Merkez

• Aktaş Eczanesi — Karaağaç Mahallesi Şehit Yüzbaşı Fatih Devravut Caddesi No: 13 Erzincan (Tel: 0446 212 18 11)
• Merkez Eczanesi — Karaağaç Mah. Şehit Yüzbaşı Fatih Devravut Cad. No:17/B (Tel: 0446 223 16 15)

Çayırlı

• Güliz Eczanesi — Atatürk Mah Hükümet Cad. No:17/C Çayırlı Erzincan (Tel: 0446 311 34 03)

İliç

• Fatma Eczanesi — Abdullahpaşa Mah.Hükümet Cad.No:17/B (Tel: 0541 636 89 83)

Refahiye

• Kübra Nur Eczanesi — Hükümet Mah.Şehit Metin Dağ Sok.No:4-B Refahiye-Erzincan (Tel: 0446 611 32 38)

Tercan

• Yeni Barış Eczanesi — Kazım Karabekir Mah. Kervansaray Cad. No: 13/C Tercan (Tel: 0446 441 25 25)

Üzümlü

• Üzümlü Eczanesi — Fatıh Mah.Erzincan Bulvarı Üzümlü Devlet Hastanesi Karşısı No:112/B Üzümlü Erzıncan (Tel: 0446 411 23 13)

Nöbet listesi Erzincan Eczacı Odası'nın internet sitesinden alınmıştır; eczaneye gitmeden önce telefonla teyit etmeniz önerilir.

Etkinliğe il protokolü, akademik ve idari personel ile öğrenciler katıldı. Fidanlar toprakla buluşturuldu ve ilk can suları verildi. Meriç Yeter'in eşi ve Personel Daire Başkanlığı Şube Müdürü Sinem Yeter de fidan dikimine eşlik etti.

Doğaya kazandırılan fidanlarla oluşturulan hatıra ormanı, üniversitenin çevreye duyarlılığını ve mensuplarına verdiği değeri yansıtan kalıcı bir vefa örneği olarak yer aldı.

Tıp Fakültesinde gerçekleştirilen ziyarette, Radyoloji Ana Bilim Dalı öğretim üyesi Prof. Dr. Sonay Aydın'a profesörlük belgesi Rektör Kuyrukluyıldız tarafından takdim edildi. Akademik ve idari personelin de katıldığı programda Aydın'ın akademik yükselmesi tebrik edildi.

Ziyaretler kapsamında Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulunu ziyaret eden rektör ve beraberindeki yöneticiler, doçentlik unvanını alan Doç. Dr. Samed Şimşek ile bir araya geldi. Yüksekokul akademik ve idari personelinin de yer aldığı ziyarette Şimşek'in akademik başarısından duyulan memnuniyet ifade edildi. Kuyrukluyıldız, iki öğretim üyesini de tebrik ederek akademik çalışmalarında başarılarının devamını diledi. Ziyaretler, hatıra fotoğrafı çekimleriyle sona erdi.

Prof. Dr. Erdoğan Büyükkasap Kongre ve Kültür Merkezi'nde düzenlenen programda, saygı duruşunda bulunuldu, İstiklal Marşı okundu.

Türk dünyasına özgü türkülerin seslendirildiği program, 'Türk Dünyası Kadın Giysileri Defilesi' ile devam etti.

EBYÜ Rektörü Prof. Dr. Ufuk Kuyrukluyıldız, buradaki konuşmasında, üniversitenin ulusal ve uluslararası görünürlüğünü artırmak istediklerini söyledi.

Türk dünyasının kadın liderlerini, bilim insanlarını ve araştırmacılarını kentte buluşturmanın kültürel bağların güçlenmesine katkı sağlayacağını belirten Kuyrukluyıldız, şunları kaydetti:

'Bu buluşmada, kadınların ortak tarihimizdeki yerini, bugünkü başarılarını ve geleceğin şekillenmesinde üstlenecekleri sorumlulukları birlikte değerlendireceğiz. Türk dünyasında kadının yerini anlamak için tarihimize, destanlarımıza ve kültürümüze birlikte bakmamız gerekiyor çünkü milletlerin hafızası, tarihi belgelerin yanında kuşaktan kuşağa aktarılan hikayelerde de yaşar. Dede Korkut anlatılarında Banu Çiçek at binmedeki ve ok atmadaki hüneriyle, Selcen Hatun cesaretiyle, Burla Hatun ise dirayeti ve mücadele gücüyle karşımıza çıkar. Manas Destanı'ndaki Kanıkey de aklı, öngörüsü ve zor zamanlarda üstlendiği sorumluluklarla hep anlatılmış. Bu kahramanlar, kültürümüzde kadına atfedilen cesareti, bilgeliği ve iradeyi yansıtıyor.'

Bugün Türk devletlerinde kadınların bilimden sanata, eğitimden sağlığa, kamu yönetiminden girişimciliğe kadar pek çok alanda sorumluluk aldığını anlatan Kuyrukluyıldız, 'Bu katkının güçlenmesi için kız çocuklarının eğitimini, kadınların mesleki gelişimini ve karar alma süreçlerine katılımını desteklemeliyiz. Üniversitelerimiz arasında kurulacak ortak araştırmalar ve akademik işbirlikleri de bu hedefe hizmet edecektir.' diye konuştu.

Konuşmaların ardından AK Parti Türk Devletleri ile İlişkiler Başkan Yardımcısı Reşide Yüksel, 'Hatundan Devlete, Ocaktan Dünyaya: Türk Tarihinde ve Türk Devletlerinde Kadın' konulu konferans verdi.

Programa Vali Yardımcısı Rumeysa Sena Kurt, 3. Ordu Komutanı Korgeneral Burhan Aktaş, siyasi parti temsilcileri, kurum müdürleri, öğrenciler ve vatandaşlar katıldı.

Kongre, yarın yapılacak bilimsel oturumların ardından sona erecek.

AK Parti Grup Başkanı Abdullah Güler, TBMM Grup Başkanlığı fuaye alanında düzenlediği basın toplantısında, ekonomiye ilişkin düzenlemeler içeren 'Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi'ni TBMM Başkanlığına sunduklarını belirtti. Ülkelerin enerji arz güvenliğinin ekonomik rekabet gücü ve sürdürülebilir kalkınma hedeflerinin temel belirleyicisi haline geldiğini belirten Güler, 'Türkiye olarak Sayın Cumhurbaşkanımızın liderliğinde ilan ettiğimiz '2053 Net Sıfır Emisyon' hedefi doğrultusunda yeşil kalkınma devrimini kararlılık sürdürüyor, yerli ve yenilebilir enerji kaynaklarının payını artırarak enerjide dışa bağımlılığımızı azaltacak yapısal adımları da birer birer atıyoruz. 6 kıtadan 95 ülke lideri, 7 uluslararası kuruluşun lider düzeyinde katıldığı, 9-20 Kasım tarihleri arasında gerçekleştirilecek olan iklim değişikliğiyle mücadelede dünyanın en önemli organizasyonu olan Birleşmiş Milletler (BM) İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi'nin 31'inci Taraflar Konferansı'na Türkiye olarak ilk kez ev sahipliği yapıyoruz. Ülkemiz küresel iklim diplomasisinde üstlendiği bu tarihi sorumluluğu somut yatırım politikaları ve iç hukuk düzenlemeleriyle takip etmeye devam ediyor. Meclis Başkanlığına sunduğumuz teklif, COP31 vizyonuyla uyumlu olarak yenilenebilir enerji yatırımlarının önünü açıyor, şebeke yatırımlarımızı güçlendiriyor ve yatırımlar için daha şeffaf bir zemini tesis ediyor. Teklif bir yandan AYM'nin denetimi ile iptal kararları verilen hususların yasal boşlukları doldurularak hukuki öngörülebilirliği tesis ederken, diğer yandan ise temiz enerji dönüşümümüzü, kamu üniversite hastanelerimizi ve vatandaşlarımızın sosyal güvenlik haklarını güçlendiriyoruz' şeklinde konuştu.

'Enerji Piyasası Kurumu kararı ile başka bölgelerde hizmet vermesine imkan sağlayacak yasal çerçeveyi belirliyoruz'

Teklifle Anayasa Mahkemesi'nin (AYM) verdiği iptal kararları doğrultusunda mevzuatta oluşan hukuki boşlukları gidereceklerini ifade eden Güler, 'Yüzen LNG terminallerinin arz güvenliği çerçevesinde ve ilgili bakanlığımızın görüşü alınarak Enerji Piyasası Kurumu kararı ile başka bölgelerde hizmet vermesine imkan sağlayacak yasal çerçeveyi belirliyoruz. Yenilenebilir enerji kaynak alanlarındaki yarışma usul ve esaslarını kapalı teklif veya açık artırma yöntemlerinin sınırlarını doğrudan kanun ile düzenleyerek şeffaf, öngörülebilir ve ölçülü bir yatırım iklim ortamını oluşturuyoruz. Kapasite artışları ve lisanslı üretim konusunda da rüzgar ile güneş enerjisi tesislerinin iletim kapasitesinin etkin tahsisini sağlamak, maliyet öngörülebilirliği ile birlikte rekabetçi piyasa yapısını korumak ve makul ilave kapasite taleplerini teşvik etmek amacıyla TEİAŞ tarafından kaynak türüne göre bedel alınması uygulamasına geçiyoruz. Ayrıca 10 yılını tamamlayan lisanssız üretim tesislerinin lisanslı faaliyete geçiş şartlarını ve lisans alma bedellerini nesnel kriterlere bağlıyoruz' dedi.

Teklifle ayrıca AYM'nin iptal ettiği Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi ve Polis Meslek Yüksekokullarına öğrenci alımının kanuni çerçevesini belirlediklerini dile getiren Güler, jandarma ve sahil güvenlik ile polis teşkilatlarında istihdam edilecek muvazzaf subay, astsubay ile adaylarda aranacak nitelik ve şartların belirleneceğini söyledi.

'2 milyon 199 bin vatandaşımızın GSS prim borçlarını siliyoruz'

İşsizlik Sigortası Kanunu'na göre kadınların, gençlerin ve mesleki belge sahibi işsizlerin istihdamını destekleyen ilave istihdam teşvikinin süresinin 31 Aralık 2028 tarihine kadar uzatıldığını vurgulayan Güler, 'Cumhurbaşkanlığına süreyi 2029 yılı sonuna kadar uzatma yetkisi veriyoruz. Genel Sağlık Sigortası (GSS) borcu ve üniversite hastanelerine verilen destekleri yeniden düzenliyoruz. Vatandaşlarımızın sağlık hizmetlerine erişimini kolaylaştırmak ve sağlık kuruluşlarımızın mali yapısını güçlendirmek amacıyla sosyal güvenlik alanında düzenlemeler yapıyoruz. 1 Ocak 2017 tarihinden öncesine ait ödenmemiş GSS prim borçları ile bunlara bağlı gecikme cezası ve zamlarının tamamının tahsilinden vazgeçiyoruz. Bu bağlamda 2 milyon 199 bin 860 vatandaşımızın toplamda 5 milyar 627 milyon 666 bin prim borcunu terkin ederek üzerindeki borç yükünü kaldırıyoruz. Sağlık hizmetlerine kesintisiz ve kolay erişimini de teminat altına alıyoruz. Kamu üniversitesi sağlık sunucularımızın 2026 yılı götürü bedel sözleşmelerinden kaynaklanan tahakkuk farklarını telkin ederek, hastanelerimizin finansal sürdürülebilirliğini ve sağlık hizmetinin devamını sağlıyoruz' ifadelerini kullandı.

'Tasfiye süreçlerinde hukuki güvence maddesi getiriyoruz'

Sermaye piyasalarında güveni artıracak, hukuki belirlilik ve şeffaflığı güçlendirecek manada kanun hazırlıklarında devam ettiklerini söyleyen Güler, 'Bu kapsamda görevlendirdiğimiz milletvekilleri ile beraber bu teklifi yakın bir zamanda bitirip Meclis Başkanlığımızı sunmayı arzu ediyoruz. Tasfiye süreçlerinde hukuki güvence maddesi getiriyoruz. Bu ödemelerin yani 17 Eylül tarihinden itibaren alınan kararların ve bu kanun kapsamında yapılan ödemelerin ve devir işlemlerinin daha hızlı, şeffaf ve hiçbir tereddüde mahal bırakmadan yürütülmesi amacıyla bir teklif sunuyoruz. Asli görev alanları olmamasına rağmen kanunla kendilerine tevdi edilen bu olağanüstü tasfiye ve devir süreçlerini büyük bir özveriyle yürüten bankaların ve çalışanlarının ve bu süreçte işlem tesis eden personelin hakkının korunmasını amaçlıyoruz. Bu doğrultuda söz konusu işlemleri yürüten, iş ve işlemlerden kaynaklı olarak banka ve personele mali ve idari sorumsuzluk getiriyoruz. Konusu suç teşkil edilen başlıklar ise istisnadır. Yani suça karışan veya suç teşkil eden durumlarda yargı görevini yapacaktır' dedi.

'Ben bu listenin açıklanmasını isterim ancak masumiyet karinesi ve lekelenmeme hakkı var'

Basın mensuplarının sorularını da cevaplayan Güler, sermaye piyasalarında işlem yapan kişilerin kamuoyu ile paylaşılmasına ilişkin soru üzerine, 'Ben de listenin açıklanmasını isterim ancak 455 bin 578 kişi fonlara girip, yatırım aracı olarak paralarını yatırmışlar. Ancak İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı'nın yürüttüğü soruşturma kapsamında görevini kötüye kullanan, ihmal eden veya farklı niyetler taşıyanlar için 'Sermaye Piyasaları Kanunu'na göre yaptırıma tabii kıldığı 104, 106 ve 107'inci madde var. Yani piyasa bozucu eylemlerde bulunan veya içeriden sahte bilgi taşıyan ya da piyasa dolandırıcılığı yapmak suretiyle bu işlemlere imza atanlar kimler? Biz 455 bin 578 kişinin hepsinin fon dolandırıcılığına karıştığını düşünebilir miyiz? Bu liste kesinleşsin. Ben bu listenin açıklanmasını isterim ancak masumiyet karinesi ve lekelenmeme hakkı var. Kim hangi eylemleriyle piyasa dolandırıcılığına dahil olmuş, sahte bilgi üretilmesi ya da diğer halleriyle 'SPK Kanunu'nun 104, 106, 107'inci maddelerle belirlenmesi gerekmez mi? Bunları belirlemeden sadece fona para yatırdığı için insanları suçlayabilir miyiz? Bu listeyi neye göre hazırlayacağız' cevabını verdi.

'Milletvekilliği dokunulmazlığı, milletvekilinin suç işleme özgürlüğü değildir'

Erzincan Milletvekili Mustafa Sarıgül ile ilgili fezleke hazırlanıp hazırlanmadığı sorusu üzerine Güler, 'Bizim soruşturmanın içeriği ile ilgili bilgimiz yok. TBMM Başkanlığına fezleke geldiğinde içeriğine bakmamız lazım. Diğer siyasi partilerle yaptığım değerlendirmelerde bu yasama dönemi içerisinde bizim hassasiyetlerimizi aktardık; en önemli hassasiyetimiz TBMM'nin itibarını korumak. Milletvekilliği dokunulmazlığı, milletvekilinin suç işleme özgürlüğü değildir. Milletvekilinin saygınlığı açısından da kamuoyuna açık, şeffaf ve ölçülülük prensipleri içerisinde suçlandığı konu ile ilgili muhasebe yapmasını isterim. Kamuoyuna da açık yüreklilikle bir açıklama yapmasını beklerim. 27'inci yasama döneminde bazı milletvekillerinin dokunulmazlığını kaldırdık. Bu da ağır ithamların yani tecavüz, terör üyeliği, terörizmin finansmanı gibi ciddi iddiaların yer aldığı milletvekilleri ile ilgili dokunulmazlık dosyaları görüşüldü. Dolayısıyla fezleke gelir, içeriğine bakılır, durum değerlendirilir ve kararı veririz' dedi.

'Benim özel bir bilgim yok, gerekçesini de bilmiyorum'

Bir basın mensubunun Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu (BDDK) Başkanı Şahap Kavcıoğlu'nun 'görevden affını istemesi' ile ilgili sorusu üzerine Güler, 'Hangi gerekçeyle ve neden yaptığı konusunda bir bilgim yok. Dolayısıyla ilerleyen zaman dilimi içerisinde kendisi bunu izah edebilir, açıklayabilir. Benim özel bir bilgim yok, gerekçesini de bilmiyorum. Biz bu konuda hassasız. Sermaye piyasalarında yaşanan bu olayla ilgili İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı'nın yürüttüğü soruşturma ve Cumhurbaşkanı Yardımcımız Cevdet Yılmaz'ın başkanlığında yürütülen Koordinasyon Kurulu tam bir kararlılık, ciddiyet, bu olayların bir daha yaşanmaması ve yapacak kişilerin de ağır cezalara ve yaptırımlara uğraması konusunda çalışmalarını titizlikle yürütüyorlar' şeklinde konuştu.

Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi ev sahipliğinde gerçekleştirilen 'Bozkırın Kızlarından Küresel Liderlere: Türk Dünyasının Kadın Liderleri Kongresi' kapsamında Türk dünyasının kültürel zenginliğini yansıtan sergiler ziyaretçilerin beğenisine sunuldu.

Kongre programı çerçevesinde düzenlenen sergilerin açılışına protokol üyeleri, akademisyenler ve davetliler katıldı.

Açılışın ardından sergi alanını gezen katılımcılar, üniversite öğrencileri tarafından hazırlanan resimleri inceleyerek eserler hakkında bilgi aldı.

Türk kültürünün tarihsel ve sanatsal birikimini yansıtan resimlerde geleneksel motifler, kültürel semboller ve kadın figürleri ön plana çıktı.

Üniversite Eğitim Fakültesi Resim-İş Eğitimi Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Selma Taşkesen, sergilenen eserlerin sanatsal özellikleri ve taşıdığı kültürel anlamlar hakkında katılımcılara bilgi verdi.

Resim sergisinin yanı sıra Türk dünyasının farklı coğrafyalarına ait geleneksel kıyafetler, el sanatları, dokuma ürünleri ve kültürel motiflerle süslenmiş eserler de sergilendi.

Türk dünyasının ortak kültürel değerlerini sanat ve geleneksel el sanatları aracılığıyla buluşturan sergilerin, kongrenin bilimsel programına kültürel ve sanatsal katkı sunduğu belirtildi.

12-13 Kasım 2026 tarihlerinde gerçekleştirilen kongrenin açılış programına 3. Ordu Komutanı Korgeneral Burhan Aktaş, EBYÜ Rektörü Prof. Dr. Ufuk Kuyrukluyıldız, rektör yardımcıları, üniversite yöneticileri, protokol üyeleri, akademisyenler ve öğrenciler katıldı.

Program, müzik dinletisi ve Türk Dünyası Kadın Giysileri Defilesi ile başladı.

Kongre Düzenleme Kurulu Başkanı Dr. Öğr. Üyesi Kader Altun ile Rektör Prof. Dr. Ufuk Kuyrukluyıldız'ın açılış konuşmalarının ardından söz alan Kuyrukluyıldız, Türk tarihinde kadının üstlendiği önemli rollere dikkati çekti.

Üniversitede görev yapan 581 kadın personelin bulunduğunu belirten Kuyrukluyıldız, yönetsel görevlerde bulunan 32 kadın çalışanın da kurumun gelişimine önemli katkılar sunduğunu ifade etti.

AK Parti Türk Devletleri ile İlişkiler Başkan Yardımcısı Dr. Reşide Yüksel ise 'Hatun'dan Devlete, Ocaktan Dünyaya: Türk Tarihinde ve Türk Devletlerinde Kadın' başlıklı açılış dersinde Türk tarihinde kadınların yeri, tarihsel mirası ve toplumsal hayattaki rollerine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

Programın sonunda Dr. Reşide Yüksel'e plaket takdim edildi. Kırgızistan'dan kongreye katılan Zamire Akbaşıjeva da Rektör Kuyrukluyıldız'a geleneksel Kırgız kıyafeti çapan hediye etti.

Belediyeden yapılan açıklamaya göre, Park ve Bahçeler Müdürlüğü ekipleri tarafından yürütülen ekim çalışmaları, ziraat mühendislerinin kontrolünde sürdürülüyor.

Tarımsal üretime katkı sağlamak amacıyla gerçekleştirilen çalışmalarda, belediyeye ait araziler değerlendirilerek arpa ve buğday ekimi yapılıyor.

Müdürlüğün paylaştığı bilgiye göre projeler, Bakanlık Çayır Mera ve Yem Bitkileri Daire Başkanlığı tarafından yürütülen ıslah ve amenajman projeleri değerlendirme toplantısında ele alındı. Paylaşılan görselde toplantının 12 Kasım 2026 tarihinde düzenlendiği görülüyor.

Doğu Anadolu Tarımsal Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü tarafından geliştirilen Parla buğday çeşidinin Erzincan koşullarındaki verim performansını belirlemek amacıyla 5 köyde deneme ekimleri yapıldı.

Beş önder çiftçinin katılımıyla toplam 25 dekarlık alanda gerçekleştirilen çalışmalarda, kuru tarım şartlarında dekara 300 ila 750 kilogram arasında verim elde edildi.

Projenin tamamlanması dolayısıyla düzenlenen kapanış toplantısına İl Tarım ve Orman Müdürü Alper Koçaker, Doğu Anadolu Tarımsal Araştırma Enstitüsü uzmanlarından Dr. Berrin Dumlu ve üreticiler katıldı.

Toplantıda değerlendirmelerde bulunan İl Müdürü Koçaker, Parla buğday çeşidinin Erzincan'ın tarımsal koşullarına uyum sağladığını belirterek, demonstrasyon çalışmalarının başarılı sonuçlarla tamamlandığını ifade etti.

Proje kapsamında elde edilen sonuçların, Erzincan'da verimliliğin artırılması ve bölge şartlarına uygun buğday çeşitlerinin üreticiler arasında yaygınlaştırılması açısından önem taşıdığı bildirildi.

Erzincan İl Tarım ve Orman Müdürlüğünce hazırlanan projeler, Tarım ve Orman Bakanlığı Bitkisel Üretim Genel Müdürlüğü tarafından uygun bulundu.

Çayır Mera ve Yem Bitkileri Daire Başkanı Mesut Arı başkanlığında İznik'te düzenlenen proje değerlendirme toplantısında Erzincan'ı Ziraat Yüksek Mühendisi Cihan Yılmaz ve Ziraat Mühendisi Ahmet Tahan temsil etti.

2027 yılında hayata geçirilmesi planlanan projeler kapsamında Kemah ilçesine bağlı Oğuz köyü ile merkez ilçeye bağlı Handeresi, Heybeli, Çatalarmut ve Mecidiye köylerinin meralarında ıslah çalışmaları gerçekleştirilecek.

Toplam 5 köyü kapsayan projelerle meraların verimliliğinin artırılması, hayvancılık faaliyetlerinin geliştirilmesi ve yetiştiricilerin desteklenmesi hedefleniyor.

Biyopsi risklerinden korunmak, işlem öncesi doğru hazırlık, işlem sırasında modern görüntüleme tekniklerinin kullanımı ve işlem sonrası özenli bakım adımlarının eksiksiz uygulanmasıyla mümkündür. Biyopsi genel olarak güvenli bir tanı yöntemi olsa da kanama, enfeksiyon ve çevre doku hasarı gibi nadir komplikasyonları önlemek için sürecin her aşaması titizlikle yönetilmelidir.

İşlem Öncesi Alınacak Önlemler

İşlem öncesinde yapılacak doğru planlama, olası komplikasyonların büyük bir kısmını daha başlamadan engeller.

• Kan Sulandırıcı İlaçların Düzenlenmesi: Aspirin, kumadin (warfarin) veya klopidogrel gibi kan sulandırıcı ilaçlar kanama riskini ciddi oranda artırır. Doktor kontrolünde bu ilaçlara işlemden genellikle 3 ila 10 gün önce ara verilmelidir.

• Pıhtılaşma Testlerinin Yapılması: Kanama eğilimini önceden saptamak için işlemden önce tam kan sayımı ve pıhtılaşma (INR, aPTT, trombosit) testleri yapılmalıdır. Test sonuçları güvenli aralıkta değilse işlem ertelenir veya gerekli önlemler alınır.

• Açlık ve İlaç Kullanımı: Sedasyon veya anestezi gerektiren işlemlerden genellikle 6 ila 8 saat önce yeme ve içme kesilmelidir. Düzenli kullanılan tansiyon veya kalp ilaçları ise doktorun onayıyla çok az su ile alınabilir.

• Özel Bölge Hazırlıkları: Özellikle prostat gibi enfeksiyon riski taşıyan biyopsilerden önce bağırsak temizliği (lavman) ve koruyucu antibiyotik tedavisi uygulanması gerekir.

İşlem Sırasında Güvenlik ve Yöntem Seçimi

Biyopsinin nasıl ve kim tarafından yapıldığı, doku hasarı ve yanlış örnekleme riskini doğrudan belirler.

• Görüntüleme Rehberliği Kullanımı: Ultrason, bilgisayarlı tomografi (BT) veya MR eşliğinde yapılan girişimsel radyoloji işlemleri, iğnenin damarlara veya komşu organlara zarar vermesini engeller.

• Minimal İnvaziv Yöntemlerin Tercihi: Uygun vakalarda cerrahi biyopsi yerine ince iğne aspirasyonu veya kalın iğne (tru-cut) biyopsisi seçilmesi yara izi, kanama ve iyileşme süresi risklerini azaltır.

• Sterilizasyon Kuralları: İşlem bölgesinin antiseptik solüsyonlarla temizlenmesi ve tek kullanımlık steril iğnelerin tercih edilmesi enfeksiyon riskini en aza indirir.

İşlem Sonrası Bakım ve Takip Adımları

Biyopsi tamamlandıktan sonraki ilk saatler ve günler, kanama ve enfeksiyon kontrolü açısından kritik öneme sahiptir.

• Baskı Uygulama ve Gözlem: İşlem sonrasında giriş bölgesine belirli bir süre doğrudan baskı uygulanması ve hastanın 4 ila 6 saat gözlem altında tutulması iç kanama riskini önler.

• Fiziksel İstirahat: İlk 24 ila 48 saat boyunca ağır kaldırmaktan, yorucu egzersizlerden ve ani hareketlerden kaçınılmalıdır.

• Yara Yerinin Kuru Tutulması: Pansumanın doktorun belirttiği süre boyunca (genellikle ilk 24 saat) ıslanmaması ve temiz tutulması enfeksiyon gelişimini durdurur.

• Ağrı Kesici Seçimi: İşlem sonrası hafif ağrılar için parasetamol türevi ilaçlar tercih edilmeli, kanamayı tetikleyebileceği için doktora danışmadan aspirin veya benzeri ağrı kesiciler alınmamalıdır.

Acil Müdahale Gerektiren Belirtiler

Alınan tüm önlemlere rağmen aşağıdaki belirtilerden biri ortaya çıkarsa vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.

• Durmayan Kanama ve Şişlik: Biyopsi bölgesinde sızıntı şeklinde devam eden kanama, hızla büyüyen sertlik veya morarma görülmesi.

• Enfeksiyon Bulguları: Yüksek ateş, titreme, işlem yerinde artan kızarıklık, ısı artışı veya iltihaplı akıntı oluşması.

• Organa Özel Şikayetler: Akciğer biyopsisi sonrası nefes darlığı ve göğüs ağrısı; böbrek veya prostat biyopsisi sonrası idrarda yoğun kan görülmesi.

Biyopsi Hangi Organda Nasıl Yapılır? Riskler ve Kritik Hazırlık Rehberi

Tiroid, meme, karaciğer ve prostat biyopsileri, dokunun yapısına ile konumuna göre birbirinden tamamen farklı riskler ve hazırlık süreçleri barındırır. Yüzeysel organlarda kanama ile şişlik ön plandayken, iç organlarda pıhtılaşma kontrolü ile enfeksiyon koruması hayati önem taşır.

Organlara Göre Temel Biyopsi Riskleri ve Hazırlık Süreçleri

Her organ biyopsisinde işlem öncesi ve sonrasında dikkat edilmesi gereken özel kurallar bulunur. Uzmanlar tarafından belirlenen bu önlemler, olası komplikasyonların önüne geçmek için titizlikle uygulanmalıdır.

• Tiroid Biyopsisi: Boyunda şişlik, hematom, ses kısıklığı ve yutkunma zorluğu gibi riskler taşır. Kan sulandırıcıların kesilmesi dışında genellikle açlık gerekmez. İşlem sonrasında boyna 15–20 dakika baskı yapılır.

• Meme Biyopsisi: Morarma, kanama ve nadiren enfeksiyon görülebilir. İşlem günü deodorant, parfüm veya vücut losyonu sürülmemelidir. İşlem sonrasında destekleyici sporcu sütyen giyilmesi önerilir.

• Karaciğer Biyopsisi: İç kanama, safra sızıntısı ve sağ omuza vuran ağrı risklerine karşı kesinlikle tam kan sayımı ve pıhtılaşma INR testi yapılmalıdır. İşlemden 6 ila 8 saat önce aç kalınması şarttır.

• Prostat Biyopsisi: İdrar yolu veya kana karışan enfeksiyon ile idrarda ve menide kan görülebilir. İşlemden 1–2 gün önce başlanan koruyucu antibiyotik tedavisi uygulanır.

Organlara Göre Kritik Uyarılar ve Dikkat Edilmesi Gerekenler

Biyopsi operasyonlarının başarılı sonuçlanması ve sürecin sağlıklı ilerlemesi için aşağıdaki kritik uyarılara mutlaka dikkat edilmelidir:

Tiroid Biyopsisinde Yutkunma Kontrolü

Tiroid biyopsisi sırasında iğne içerideyken yutkunmamak ve konuşmamak, iğnenin çevre dokulara veya ses tellerine giden sinirlere zarar vermesini engeller.

Meme Biyopsisinde Klips ve Baskı

Kalın iğne tru-cut biyopsisi sonrasında bölgeye yerleştirilen titanyum işaretleyicinin kaymaması ve kanama olmaması için ilk 24 saat ağır kol hareketlerinden kaçınılmalıdır.

Karaciğer Biyopsisinde Doğru Pozisyon

Karaciğer biyopsisi damardan zengin bir organda yapıldığı için işlem sonrasında sağ yan yatış pozisyonu karaciğer kapsülüne doğal baskı uygulayarak iç kanamayı durdurur.

Prostat Biyopsisinde Enfeksiyon Takibi

Prostat biyopsisi makat yoluyla transrektal yapıldığında bağırsak bakterilerinin kana karışma riski vardır; bu nedenle işlem sonrasında 38 derece üzeri ateş gelişirse vakit kaybetmeden acil servise başvurulmalıdır.

Kaynaklar;

• Türk Girişimsel Radyoloji Derneği (TGRD)
• Türk Radyoloji Derneği (TRD)
• T.C. Sağlık Bakanlığı Halk Sağlığı ve Klinik Rehberleri
• Amerikan Radyoloji Koleji (ACR - American College of Radiology)
• Avrupa Kardiyovasküler ve Girişimsel Radyoloji Derneği (CIRSE)

Ay ışığının gece gökyüzünde su damlacıklarıyla buluşarak oluşturduğu nadir ve büyüleyici doğa olayı ay kuşağı, gökyüzü gözlemcilerini heyecanlandırıyor. Önümüzdeki aylarda art arda gerçekleşecek Süper Ay tarihleri, bu eşsiz manzarayı yakalamak isteyenler için büyük bir fırsat sunuyor. Çıplak gözle soluk beyaz bir yay olarak algılanan bu olağanüstü görsel şölen, doğru planlama ve teknik detaylarla fotoğraf karelerine muazzam renklerle yansıyor.

Önümüzdeki Ayların Dolunay Takvimi

Ay kuşağı gözlemi için Ay'ın tam dolunay evresinde olması ve ışığının maksimum seviyeye ulaşması şarttır. Tam dolunay gününün bir gün öncesi ve sonrası da gözlem için uygun zaman dilimleri arasındadır.

• 24 Kasım 2026 (17:54 - Kunduz Süper Ayı): Yılın en yakın ve en parlak dolunaylarından biridir. Gün batımıyla birlikte doğması ilk saatlerde alçak açı avantajı sunar.

• 24 Aralık 2026 (04:27 - Soğuk Ay): 23 Aralık gecesinden 24 Aralık sabahına kadar yüksek parlaklık sunar. Kış yağışlarıyla birleştiğinde bulut aralarından yakalanabilir.

• 22 Ocak 2027 (15:17 - Kurt Süper Ayı): 2027'nin ilk süper ayıdır. Yüksek ışık yoğunluğu sayesinde şelale sislerinde oluşacak ay kuşağını çok daha belirgin kılar.

• 21 Şubat 2027 (02:23 - Kar Ayı): Yarı gölgeli ay tutulmasına denk geldiği için tutulma saatleri dışında parlaklığı değerlendirilebilir.

• 22 Mart 2027 (13:44 - Solucan Ayı): Bahar yağmurlarının başlamasıyla birlikte açık havada yağmur damlaları üzerinden gözlem şansı artar.

Başarılı Bir Ay Kuşağı Avı İçin Altın Kurallar

Ay kuşağı, güneş gökkuşağıyla aynı fiziksel kurallarla oluşsa da ışık kaynağı çok daha zayıf olduğu için hassas bir planlama gerektirir:

• Ay'ın Açısı: Ay gökyüzünde ufuk çizgisinden en fazla 42 derece yükseklikte olmalıdır. Bu nedenle en ideal zaman dilimi, Ay'ın doğuşundan sonraki ilk 2-3 saat ile batışından önceki son 2-3 saattir.

• Karanlık Gökyüzü: Şehir ışıklarından tamamen uzak, ışık kirliliğinin sıfıra yakın olduğu karanlık bölgeler seçilmelidir.

• Nem ve Su Damlacıkları: Ay'ın tam karşısındaki gökyüzünde yağmur yağışı olmalı ya da sürekli su buharı üreten büyük bir şelalenin yanında bulunmalısınız.

• Konumlanma: Tıpkı gündüz gökkuşağında olduğu gibi, sırtınızı tamamen Ay'a dönmeli ve nemli/yağışlı bölgeye doğru bakmalısınız.

Nerede Gözlem Yapılır?

Türkiye'de şelale püskürtüsüyle düzenli ay kuşağı veren dünyaca ünlü dev şelaleler bulunmasa da, doğru hava koşullarında gözlem yapmak mümkündür:

• Büyük Şelale Çevreleri: Debisinin yüksek olduğu dönemlerde Erzurum'daki Tortum Şelalesi, Antalya'daki Düden veya Manavgat Şelalesi gibi yoğun su zerreciği oluşturan noktaların ışık almayan kısımları en yüksek şansı sunur.

• Yüksek Rakımlı Yaylalar: Doğu Karadeniz veya Toroslar'daki yüksek yaylalarda, bir yamaçta hava açıkken karşı yamaçta yağmur geçişi yaşandığı anlar ay kuşağı avı için mükemmeldir.

Fotoğraflama İpuçları

İnsan gözü düşük ışıkta renkleri algılayamadığı için ay kuşağını soluk, beyaz bir yay olarak görür. Ancak fotoğraf makineleri bu renkleri yakalayabilir:

• Uzun Pozlama: Kameranızı mutlaka sağlam bir tripoda sabitleyin ve 10 ila 30 saniye arasında değişen uzun pozlama süreleri kullanın.

• Diyafram ve ISO: Lensinizin izin verdiği en açık diyafram değerini (örneğin f/2.8 veya f/4) seçin ve ISO değerini 800-3200 aralığında tutarak sensörün zayıf ay ışığını toplamasını sağlayın.

Yılın en parlak gökyüzü olaylarından biri olan 24 Kasım 2026 Süper Ay gecesi, doğa ve fotoğraf tutkunlarına unutulmaz bir manzara sunmaya hazırlanıyor. Erzincan çıkışlı olarak planlanan bu özel Ay kuşağı avı için en ideal gözlem pencereleri ve rotalar netleşti. Ay'ın doğuşundan hemen sonraki ilk saatler, ufuk açısının 42 derecenin altında kalması nedeniyle gözlem açısından eşsiz bir zaman dilimi sunuyor.

Süper Ay Gecesi İçin Kaçırılmayacak Fırsat: Doğu Anadolu'da Ay Kuşağı Avı Başlıyor

Erzincan ve çevresindeki şelaleler gözlem için ideal noktalar sunuyor. Kaynak: Sukru Levent Deniz / Getty Images

Ay Doğuş ve Batış Saatleri (24 – 25 Kasım 2026)

Bölge (Erzincan ve Erzurum hattı) için yerel saatle Ay'ın hareketleri ve en uygun gözlem pencereleri şu şekilde sıralanıyor:

• 24 Kasım 2026 Salı: Ay Doğuşu 16:21 (Kuzeydoğu - 56°), Ay Batışı 06:56 (Kuzeybatı - 302°). En ideal gözlem penceresi 17:30 – 19:30 aralığı (Doğuş sonrası alçak açı).

• 25 Kasım 2026 Çarşamba: Ay Doğuşu 17:16 (Kuzeydoğu - 53°), Ay Batışı 08:13 (Kuzeybatı - 306°). En ideal gözlem pencereleri 04:30 – 06:30 (Sabaha karşı batış öncesi) ve 17:30 – 20:00 saatleri.

Neden Bu Saatler Önemli?

timeanddate.com verilerine göre Ay, 24 Kasım günü saat 16:21'de kuzeydoğu yönünden doğuyor. Hava karardıktan hemen sonra (17:30 civarı) Ay henüz gökyüzünde çok yükselmemiş olacağı için su damlacıklarına tam ay kuşağı oluşturacak açıyla vuruyor.

İki Farklı Rota Önerisi

Erzincan merkezli olarak ulaşım sürenize ve beklentinize göre tercih edebileceğiniz iki farklı rota bulunuyor:

Seçenek A: Büyük Su Buharı ve Yüksek Şans (Tortum Şelalesi Rotası)

• Güzergah: Erzincan Merkez → Aşkale → Erzurum Çevre Yolu → Tortum → Uzundere (Tortum Şelalesi).

• Avantajı: 48 metrelik düşüş yüksekliği ve geniş su perdesi sayesinde gece boyunca yoğun bir su zerreciği bulutu üretir. Çevresinde şehir ışığı kirliliği çok düşüktür.

• Zamanlama Planı: 24 Kasım günü en geç 14:00 sularında Erzincan'dan yola çıkmanız, gün batmadan şelale çevresinde konumlanıp tripod kurmanız için idealdir.

• Konumlanma Taktiği: Ay kuzeydoğudan doğduğu için sırtınızı kuzeydoğuya verip şelalenin güneybatı yönündeki su püskürtme alanına bakacak şekilde yer almalısınız.

Tortum Şelalesi geniş su perdesiyle yoğun su zerreciği bulutu sunuyor. Kaynak: Muhammed Zeynel Ozturk / Getty Images

Seçenek B: Yakın ve Hızlı Kaçamak (Girlevik Şelalesi Rotası)

• Güzergah: Erzincan Merkez → Çağlayan Beldesi → Girlevik Köyü (Girlevik Şelalesi).

• Avantajı: Şehir merkezine çok yakın olduğu için iş çıkışı bile hızlıca ulaşabilirsiniz.

• Dikkat Edilmesi Gerekenler: Tesis aydınlatmalarının açık olması ay kuşağını bastırabilir. Bu nedenle şelalenin ana tesis ışıklarından uzak, karanlık kalan üst veya yan patikalarından su zerreciklerinin dağıldığı noktaları hedeflemelisiniz. Kasım sonu gece sıcaklığı sıfırın altına düşebileceğinden kısmi buzlanma ve kaygan zemin ihtimaline karşı hazırlıklı olun.

Saha Kontrol Listesi

• Hava Durumu ve Bulutluluk: Yola çıkmadan 2 saat önce gözlem noktasının bulutluluk oranını kontrol edin. Ay'ın doğduğu kuzeydoğu ufkunun açık olması şarttır.

• Ekipman Koruması: Şelale spreyi ve gece ayazı lensin ön camında anında buğulanma veya buzlanma yapabilir. Yanınıza mutlaka mikrofiber lens bezi ve mümkünse lens ısıtıcı (lens warmer) alın.

• Sıcak Tutacak Kıyafetler: Doğu Anadolu'da Kasım geceleri şelale kenarındaki nemle birleştiğinde hissedilen sıcaklık çok düşer. Termal içlik ve su geçirmez dış katman giyin.

Kaynaklar;

• Time and Date (Ay evreleri, Süper Ay takvimi ve yerel ay doğuş-batış saatleri)
• NASA Science (Ay kuşağı / moonbow oluşum fiziği ve 42 derece açı kuralları)
• T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı - Türkiye Kültür Portalı (Tortum ve Girlevik şelaleleri coğrafi verileri)
• Erzincan Belediyesi (Girlevik Şelalesi lokasyon ve ulaşım bilgileri)

Evrenin nihai kaderi, içerdiği toplam madde miktarı yani kütleçekimi ile uzayı genişleten karanlık enerji arasındaki kozmik çekişmeye bağlıdır. Günümüz kozmoloji verilerine göre en güçlü aday Büyük Donma olsa da, karanlık enerjinin zamanla değişebileceğine dair yeni bulgular Büyük Çökme ve diğer senaryoları da canlı tutmaktadır.

1. Büyük Donma (Big Freeze) ve Isı Ölümü Senaryosu

Mevcut gözlemler ışığında gerçekleşme ihtimali en yüksek senaryodur. Temeli Termodinamiğin İkinci Yasasına ve entropinin sürekli artmasına dayanır.

Yıldızların Sönmesi ve Yıldız Çağı'nın Sonu

Galaksiler birbirinden o kadar uzaklaşacak ki, gökyüzünde kendi yerel kümemiz dışındaki hiçbir galaksi görünmeyecektir. Yıldız oluşumu için gereken gaz bulutları tükenecek ve en uzun ömürlü kızıl cüceler bile yaklaşık 1 ila 10 trilyon yıl içinde yakıtlarını bitirip sönecektir.

Yozlaşmış Madde ve Kara Delik Çağı

Evrende geriye yalnızca beyaz cüceler, nötron yıldızları ve kara delikler kalacaktır. Zamanla beyaz cüceler soğuyarak kara cücelere dönüşecek, protonların bozunmasıyla atomik madde tamamen dağılacaktır. $10^{40}$ ile $10^{100}$ yıl aralığında evrene yalnızca süper kütleli kara delikler hakim olacaktır. Stephen Hawking'in öngördüğü kuantum etkileri yani Hawking Radyasyonu nedeniyle bu dev kara delikler bile yavaşça kütle kaybederek buharlaşacaktır.

Maksimum Entropi ve Karanlık Çağ

Son kara delik de buharlaştığında evren mutlak sıfıra çok yakın, homojen bir foton ve lepton çorbasına dönüşecektir. Isı alışverişinin durduğu bu evrede hiçbir fiziksel iş yapılamayacak ve zaman kavramı anlamını yitirecektir.

2. Büyük Çökme (Big Crunch) ve Büyük Sıçrama (Big Bounce)

Rus fizikçi Aleksandr Friedmann'ın denklemlerinden doğan bu senaryo, evrendeki kütleçekiminin bir noktada genişlemeyi durdurup tersine çevirmesine dayanır.

Karanlık Enerjinin Zayıflaması ve Kozmik Büzülme

Karanlık enerji sabit kalmak yerine zamanla zayıflar veya negatif bir değere dönerse, kütleçekimi galip gelir. Dark Energy Spectroscopic Instrument (DESI) gibi projelerden gelen güncel veriler, karanlık enerjinin dinamik olabileceğine işaret etmektedir. Genişleme durduktan sonra galaksi kümeleri birbirine yaklaşacak, Kozmik Mikrodalga Arka Plan ışıması maviye kayacak ve evrenin ortalama sıcaklığı yükselecektir.

Tekillik ve Büyük Sıçrama Noktası

Evren küçüldükçe radyasyon yoğunluğu yıldızların yüzey sıcaklığını aşacak ve yıldızlar parçalanacaktır. Çöküşün son anlarında sıcaklık atom çekirdeklerini bile kuark-gluon plazmasına ayıracak seviyeye ulaşacaktır. Tüm madde ve uzay-zaman, sonsuz yoğunluk ve sıcaklığa sahip bir tekillik noktasında toplanacaktır. Bazı döngüsel evren modellerine göre bu çöküş yeni bir Büyük Patlamayı tetikleyen Büyük Sıçramanın başlangıcıdır.

3. Diğer Alternatif Kozmik Son Senaryoları

Büyük Donma ve Büyük Çökme dışında, karanlık enerjinin doğasına ve kuantum alan teorisine bağlı iki radikal senaryo daha bulunmaktadır.

Büyük Parçalanma (Big Rip)

Karanlık enerjinin yoğunluğu zamanla artarsa, yani hayalet enerji devreye girerse, genişleme hızı kontrolden çıkar. Bu durumda genişleme önce galaksi kümelerini, ardından yıldızları ve gezegenleri kütleçekiminden koparır. Son milisaniyelerde ise atomları bir arada tutan elektromanyetik ve güçlü nükleer kuvvetler bile yenilerek tüm madde atomaltı parçacıklara ayrılır.

Büyük Değişim ve Vakum Bozunması (Big Slurp)

Kuantum alan teorisine göre evrenimiz "gerçek vakum" yerine kararsız bir sahte vakum durumunda olabilir. Evrenin herhangi bir noktasında kuantum tünelleme ile oluşacak gerçek bir vakum balonu, ışık hızıyla genişleyerek dokunduğu her şeyi yutar. Bu balonun içinde temel fizik sabitleri, parçacık kütleleri ve kimya yasaları tamamen değişeceğinden mevcut yaşam anında yok olur.

Kozmik Son Senaryolarının Karşılaştırması

Aşağıdaki tablo, evrenin geleceğine yönelik öngörülen dört ana senaryonun temel dinamiklerini özetlemektedir:

Evrenin Sonunu Getirecek Olan Sır: Karanlık Enerji

Karanlık enerjinin zaman içindeki davranışı evrenin hangi sonla karşılaşacağını belirlerken, bu sonların her birinde bildiğimiz anlamdaki zaman kavramı tamamen anlamını yitiriyor. Kozmologlar bu enerjiyi uzak süpernovaları gözlemleyerek ölçüyor ve bu veriler ışığında zamanın gelecekteki kaderini modellerken, evrenin geleceğine dair çarpıcı ipuçları elde ediyor.

Karanlık Enerjinin Rolü ve Hassas Ölçüm Yöntemleri

Karanlık enerji, uzay boşluğunun kendisine içkin olan ve kütle çekiminin aksine evreni dışa doğru iten gizemli bir kuvvettir. Evrenin toplam enerji yoğunluğunun yaklaşık yüzde 68'ini oluşturur. Bilim insanları karanlık enerjinin basıncının yoğunluğuna oranını w parametresi ile ifade eder. Eğer bu değer tam olarak -1 ise karanlık enerji sabit kalır ve evren Büyük Donma ile son bulur. Değer -1'den küçükse enerji zamanla şiddetlenir ve Büyük Yırtılma yaşanır. Değer -1'den büyükse enerji zayıflar, kütle çekimi galip gelir ve Büyük Çökme gerçekleşir.

Bu devasa gücün varlığı ilk kez 1998 yılında Tip Ia Süpernovalar (Standart Mumlar) gözlemlenerek keşfedildi. Bu yıldız patlamaları her zaman neredeyse aynı parlaklıkta gerçekleştiği için dünyaya ulaşan ışığın sönüklüğüne bakılarak mesafeler kesin olarak hesaplanır.

Ayrıca uzak galaksilerden gelen ışığın dalga boyunun uzamasını ifade eden Kırmızıya Kayma (Redshift) verileri, bu galaksilerin bizden ne kadar hızlı uzaklaştığını gösterir. Mesafe and hız verileri birleştirildiğinde evrenin genişlemesinin yavaşlamadığı, aksine hızlandığı kanıtlanmıştır. Bunların yanı sıra Kozmik Mikrodalga Arka Plan (CMB) adı verilen Büyük Patlama'dan kalan fosil radyasyondaki sıcaklık dalgalanmaları incelenerek evrenin geometrisi ve karanlık enerji miktarı doğrulanır.

Farklı Senaryolarda Evrenin Sonu ve Zamanın Kaderi

Fizikte zaman, yalnızca saatlerin ilerlemesi değil, sistemlerin düzenden düzensizliğe geçişi yani entropi ve olayların birbirini takip etme sırasıdır. Evrenin son senaryolarında bu dinamikler tamamen bozulur.

Büyük Donma ve Zamanın Anlamsızlaşması

Evren maksimum entropiye ulaştığında hiçbir enerji akışı veya fiziksel değişim gerçekleşmez. Değişimin olmadığı bir ortamda "önce" ve "sonra" kavramları ortadan kalkar; zaman akmaya devam etse bile onu ölçecek veya deneyimleyecek hiçbir süreç kalmaz.

Büyük Çökme ve Zamanın Durması

Evren tek bir noktaya doğru sıkışırken kütle çekimi sonsuza yaklaşır. Einstein'ın Genel Görelilik kuramına göre aşırı kütle çekimi zamanı yavaşlatır ve evren tekilliğe ulaştığında zaman tamamen durur.

Büyük Yırtılma ile Uzay-Zamanın Parçalanması

Uzay-zaman dokusu fiziksel olarak yırtıldığı için zaman boyutu da uzay boyutlarıyla birlikte parçalanır. Bu noktadan sonra bilinen fizik yasaları ve zamanın sürekliliği tamamen sona erer.

Büyük Sıçrama ve Döngüsel Zaman

Eğer evren çöktükten sonra yeniden patlarsa, mevcut evrenin zamanı tekillikte sıfırlanır. Yeni doğan evrenle birlikte kendi fizik kurallarına sahip yeni bir zaman oku başlar.

Kaynalar;

• NASA (Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi)
• ESA (Avrupa Uzay Ajansı)
• DESI (Karanlık Enerji Spektroskopik Enstrümanı)
• DES (Karanlık Enerji Araştırması)
• WMAP (Wilkinson Mikrodalga Anizotropi Sondası)
• BBC Science Focus Magazine
• Astronomy Magazine
• Space.com
• Journal of Cosmology and Astroparticle Physics

Merkez Bankası'nın açıkladığı döviz satış kurları şöyle:

• ABD Doları 50,26 lira; bir önceki bültene göre yüzde 0,06 yükseldi.
• Euro 55,74 lira; bir önceki bültene göre yüzde 0,44 geriledi.
• İngiliz Sterlini 66,80 lira; bir önceki bültene göre yüzde 0,35 geriledi.

Açıklanan kurlar gösterge niteliğindedir; bankalarda ve döviz bürolarında uygulanan alış-satış fiyatları farklı olabilir. (Merkez Bankası bülten no: 2026/213)

Heykel sanatı; taşın, mermerin, bronzun veya ahşabın insan eliyle duygusal ve felsefi bir dile büründüğü en eski ifade biçimlerinden biridir. Dünya çapında sanat tarihine damga vurmuş en meşhur heykeller ve derinlemesine hikayeleri, bu sanat formunun en çarpıcı örneklerini gözler önüne seriyor.

1. Michelangelo'nun Unutulmaz Eseri: Davut (David)

• Kime Ait / Sanatçı: Michelangelo Buonarroti.

• Yapım Tarihi: 1501 – 1504.

• Nerede Olduğu: Galleria dell’Accademia, Floransa, İtalya.

Davut Heykelinin Hikayesi ve Amacı

İncil’deki genç kahraman Davut’un, kendisinden çok daha güçlü ve devasa düşman Golyat (Goliath) ile savaşmaya karar verdiği o gergin anı; savaştan hemen önceki zihinsel hazırlığı ve kararlılığı temsil eder. Floransa Cumhuriyeti'nin özgürlüğünü, bağımsızlığını ve dış tehditlere karşı direncini simgelemek amacıyla sipariş edilmiş ve katedralin dış/çatısına yerleştirilmesi planlanmış, ancak eserin ihtişamı nedeniyle şehir merkezine (Palazzo della Signoria önüne) konulmuştur.

Davut Heykelinin Derinlemesine Detayları

5,17 metre boyundaki bu devasa mermer heykel, tek bir blok Carrara mermerinden yontulmuştur. Michelangelo insan anatomisini, damarları ve kas gerilimini öylesine büyük bir ustalıkla işlemiştir ki, heykel Rönesans insan hümanizminin ve mükemmeliyetinin zirvesi kabul edilir.

2. Eksik Kollarındaki Gizem: Milo Venüsü (Venüs de Milo)

• Kime Ait / Sanatçı: Antakyalı Aleksandros'a atfedilir.

• Yapım Tarihi: Yaklaşık MÖ 150 – 125 (Helenistik Dönem).

• Nerede Olduğu: Louvre Müzesi, Paris, Fransa.

Milo Venüsü Ne Anlatıyor?

Yunan mitolojisindeki aşk ve güzellik tanrıçası Afrodit'i (Romalılardaki Venüs) betimler. Klasik dönemin ideal güzellik anlayışı ile Helenistik dönemin kıvrımlı, hareketli dokusunu birleştirir.

Milo Venüsü Hakkında Az Bilinenler

1820 yılında o dönem Osmanlı toprakları içinde yer alan Yunanistan'ın Milos (Değirmenlik) Adası'nda bir köylü tarafından bulunmuştur. Kollarının neden eksik olduğu hâlâ tam olarak çözülememiş bir gizemdir; ancak bu eksiklik, eserin ikonikleşmesini sağlamıştır. Bedenindeki hafif "S" kıvrımı, heykel durağan dururken bile hareket ediyormuş izlenimi verir.

3. Düşünce Eyleminin Fiziksel Yükü: Düşünür (Le Penseur)

• Kime Ait / Sanatçı: Auguste Rodin.

• Yapım Tarihi: 1880 (alçı tasarımı), 1904 (ilk büyük bronz döküm).

• Nerede Olduğu: Rodin Müzesi, Paris, Fransa.

Düşünür Heykelinin Tasarım Amacı

Aslen Rodin'in devasa projesi Cehennem Kapıları adlı eserin üst kısmında, insanlığın kaderini ve cehennem dairelerini gözlemleyen Dante Alighieri’yi temsil etmek üzere tasarlanmıştır. Daha sonra tek başına bağımsız bir başyapıt haline gelmiştir; insan zihninin derin, acılı ve sorgulayıcı doğasını, sanatsal ve zihinsel sancısını simgeler.

Düşünür Heykelinin Derinlemesine Detayları

Rodin, kaslı ve kamburlaşmış vücut diliyle düşünme eyleminin sadece kafada değil, tüm bedende hissedilen fiziksel bir yük ve ıstırap olduğunu göstermiştir. Eserin dünyaca ünlü bir kopyası da Türkiye'de İstanbul Bakırköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi bahçesinde yer almaktadır.

4. Rüzgara Karşı Duran Zafer: Semadirek Kanatlı Zaferi (Nike of Samothrace)

• Kime Ait / Sanatçı: Rodoslu heykeltıraş Pythokritos'a atfedilir.

• Yapım Tarihi: Yaklaşık MÖ 190 (Helenistik Dönem).

• Nerede Olduğu: Louvre Müzesi, Paris, Fransa.

Semadirek Kanatlı Zaferi Ne Anlatıyor?

Yunan mitolojisindeki zafer tanrıçası Nike’yi temsil eder. Bir savaş gemisinin pruvasına (ön kısmına) rüzgara karşı cesaretle inen tanrıça, denizlerde kazanılan askeri bir zaferi kutlamak için dini bir adak anıtı olarak yapılmıştır.

Semadirek Kanatlı Zaferi Hakkında Bilinmeyenler

1863 yılında Ege Denizi'ndeki Samothrace (Semadirek) adasında parçalar halinde bulunmuştur. Başı ve kolları eksik olmasına rağmen, rüzgarda geriye doğru uçuşan elbiselerinin kıvrımları ve kanatlarının dinamizmi, mermere adeta rüzgar ve hareket hissi vermektedir. Eser, Louvre Müzesi ana merdivenlerin tepesinde sergilenmektedir.

Kaynaklar;

• Louvre Müzesi (Musée du Louvre - Resmi Koleksiyon Arşivi)
• Galleria dell'Accademia (Floransa Resmi Müzesi Arşivi)
• Rodin Müzesi (Musée Rodin - Paris Resmi Arşivi)
• Encyclopædia Britannica (Sanat Tarihi Bölümü)
• Sanat Tarihi ve Arkeoloji Literatürü (Vikipedi Ortak Sanat Ansiklopedisi)

Karaciğer kanserinin en sık görülen türü olan Hepatoselüler Karsinom (HSK) tedavisinde evreleme süreci, hastaların çoğunda siroz gibi kronik rahatsızlıklar bulunduğu için oldukça katmanlı bir yapıya sahip. Modern onkoloji dünyası, bu karmaşık tabloyu çözmek için artık yalnızca tümör boyutuna odaklanmıyor.

Karaciğer Kanserinde Evrelemenin Üç Temel Direği

Bir hastanın hangi evrede olduğunu netleştirmek için tıp dünyasında üç farklı parametre aynı anda masaya yatırılıyor:

• Tümör Yükü (Radyolojik Yayılım): Dinamik kontrastlı BT veya MR görüntülemeleri ve LI-RADS kriterleri ışığında lezyon sayısı, en büyük tümörün çapı, ana damar tutulumları (makrovasküler invazyon) ve karaciğer dışı metastazlar inceleniyor.

• Karaciğer Fonksiyon Rezervi: Karaciğerin planlanan tedaviyi kaldırıp kaldıramayacağını gösteriyor. Geleneksel Child-Pugh Sınıflaması (Bilirubin, Albümin, INR, Asit ve Ensefalopati) ile birlikte, tamamen kan değerlerine dayanan ALBI (Albümin-Bilirubin) Skoru ve nakil adayları için MELD Skoru kullanılıyor.

• Performans Durumu (ECOG PS): Hastanın günlük yaşam aktivitelerindeki bağımsızlık düzeyini 0 ile 4 arasında puanlıyor.

Güncel BCLC Evreleme Sistemi ve Tedavi Yaklaşımları

Klinik pratikte doğrudan tedavi haritasını çizen Barselona Klinik Karaciğer Kanseri (BCLC) algoritması, hastalığı beş ana aşamaya ayırıyor:

• Evre 0 (Çok Erken): Tek nodül, 2 cm'den küçük, damar tutulumu yok. Korunmuş karaciğer fonksiyonu (Child-Pugh A) ve PS 0 durumundaki hastalarda hedeflenen tedavi Radyofrekans/Mikrodalga ablasyon (RFA/MWA) veya cerrahi rezeksiyon gibi küratif yöntemler oluyor.

• Evre A (Erken): Tek nodül (>2 cm) veya en fazla 3 nodül (her biri ≤3 cm), damar tutulumu bulunmuyor. Korunmuş karaciğer fonksiyonu ve PS 0 ile cerrahi rezeksiyon, Karaciğer Nakli (Milan kriterlerine uygunsa) veya ablasyon uygulanıyor.

• Evre B (Ara Evre): Çok sayıda nodül (>3 veya >3 cm), damar tutulumu ve metastaz yok. Transarteriyel Kemoembolizasyon (TAKE), Radyoembolizasyon (TARE/Y-90) veya seçilmiş vakalarda sistemik tedavi ile hastalık kontrolü amaçlanıyor.

• Evre C (İleri Evre): Ana damar tutulumu (portal ven invazyonu) veya karaciğer dışı yayılım söz konusu. Korunmuş karaciğer fonksiyonuna (Child-Pugh A) sahip PS 1–2 hastalarda immünoterapi kombinasyonları (Atezolizumab+Bevacizumab veya Durvalumab+Tremelimumab) ya da tirozin kinaz inhibitörleri ile yaşam süresinin uzatılması hedefleniyor.

• Evre D (Son Evre): Tümör yükünden bağımsız olarak dekompanse siroz (Child-Pugh C) ve ağır tablonun görüldüğü aşama. Nakil adayı olmayan hastalarda semptom kontrolü ve yaşam kalitesini korumaya yönelik palyatif (destekleyici) bakım uygulanıyor.

Karaciğer Fonksiyon Skorları Neden Hayati Önem Taşıyor?

Evreleme sürecinde tümör küçük olsa dahi karaciğer rezervinin yetersiz olması bütün tedavi seçeneklerini kökten değiştiriyor.

• Child-Pugh Sınıflaması: Hastaları A, B ve C gruplarına ayırıyor. Cerrahi rezeksiyon ve modern immünoterapi seçenekleri çoğunlukla yalnızca Child-Pugh A grubundaki hastalarda güvenle kullanılabiliyor.

• ALBI Skoru: Asit ve ensefalopati gibi hekim yorumuna dayalı öznel kriterleri ortadan kaldırarak gizli karaciğer fonksiyon kaybını erkenden saptıyor.

• Klinik Anlamlı Portal Hipertansiyon (CSPH): Özofagus varisleri, trombosit düşüklüğü (<100.000/µL) ve dalak büyümesiyle kendini gösteriyor. Evre A bir hastada portal hipertansiyon bulunması, cerrahi sonrası karaciğer yetmezliği ihtimalini artırdığı için karaciğer nakli veya ablasyonu öne çıkarıyor.

Diğer Evreleme Sistemleri ve Dinamik Süreçler

Klinik yaklaşımlar yalnızca sabit evrelerle sınırlı kalmayıp dinamik kavramları da barındırıyor:

• AJCC TNM Sistemi: Tümör boyutu (T), lenf nodları (N) ve uzak metastazları (M) baz alan bu anatomik sistem, sirozun şiddetini ölçmediği için daha çok cerrahi rezeksiyon veya nakil sonrasında patolojik evreleme amacıyla tercih ediliyor.

• Evre Geriletme (Downstaging) ve Köprüleme (Bridging): Evre B aşamasındaki bir hastada TARE veya TAKE tedavileriyle tümörlerin küçültülmesi, hastanın Evre A sınırlarına (Milan kriterleri) çekilmesine ve nakil şansı yakalamasına imkan tanıyabiliyor.

• Tedavi Aşaması Geçişi (Treatment Stage Migration): Hastanın bulunduğu evrenin standart tedavisine teknik veya anatomik engeller nedeniyle uygun olmaması durumunda bir sonraki evrenin tedavisine geçilmesi prensibini ifade ediyor.

• CUSE Çerçevesi: Karmaşıklık, belirsizlik, sübjektiflik ve hasta beklentilerini multidisipliner tümör konseyinde buluşturarak kişiselleştirilmiş evre yönetimi sağlıyor.

Tanı ve Evreleme Sürecinde Hangi Araçlar Kullanılıyor?

Sirotik karaciğerde tipik radyolojik bulgular tanı için yeterli olduğundan her vakada biyopsi şart koşulmuyor:

• Üç Fazlı Dinamik Kontrastlı MR veya BT: Arteriyel fazda kontrast tutulumu ve venöz/geç fazda kontrastın hızla atılması (washout fenomeni) HSK'nin karakteristik bulguları arasında yer alıyor.

• Toraks BT ve Kemik Taraması: Akciğer ile kemik metastazlarını dışlayarak Evre C ayrımının kesinleşmesini sağlıyor.

• Tümör Belirteçleri (AFP ve PIVKA-II): Alfa-fetoprotein (AFP) düzeyinin 400 ng/mL üzerinde olması biyolojik agresifliği ve nüks riskini gösterirken, özellikle karaciğer nakli adaylığında seçim kriteri olarak değerlendiriliyor.

Karaciğer Görüntülemesinde Yeni Dönem: LI-RADS Nedir?

LI-RADS (Karaciğer Görüntüleme Raporlama ve Veri Sistemi), hepatoselüler karsinom (HSK) riski taşıyan hastalarda saptanan nodüllerin kanser olma olasılığını standartlaştıran ve biyopsi gerektirmeden evreleme yapılmasını sağlayan temel radyolojik sistemdir. Amerikan Radyoloji Koleji (ACR LI-RADS) tarafından geliştirilen bu sistem, doğrudan hastalığın evresini belirlemese de BCLC evreleme sistemine girecek lezyonların sayısını, boyutunu ve damar yayılımını kesinleştirir.

LI-RADS Kategorileri ve Evrelemedeki Karşılıkları

LI-RADS yalnızca siroz, kronik Hepatit B veya geçirilmiş HSK öyküsü gibi yüksek risk faktörlerine sahip erişkin hastalarda uygulanır. Rapordaki her bir kategori, hastanın evreleme havuzuna dahil edilip edilmeyeceğini doğrudan belirler:

• LR-1 (Kesinlikle İyi Huylu - Benign): Basit kist, hemanjiyom veya fokal yağlanma gibi lezyonlardır. Tümör yükü hesabına katılmaz. Rutin 6 aylık ultrason takibine devam edilir.

• LR-2 (Muhtemelen İyi Huylu): Siroza bağlı rejeneratif nodüller veya < 2 cm atipik bulgu içermeyen nodüllerdir. Evrelemede tümör olarak sayılmaz. Genellikle 6 ay veya daha kısa sürede kontrol görüntüleme yapılır.

• LR-3 (Orta Derecede HSK Olasılığı): İyi huylu da kötü huylu da olabilen gri bölge lezyonlarıdır. Tek başına kanser evresini yükseltmez. Çoklu nodül varlığında hastayı yanlışlıkla Evre B veya nakil dışı bırakmamak için yakın takibe (3-6 ay) alınır.

• LR-4 (Muhtemelen HSK): HSK'nin ana bulgularını taşır ancak LR-5 kesinlik kriterlerini tam karşılamaz. Evrelemeyi kritik düzeyde etkiler. Tümör konseyinde değerlendirilerek biyopsi yapılır veya 3 ay içinde tekrar görüntülenir.

• LR-5 (Kesinlikle HSK): HSK özgüllüğü %95'in üzerindedir. Biyopsi yapılmadan kesin kanser kabul edilir. BCLC evrelemesindeki lezyon sayısı ve çapı doğrudan LR-5 nodüller üzerinden hesaplanır.

• LR-TIV (Damarda Tümör - Tumor in Vein): Portal ven veya hepatik ven içinde kontrastlanan tümör dokusudur. Boyuttan bağımsız olarak hastayı doğrudan BCLC Evre C (İleri Evre) sınıfına taşır. Cerrahi ve nakil şansını ortadan kaldırır.

• LR-M (Muhtemelen veya Kesinlikle Malign - HSK Dışı): İntrahepatik kolanjiyokarsinom veya metastaz şüphesidir. HSK evrelemesi dışına çıkılır ve kesin tanı için biyopsi şarttır.

• LR-TR (Tedavi Yanıtı - Treatment Response): Ablasyon, TAKE veya TARE sonrası lezyonun canlılığını değerlendirir. Viable (canlı tümör), Non-viable (ölü tümör) veya Equivocal (şüpheli) olarak ayrılır; evre geriletme (downstaging) başarısını ölçer.

Bir Lezyonu "LR-5" (Kesin Kanser) Yapan 5 Ana Kriter

Bir nodülün biyopsisiz olarak evreleme algoritmasına dahil edilebilmesi için dinamik kontrastlı BT veya MR incelemesinde şu temel özelliklerin kombinasyonu aranır:

• Arteriyel Faz Hiperkontrastlanması (APHE): Lezyonun erken fazda çevre karaciğer dokusundan daha parlak görünmesidir. LR-5 tanısı için ön koşuldur.

• Periferik Olmayan Yıkanma (Washout): Portal venöz veya geç fazda lezyonun çevre karaciğere göre kontrastını hızla kaybedip koyulaşmasıdır.

• Kontrastlanan Kapsül (Enhancing Capsule): Geç fazlarda lezyonun etrafında ince, parlak bir çerçeve görülmesidir.

• Lezyon Boyutu: Nodülün en uzun çapıdır. 10 mm altındaki lezyonlar ne kadar tipik görünürse görünsün hiçbir zaman LR-5 olarak sınıflandırılmaz.

• Eşik Büyüme (Threshold Growth): Lezyon çapının 6 ay veya daha kısa sürede ≥ %50 oranında artış göstermesidir.

Evreleme Kuralı Özeti: 20 mm ve üzeri bir lezyonda APHE ile birlikte yukarıdaki ek özelliklerden yalnızca birinin bulunması LR-5 tanısı için yeterlidir. 10–19 mm arası lezyonlarda ise APHE'ye ek olarak yıkanma veya eşik büyüme bulgularının varlığı aranır.

Evreleme ve Tedavi Kararlarında Kritik Rolü

• Karaciğer Nakli Adaylığı (OPTN Uyumu): ABD ve Avrupa'daki nakil merkezlerinde (UNOS/OPTN kriterleri) bir hastanın karaciğer nakli bekleme listesine alınabilmesi ve ek puan kazanabilmesi için tümörlerinin LR-5 (veya seçilmiş durumlarda LR-4) olarak belgelenmesi gerekir. LR-3 nodüller nakil kriterlerini bozmaz.

• Biyopsi Riskinden Korunma: Sirotik karaciğerlerde koagülasyon bozuklukları ve asit nedeniyle biyopsi kanama veya tümör ekimi riski taşır. LR-5 kategorisi bu invaziv işlemi gereksiz kılar.

• Mikrovasküler vs. Makrovasküler İnvazyon Ayrımı: LR-TIV bulgusu, pıhtının basit bir kan pıhtısı değil doğrudan kanser dokusu olduğunu kanıtlar. Basit pıhtı nakil veya cerrahiye engel değilken, LR-TIV hastayı doğrudan sistemik immünoterapi adayı (Evre C) yapar.

Kaynaklar;

• Barselona Klinik Karaciğer Kanseri (BCLC) Grubu Kılavuzları (Barcelona Clinic Liver Cancer - Hospital Clínic de Barcelona)
• Amerikan Radyoloji Koleji (ACR) LI-RADS Kriterleri (American College of Radiology - Liver Imaging Reporting and Data System)
• Avrupa Karaciğer Araştırmaları Derneği (EASL) Klinik Uygulama Kılavuzları (European Association for the Study of the Liver)
• Amerikan Karaciğer Hastalıkları Araştırma Derneği (AASLD) Kılavuzları (American Association for the Study of Liver Diseases)
• Amerikan Ortak Kanser Komitesi (AJCC) TNM Evreleme Sistemi (American Joint Committee on Cancer)
• The Radiology Assistant (Hollanda Radyoloji Derneği Eğitim Portalı)

Erzincan’da gençlerin ruh sağlığını desteklemek ve psikolojik dayanıklılıklarını artırmak amacıyla KYK yurtlarında eğitim programları düzenlendi.

03-10 Kasım 2026 tarihleri arasında, “Gençlerin Ruh Sağlığını Güçlendirme Çalışmaları” kapsamında Erzincan İl Sağlık Müdürlüğü Halk Sağlığı Hizmetleri Ruh Sağlığı Birimi tarafından gerçekleştirilen eğitimlerde, yurtlarda kalan öğrenciler ve yurt personeliyle bir araya gelindi.

Program kapsamında öğrencilere “Psikolojik Dayanıklılık”, yurt personeline ise “Gençlerle İletişim” konularında eğitimler verildi. Eğitimlerde gençlerin psikolojik açıdan güçlendirilmesi, karşılaştıkları zorluklarla baş etme becerilerinin geliştirilmesi ve sağlıklı iletişim ortamlarının oluşturulması hedeflendi.

Erzincan İl Sağlık Müdürlüğü tarafından yürütülen çalışmalarla gençlerin ruh sağlığı konusunda farkındalık oluşturulması ve KYK yurtlarında kalan öğrencilerin psikososyal yönden desteklenmesi amaçlanıyor.

Kemah Kaymakamı Resul Tutay ve Kemah Belediye Başkanı Cevdet Bayram, ilçenin önemli tarihi yapıları arasında yer alan Sultan Melik Türbesi’ni ziyaret ederek devam eden restorasyon çalışmalarını inceledi.

Çalışma alanında yetkililerden bilgi alan Kaymakam Tutay ve Belediye Başkanı Bayram, restorasyonun mevcut durumu, yürütülen faaliyetler ve önümüzdeki süreçte hayata geçirilmesi planlanan çalışmalar hakkında değerlendirmelerde bulundu.

Kemah'ın tarihi ve kültürel kimliğinin önemli unsurlarından biri olan Sultan Melik Türbesi'nin restorasyonuyla, ilçenin kültürel mirasının korunması ve gelecek nesillere aktarılması hedefleniyor.

11 Kasım Milli Ağaçlandırma Günü dolayısıyla İliç ilçesine bağlı Çöpler köyünde fidan dikim etkinliği gerçekleştirildi. “Geleceğe Nefes, Dünyaya Barış” sloganıyla düzenlenen etkinliğe İliç Kaymakamı Hacı Demirci, İliç Belediye Başkanı Mehmet Elçi, ilçe protokolü ve çok sayıda vatandaş katıldı.

Etkinlik kapsamında katılımcılar, daha yeşil bir çevre ve sağlıklı bir gelecek için fidanları toprakla buluşturarak can suyu verdi. Doğaya katkı sunmak ve ağaçlandırma bilincini yaygınlaştırmak amacıyla gerçekleştirilen programda, çevrenin korunmasının ve gelecek nesillere daha yaşanabilir bir dünya bırakmanın önemine dikkat çekildi.

Birlik ve beraberlik içerisinde gerçekleştirilen fidan dikimiyle, bugün toprakla buluşturulan her fidanın gelecekte yeşil bir mirasa dönüşmesi hedefleniyor.

2005, 2006, 2007 ve 2008 yıllarında şehit olan kahraman Mehmetçiklerin isimleri ve memleketlerinin yazılı olduğu Şehitler Anıtı, Kırklar Tepesi’nde ziyaretçilerini ağırlıyor.

Özellikle bayramlarda, milli günlerde ve yaz aylarında bölge halkı ve şehir dışından gelen misafirlerin uğrak noktası haline gelen bu alan, duygusal anlara sahne oluyor.