı iletkenliği zayıflattıklarında, diyabetli hücrelerin sağlam hücreler üzerindeki bu "susturucu" etkisinin ortadan kalktığını gözlemledi. Bu müdahale sonucunda, baskılanmış olan hücrelerde kalsiyum osilasyonları (salınımları) yeniden başladı. Bu durum, diyabetin bazı formlarında hücreler arasındaki aşırı veya hatalı iletişimin, hastalığın seyrini kötüleştirdiğini kanıtlıyor.

Diyabet Tedavisinde Yeni Bir Hedef: Cx36

Bu bulgular, Konneksin 36'nın sadece bir yapı taşı değil, aynı zamanda diyabet tedavisinde stratejik bir hedef olabileceğini gösteriyor. Özellikle kalsiyum dinamiklerinin bozulduğu tip 2 diyabet ve monogenik diyabet formlarında, hücreler arası iletişimin manipüle edilmesi, işlevini yitirmiş hücrelerin "feryadını" susturmak yerine, onları yeniden ritme dahil edebilir. Gelecekte geliştirilecek tedaviler, belki de doğrudan bu hücresel köprüleri hedefleyerek, pankreasın doğal insülin ritmini geri kazandıracak.

Kaynak: Akyüz, M. (2025). Pankreatik Beta Hücreleri Arasındaki Konneksin 36 Aracılı İletişimin Hücre İçi Kalsiyum Dinamikleri ve Diyabet Gelişimi Üzerine Etkilerinin Araştırılması (Doktora Tezi). Erzurum Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü. Tez No; 920200

Gerçekleştirilen toplantıda, ilçede hayata geçirilmesi planlanan projeler ile devam eden süreçler detaylı şekilde ele alındı. Karşılıklı fikir alışverişinin yapıldığı görüşmede, yatırımın bölgeye sağlayacağı katkılar ve izlenecek yol haritası üzerinde duruldu.

Belediye Başkanı Elçi, ilçenin kalkınmasına katkı sunacak her türlü yatırımın önemine dikkat çekerken, görüşmenin verimli geçtiği ifade edildi. Taraflar, sürecin sağlıklı şekilde ilerlemesi adına iş birliğinin sürdürüleceğini vurguladı.

Yeni yatırım sürecinin ilçeye ekonomik ve sosyal anlamda olumlu yansımalar getirmesi beklenirken, yetkililer gelişmelerin yakından takip edildiğini belirtti.

"Ekonomik Özgürlük Erzincan'ın Hakkıdır"

Süleyman Tan, konuşmasında Ticaret ve Sanayi Odası’nı sadece bir kurum değil, üyelerin her an ulaşabileceği gerçek bir "temsil makamı" haline getireceğinin sözünü verdi. Ekonomik gücün sosyal gelişimle doğrudan bağlantılı olduğunu savunan Tan, "Ekonomik gücü zayıf olan bir şehir, sosyal olarak da geriler; biz bu gidişatı tersine çevirmek için buradayız" ifadelerini kullandı.

Hedef: Üreten Ve Büyüyen Bir Erzincan

Adaylık sürecinde polemik yerine proje üreteceklerini vurgulayan Tan, Erzincan’ı çevre illerin sanayi başarısıyla kıyaslayarak şu hedefleri paylaştı:

• Sanayide Atılım: Organize Sanayi Bölgesi’nin (OSB) yatırım cazibesini artırmak adına gerekirse Ankara’da bakanlıklar nezdinde temaslarda bulunulacağını belirtti.

• Girişimciye Tam Destek: Özellikle kadın ve genç girişimcilerin önündeki engelleri kaldırmak için özel destek mekanizmaları kurulacağını ifade etti.

• Sektörel Kalkınma: Tarım, turizm ve sanayi potansiyelini birleştirerek topyekûn bir ekonomik kalkınma hamlesi başlatılacağını duyurdu.

• Katılımcı Yönetim: Ticaret hayatındaki her paydaşın, bir bakkaldan büyük bir sanayiciye kadar herkesin fikrinin kıymetli olduğu ortak akıl vurgusu yaptı.

24 Saat Açık Kapı Sözü

Şeffaf ve ulaşılabilir bir yönetim anlayışını benimseyeceğini dile getiren Süleyman Tan, başkan seçilmesi durumunda odanın kapılarının tüm üyelere 24 saat açık olacağını söyledi. Erzincan’ın hak ettiği ekonomik seviyeye ulaşması için birlik ve beraberlik çağrısı yapan Tan’ın açıklamaları, iş dünyasında yankı bulmaya devam ediyor.

2005, 2006, 2007 ve 2008 yıllarında şehit olan kahraman Mehmetçiklerin isimleri ve memleketlerinin yazılı olduğu Şehitler Anıtı, Kırklar Tepesi’nde ziyaretçilerini ağırlıyor.

Özellikle bayramlarda, milli günlerde ve yaz aylarında bölge halkı ve şehir dışından gelen misafirlerin uğrak noktası haline gelen bu alan, duygusal anlara sahne oluyor.