Kilise Duvarlarından Doğan İlk Türk Müzesi: Cephanelikten Sanat Mabedine

Avrupa’da Fransız İhtilali’nin ardından yükselen ulusal kimlik ve müzecilik bilinci, Osmanlı topraklarına sarsıcı bir gecikmeyle de olsa Tophane Müşiri Ahmed Fethi Paşa’nın eliyle ulaştı. Birçok tarih kitabında Osmanlı’nın eski eserlere ilgisiz kaldığı anlatılsa da, bilimsel araştırmanın ortaya koyduğu gerçekler ezber bozuyor. 1846 yılında, tarihi Aya İrini Kilisesi’nin loş koridorlarında, hem Harbiye Askerî Müzesi’nin hem de İstanbul Arkeoloji Müzeleri’nin kurumsal temelleri Ahmed Fethi Paşa tarafından sessizce atıldı.

O güne kadar mühimmat ambarı olarak kullanılan bu mekan, Paşa'nın kıvrak zekasıyla Osmanlı coğrafyasının dört bir yanından toplanan "âsâr-ı 'atîka" (eski eserler) ile donatıldı. Üstelik bu müze sadece geçmişi sergilemiyordu; müze içinde bizzat kurdurduğu sarsıcı "Yeniçeri Kıyafetleri Sergisi", dönemin Avrupa basınında büyük bir yankı uyandırarak Batı dünyasının bakışlarını bir anda İstanbul’a çevirmeyi başardı. Bu hamle, Tanzimat’ın modern ruhuna uygun, kendi gücüyle gurur duyan yepyeni bir toplum inşa etme gayesi taşıyordu.

İngiliz Şatolarından Kuzguncuk’a: Roma Heykelleriyle Bezenmiş Bir Boğaz Rüyası

Ahmed Fethi Paşa’nın estetik vizyonu sadece müze duvarlarıyla sınırlı kalmadı; yazları yaşadığı Üsküdar Kuzguncuk’taki meşhur Fethi Paşa Yalısı’na da sindi. Dönemin gezginleri tarafından "Tanzimat Dönemi’nin en iyi şekilde ve zevkle tanzim edilmiş yalısı" olarak parmakla gösterilen bu mekan, adeta bir açık hava müzesi gibiydi.

Yalının bahçesinde yer alan fıskiyeli havuzun etrafı, Paşa'nın bizzat Roma’dan özel olarak getirttiği nadide heykellerle süslenmişti ve bu tasarım, Roma’daki ünlü Barberini Sarayı’nın havuzunun birebir benzeriydi. Yalının salonlarında ise dönemin modasının çok ötesinde, tasarımları İngiliz şatolarından esinlenilmiş, özel üretim koltuklar ve mobilyalar boy gösteriyordu. Doğu’nun kalbinde, Batı’nın rafine zevkini soluyan bu yalı, Osmanlı entelektüelinin dünya vizyonunu yansıtan en çarpıcı örneklerden biri haline geldi.

Diplomasi Masasından Sanat Koruyuculuğuna: "Heykellerimi İngilizlere Vermem!"

Bilimsel araştırmanın gün yüzüne çıkardığı en çarpıcı detaylardan biri ise, Kırım Savaşı sonrasında yaşanan o sessiz estetik savaş... İngiltere’nin ünlü sefiri Canning ve arkeolog Newton’un Osmanlı coğrafyasındaki kazı taleplerine ve tarihi eserleri yurt dışına kaçırma girişimlerine karşı, Tophane Müşiri Ahmed Fethi Paşa adeta tek başına bir set çekti.

Bodrum Kalesi’nden çıkarılan ve İngilizlerin gözünü diktiği iki adet kırık aslan heykelini, muazzam bir diplomatik deha ve cesaret örneği göstererek İngilizlerin elinden kaptı. Bu heykeller İstanbul’a getirilerek Çinili Köşk’ün girişine yerleştirildi. Bu çıkış, Osmanlı Devleti’nin kendi topraklarındaki tarihi eserler üzerinde kurmaya başladığı modern denetimin ve kültürel egemenliğin en büyük nişanesi oldu.

Porselen Fincandaki Aşk Şiirleri ve Saraya Sunulan Marşlar

Ahmed Fethi Paşa'nın sanata olan dokunuşu sadece görsel sanatlarla ya da arkeolojiyle sınırlı değildi; o aynı zamanda sanayiyi estetikle buluşturan bir girişimciydi. Beykoz İncirköy’de kurduğu porselen fabrikasında üretilen ve bizzat kendi günlük hayatında da kahve içerken kullandığı "Eser-i İstanbul" damgalı porselen fincanların üzerine şu romantik ve ince mısralar nakşedilmişti:

"Kendini pek ele vermiş de ısınmış cânı / Yârin ağzına kapılmış görürüm fincânı"

Müzik dünyasında ise, ünlü İtalyan besteci Gaetano Donizetti’nin Sultan Abdülmecid için bestelediği imparatorluk marşını ("Gran Marcia Militaire Imperiale") bizzat teslim alıp padişaha sunan, sanatçı ile saray arasındaki o ince köprüyü kuran kişi yine kendisiydi.

Kültür-sanat dünyamıza kalıcı bir miras bırakan Tophane Müşiri Ahmed Fethi Paşa, geride sadece fabrikalar, Rodos'ta yaptırdığı dükkanlar ile rüştiye mektebi, müzeler ve yalılar değil; Doğu’nun kökleriyle Batı’nın estetiğini aynı potada eritebilen, ufuk açıcı bir kültürel vizyon bıraktı. Bugün İstanbul’da adımladığımız müzelerin ve hayranlıkla izlediğimiz Boğaz yalılarının arkasında, işte bu vizyoner zekanın ayak izleri bulunuyor.

KAYNAK: “Tophane Müşiri Ahmed Fethi Paşa Hayatı ve Faaliyetleri”, Fatih Sultan Mehmet Vakfı Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Tarih Anabilim Dalı, Doktora Tezi, İstanbul, 2026. Tez No; 1004041

Tam kıvamında bir lezzet elde etmek için tarifte yer alan malzemelerin listesi ise şu şekilde sıralandı:

Gerekli Malzemeler

• 3 adet yumurta

• 1 su bardağı şeker

• 1 su bardağı irmik

• 1 çay bardağı süt

• Yarım çay bardağı sıvı yağ

• 1 su bardağı un

• 1 paket hamur kabartma tozu

• Çilek sosu (Üzeri için)

Görsel kalitesi ve ölçüleriyle paylaşım sitelerinde şimdiden ilgi odağı olan Çilek Soslu İrmik Kek, çay saatlerinin ve ikramlıkların yeni gözdesi olmaya aday gösteriliyor.

Doğrudan Erzincan sahasında yürütülen ezber bozucu yeni bir bilimsel araştırma, hayvancılıkta verimi artırmanın yolunun sanıldığı gibi sadece "iyi genetiğe" sahip hayvanlar seçmekten geçmediğini kanıtladı. Bilimsel bulgular; genotipin hayvan verimine etkisinin yalnızca %30 civarında kaldığını, buna karşın barınak içi çevre koşullarının doğru düzenlenmesinin verime olan etkisinin tam %70 olduğunu gösteriyor. Yani Erzincan’da hayvancılıkta başarının asıl anahtarı, hayvanların genetiğinde değil, barındıkları mimari yapıların bilimsel standartlarında saklı.

Görünmez Tehdit: Erzincan Ağıllarındaki Yapısal Kriz

Bilimsel araştırma kapsamında, Erzincan’da faaliyet gösteren yüzlerce işletme arasından rastgele seçilen farklı kapasitelerdeki 61 koyunculuk işletmesinde yüz yüze anketler, fiziki ölçümler ve detaylı saha gözlemleri gerçekleştirildi. Erzincan Damızlık Koyun ve Keçi Yetiştiricileri Birliği üyeleriyle yapılan bu çalışmada ortaya çıkan bulgular hayli çarpıcı: Mevcut barınakların neredeyse tamamının hiçbir bilimsel kriter gözetilmeksizin, tamamen geleneksel ve kulaktan dolma yöntemlerle inşa edildiği belirlendi.

Erzincan’daki bu yapılarda hayvan refahı, sürü bireylerinin sağlığı ve barınak içi çevre koşullarının denetimi gibi hayati konular tamamen göz ardı ediliyor. Yapı maliyetini düşürmek adına inşa edilen penceresiz, yalıtımsız, havalandırması yetersiz bu geleneksel yapılar; hayvanların optimum çevre isteklerini karşılamaktan son derece uzak. Sonuç ise; yüksek iş gücü kaybı, eklenti ve ekipman yetersizliği, çevre kirliliği ve en önemlisi önlenebilir hayvan hastalıkları nedeniyle düşen verim olarak üreticiye geri dönüyor.

Çetin Erzincan İkliminde Termal Konforun ve Havalandırmanın Matematiği

Koyunlar kalın yapağı örtüleri sayesinde soğuğa karşı belirli bir toleransa sahip olsalar da, özellikle kritik olan kuzulama ve kırkım dönemlerinde dış etkenlerden korunabilecekleri hassas mikroklimatik ortamlara ihtiyaç duyuyorlar. Araştırmaya göre, koyunlar için ideal çevre sıcaklığının 7 °C ile 13 °C arasında tutulması gerekiyor. Ancak tehlike sadece sıcaklıkla sınırlı değil; bağıl nemin %75'i aşması yapağı kalitesine doğrudan zarar verirken, barınak içinde biriken amonyak, karbondioksit ve toz gibi zararlı unsurlar etkin bir havalandırma ile uzaklaştırılmak zorunda.

Araştırmacılar, kış aylarında nemin, yaz aylarında ise aşırı ısının en büyük problem olduğunu belirtirken, birim hayvan başına düşen kışlık ve yazlık havalandırma miktarlarının matematiksel olarak hesaplanarak sistemlerin boyutlandırılması gerektiğinin altını çiziyor. Ayrıca barınak içindeki hava akım (esinti) hızının 0,15-0,40 m/s arasında kalması kritik önem taşıyor; çünkü bu sınırın üzerindeki kontrolsüz hava cereyanları, özellikle genç sürü bireylerinde (kuzularda) ölümle sonuçlanabilecek solunum yolu hastalıklarına davetiye çıkarıyor.

Işığın Gücü ve Yapısal Sihir: Pencereden Zemine Bilimsel Standartlar

Bilimsel analizler, doğal ışıklandırmanın hayvan fizyolojisi ve barınak hijyeni üzerindeki doğrudan etkisini de ortaya koyuyor. Erzincan gibi kış şartlarının çetin geçtiği soğuk bölgelerde barınak pencerelerinin toplam yüzey alanının, ağıl taban alanına oranının en az %3,5 olması gerektiği hesaplanmıştır. Gündüz doğal ışık almayan kör noktalar ile gece aydınlatması için ise metrekare başına düşen watt miktarlarının bilimsel ölçekte planlanması şart.

Zemin seçimi ise bir diğer kırılma noktası. Sert ve kaygan zeminler hayvanlarda tırnak ve ayak hastalıklarını tetiklerken, gübre dezenfeksiyonunu da zorlaştırıyor. Araştırma, geleneksel toprak veya beton zeminlere alternatif olarak sunulan "ızgara tabanlı" modern kapalı ağıl modellerinin; tırnak hastalıkları riskini minimuma indirdiğini, iş gücü gereksinimini azalttığını ve aynı alanda çok daha fazla hayvanın refah içinde barındırılmasına imkan tanıdığını gösteriyor.

Erzincan İçin Geleceğin Hayvancılığı: Bölgeye Özel 3 Tip Proje Modeli

Bilimsel araştırmanın en inovatif yönü ise sadece sorunları tespit etmekle kalmayıp, Erzincan’ın iklim verilerini ve hayvan konforunu temel alan somut mühendislik çözümleri sunmasıdır. Saha verilerinden yola çıkan bilim insanları; Erzincan'ın coğrafi ve iklimsel koşullarına tam uyum sağlayacak, sürü yönetimini kolaylaştıracak, otomasyona uygun ve hayvan refahını maksimuma çıkaracak 100, 300 ve 500 baş kapasiteli üç farklı tip modern ağıl projesi geliştirdi.

Geleneksel hayvancılık metodolojilerinin tamamen revize edilmesini zorunlu kılan bu çalışma; tarımsal inşaat prensiplerine uygun, çevre kontrollü ve modern ekipmanlı barınakların yaygınlaştırılmasının hem Erzincan hayvancılığı hem de ülke ekonomisi için ne kadar stratejik bir dönüm noktası olduğunu gözler önüne seriyor.

KAYNAK

• Araştırmanın Adı: Erzincan İli Merkez İlçesi Köylerinde Koyun Ağıllarının Yapısal Sorunları ve Geliştirme Olanakları Üzerine Bir Araştırma

• Türü / Yılı: Yüksek Lisans Tezi, Ağustos 2025

• Kurum: Atatürk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Tarımsal Yapılar ve Sulama Ana Bilim Dalı

• Tez No; 961355

Bu ambalaj türü, genellikle yüksek oranda selüloz kullanılarak üretiliyor ve gıda ile temasında sağlık açısından uygun özellikler taşıyor. Yapısı sayesinde hem ürünün dış etkenlerden korunmasına yardımcı oluyor hem de hijyenik bir kullanım sunuyor.

Nerelerde Kullanılıyor?

Yağlı ambalaj kâğıdı en çok hızlı tüketim gıda sektöründe karşımıza çıkıyor. Sandviç, döner, hamburger ve benzeri ürünlerin sarılmasında tercih edilerek hem ürünün formunu koruyor hem de yağ sızmasını önlüyor. Böylece hem tüketici deneyimi iyileşiyor hem de ambalaj kaynaklı olumsuz durumların önüne geçiliyor.

Ayrıca fırın ve pastane ürünlerinde de pişirme amaçlı kullanılan türleri bulunuyor. Kurabiye, ekmek ve börek gibi ürünlerin tepsiye yapışmasını engelleyerek daha pratik bir pişirme süreci sağlıyor.

Bunun yanı sıra sadece gıda alanında değil, yağ içeren bazı ürünlerin taşınması ve paketlenmesinde de kullanıldığı görülüyor. Bu özellikleri sayesinde endüstriyel taşımacılıkta da tercih edilen yardımcı bir ambalaj malzemesi haline geliyor.

Avantajları Nelerdir?

Yağlı ambalaj kâğıdının en önemli avantajlarından biri yağ geçirmez yapısıdır. Bu özellik hem ürünün temiz kalmasını sağlar hem de taşıma sırasında oluşabilecek sızıntıların önüne geçer. Ayrıca hijyenik yapısı sayesinde gıda güvenliğine katkı sunar.

Kolay şekil alabilmesi ve pratik kullanımı da işletmeler açısından önemli bir avantajdır. Aynı zamanda baskıya uygun yüzeyi sayesinde marka bilinirliğini artırmaya yönelik tasarımlarda da kullanılabilmektedir.

Genel olarak değerlendirildiğinde yağlı ambalaj kâğıdı, hem kullanım kolaylığı hem de hijyenik özellikleriyle birçok sektörde önemli bir ambalaj çözümü olarak öne çıkmaktadır.

Balina Türleri Nelerdir?

Balinalar genel olarak iki ana gruba ayrılır:

1. Dişsiz Balinalar (Mysticeti)

Bu grup, besinlerini süzerek alan balinalardan oluşur. Ağızlarında “balina çubuğu” olarak bilinen süzgeç benzeri yapılar bulunur.
Örnek türler:

Mavi balina

Grönland balinası

Gri balina

2. Dişli Balinalar (Odontoceti)

Bu grupta dişleri olan balinalar yer alır. Genellikle daha küçük türlerdir ve aktif avcıdırlar.
Örnek türler:

Katil balina (Orka)

Kaşalot

Deniz gergedanı (Narval)

Balinaların Genel Özellikleri

Balinalar dünyanın en büyük canlıları arasında yer alır. Özellikleri şu şekilde özetlenebilir:

Boyları 2,5 metreden 30 metreye kadar ulaşabilir

Ağırlıkları 150 tona kadar çıkabilir

Sıcakkanlı memelilerdir

Akciğerleriyle nefes alırlar

Uzun süre su altında kalabilirler

Kalın yağ tabakası sayesinde soğuk sularda yaşayabilirler

Balinaların Kılları Var mı?

Balinaların yetişkin bireylerinde neredeyse hiç kıl bulunmaz. Sadece bazı türlerin ağız çevresinde ya da yavruluk döneminde çok ince tüy benzeri yapılar görülebilir. Bunun dışında vücutları tamamen suya uyum sağlamış pürüzsüz bir yapıya sahiptir.

Öne Çıkan Balina Türleri

Mavi Balina

Dünyanın en büyük canlısıdır. 30 metreye kadar uzayabilir ve devasa ağırlığa ulaşabilir.

Katil Balina (Orka)

Aslında yunus ailesinin en büyük üyesidir. Güçlü avcılık yetenekleriyle bilinir.

Grönland Balinası

Soğuk Arktik sularda yaşar ve çok uzun ömürlü türler arasında yer alır.

Deniz Gergedanı (Narval)

Uzun “boynuz” benzeri dişiyle tanınır ve genellikle kuzey denizlerinde yaşar.

Erzincan’ın Coğrafi Kör Noktası ve Vadilerin Gizli Tehdidi

Kentleşme ve endüstriyel faaliyetler tırmanışa geçtikçe, hava kirliliği toplum sağlığını tehdit eden en büyük görünmez düşman haline geliyor. Geleneksel olarak şehirlerin hava kalitesi, belirli noktalara yerleştirilen sabit izleme istasyonları vasıtasıyla ölçülüyor. Ancak bilimin önümüze koyduğu acı bir gerçek var: Sabit istasyonlar sadece kuruldukları dar bir çevrenin verisini sunabiliyor; kirleticilerin rüzgarlarla nasıl yer değiştirdiğini veya farklı yüksekliklerde nasıl biriktiğini tam olarak yansıtamıyor.

Hele ki etrafı heybetli dağlarla ve dar vadilerle çevrili olan Erzincan gibi coğrafi bölgelerde durum çok daha kritik bir hal alıyor. Erzincan'ın bu karakteristik kapalı havza yapısı, özellikle kış ve geçiş aylarında kirli havanın dağılmasını engelleyerek mikro ölçekte ciddi kirlilik adacıkları oluşturabiliyor. İşte bu noktada devreye giren bu yeni bilimsel araştırma, sabit mekanizmalara mahkum kalmak yerine Erzincan gökyüzünü özgürce tarayan dinamik ve yerel bir çözüm modeli sunuyor.

Erzincan Gökyüzünde Uçan Mini Laboratuvar: Beşli Sensör Ordusu

Çevresel izlemede çığır açan bu sistem, tamamen özel yazılımlar ve akıllı donanım mühendisliğiyle bir araya getirilmiş bir "Quadcopter" (dört pervaneli drone) platformuna dayanıyor. Araştırmacılar, İHA'nın üzerine farklı gaz türlerine ve atmosferik değişimlere duyarlı, düşük maliyetli ancak yüksek hassasiyetli entegre bir sensör laboratuvarı inşa etti.

Erzincan semalarında uçan sistemin kalbinde, atmosferi mikroskobik düzeyde analiz eden şu beşli sensör ordusu yer alıyor:

• Sharp GP2Y1010AU0F: Akciğerlerin en büyük düşmanı olan PM2.5 (ince partikül madde) toz yoğunluğunu ölçüyor.

• MQ-7: Doğrudan kana karışarak oksijen alımını engelleyen sinsi karbonmonoksit (CO) gazının izini sürüyor.

• MQ-131: Atmosferin üst katmanlarında koruyucu, soluduğumuz seviyede ise zehirli olan ozon (O₃) gazını takip ediyor.

• MQ-135: Karbondioksit (CO₂) ve uçucu organik bileşikleri (VOC) tarayarak genel hava kalitesini belirliyor.

• DHT11: Gazların yayılımını doğrudan etkileyen sıcaklık ve nem dengesini anlık olarak rapora işliyor.

Geliştirilen özel koruma kubbesinin altına yerleştirilen bu sensörler, uçuş esnasında pervanelerin yarattığı hava akımından etkilenmeden, Erzincan atmosferinden en doğru veriyi yakalayacak şekilde tasarlandı.

Veriler Havada Yakalanıyor, Erzincan Haritası Karada Çiziliyor

Uçuş rotaları boyunca gökyüzünde süzülen drone, topladığı tüm bu hassas verileri 2.4 GHz frekansında çalışan yüksek güçlü kablosuz haberleşme modülleri (NRF24L01) sayesinde, yer istasyonundaki alıcı devreye anlık (gerçek zamanlı) olarak aktarıyor.

Karada bekleyen bilgisayar sistemine akan bu karmaşık veriler, Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) mantığıyla işlenerek doğrudan Bing Haritalar altyapısı üzerine konumsal olarak işleniyor. Sonuç mu? Erzincan’ın hangi mahallesinde, hangi saat diliminde kirliliğin zirve yaptığı, hangi sokakta ozon veya partikül madde miktarının tehlikeli sınırları zorladığı harita üzerinde renk renk, nokta nokta gözler önüne seriliyor.

Erzincan Verileri Ne Diyor? Sabah ve Akşam Saatlerine Dikkat!

Erzincan genelinde üç gün boyunca sabah, öğle ve akşam periyotlarında yapılan planlı uçuş testlerinden elde edilen bulgular, kent yaşamına dair ezber bozan cinsten. Analiz sonuçlarına göre kentteki hava kalitesi göstergeleri gün içinde sabit kalmıyor, dramatik dalgalanmalar gösteriyor.

Özellikle kentsel hareketliliğin, evsel ısınma faaliyetlerinin ve trafiğin yoğunlaştığı sabah (08:00-09:30) ve akşam (17:00-18:30) saatlerinde karbonmonoksit, hava kalitesi kirlilik indeks değerleri ve toz sensörü parametreleri ciddi şekilde yükseliyor. Erzincan'ın lojistik hareketliliği yüksek bölgeleri ile sanayi çeperlerinde karbonmonoksit seviyelerinin tepe noktalarına ulaştığı, buna karşılık kentin açık yeşil alanlarına sahip veya merkezden daha izole bölgelerinde ise temiz hava göstergelerinin daha ferah seviyelerde seyrettiği tespit edildi. Bu dikey ve yatay ölçümler, kirliliğin zamana ve Erzincan'ın yerel yerleşim planına bağlı bir karakteri olduğunu net bir şekilde kanıtlıyor.

Geleceğin Erzincan'ı İçin Akıllı Erken Uyarı Sistemi

Bu yerel bilimsel araştırmanın sunduğu en büyük ufuk, devasa bütçeli çevre yatırımlarına gerek kalmadan, düşük maliyetli ve taşınabilir teknolojilerle de Erzincan’ın nefesinin saniye saniye izlenebileceğini kanıtlamış olmasıdır.

Araştırmacılar, bu sistemin Erzincan'daki yerel yönetimler ve politika yapıcılar için bulunmaz bir karar destek mekanizması olduğunu vurguluyor. Gelecekte bu akıllı droneların Erzincan semalarında otonom olarak sürekli uçtuğunu hayal edin: Fabrika bacalarındaki ani kaçaklar, kış aylarındaki kalitesiz yakıt kullanımları veya trafiğin tıkadığı caddelerdeki zehirli birikmeler anında tespit edilerek halk sağlığını koruyacak erken uyarı sistemleri devreye sokulabilecek. Bilim, Erzincan'ı sadece uyardığı sabit istasyonlar devrinden alıp, kirliliğin peşinden koşan dinamik gözcüler çağına taşıyor!

KAYNAKÇA Bu haber, Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Elektrik Elektronik Mühendisliği Anabilim Dalı bünyesinde 2025 yılında tamamlanan, "Erzincan İli İçin Drone İle Hava Kirliliğinin Tespiti ve Haritalanması" başlıklı yüksek lisans tez çalışmasında yer alan bilimsel veriler, yöntemler ve bulgular esas alınarak hazırlanmıştır. Tez No; 959800

Peki, mevcut yolları yıkıp dökmeden, milyonlarca liralık devasa inşaat maliyetlerine katlanmadan bu kaosu çözmek mümkün mü? Mühendislik dünyasından gelen son bilimsel araştırma, "Kısmi Denetimli Sinyalize Dönel Kavşak" yaklaşımıyla trafik mühendisliğinde yepyeni bir ufuk açıyor. Geliştirilen bu yenilikçi yöntem, geleneksel dönel kavşakların doğasında bulunan en büyük yapısal kusuru akıllı teknolojiyle ortadan kaldırıyor.

Dönel Kavşakların Gizli Kusuru: "Dengesiz Akım" Kilidi

Trafik mühendisliğinde dönel kavşaklar, sürücülerin dairesel bir ada etrafında hareket ettiği ve yönlerini bulduğu verimli yapılar olarak bilinir. Ancak bu kavşakların kusursuz çalışması, tüm kollardan gelen araç yoğunluğunun birbirine yakın, yani "dengeli" olmasına bağlıdır. Kent yaşamında ise gerçek senaryo çok farklıdır. Sabah ve akşam gibi pik saatlerde, kavşağın sadece tek bir kolundan adeta araç seli akarken, diğer kollar nispeten boş kalır.

İşte bilimsel literatürde "Dengesiz Akım Sorunu" olarak adlandırılan bu kör nokta tam burada başlar. Yoğun olan koldan gelen kesintisiz araç sirkülasyonu, kavşak içindeki adayı tamamen domine eder. Bu durum, diğer kollardaki araçların kavşağa girmesini tamamen imkansız hale getirerek kilometrelerce uzayan kuyruklara ve saatlerce süren gecikmelere yol açar. Geleneksel sinyalizasyon sistemleri (sabit süreli trafik ışıkları) ise bu dinamik yoğunluğu algılayamadığı için boş yollara yeşil, tıkanmış yollara kırmızı yakarak çileyi daha da büyütebilir.

Geometriyi Değiştirmeyen Devrim: 3 Saniyede Bir Karar Veren Sensörler

Bilimsel araştırmanın odaklandığı çözüm yöntemi, mevcut kavşak geometrisine ve şerit yapılarına hiçbir fiziki müdahalede bulunmuyor. Çözüm tamamen dijital ve dinamik bir algoritmaya dayanıyor: Kısmi Denetimli Sinyalizasyon.

Sistem şu şekilde işliyor: Kavşağın kalıcı olarak yoğun olan ana akım kolları serbest bırakılırken, yoğunluğun daha az veya değişken olduğu yan kollara, trafik ışıklarının tam 10 metre gerisine özel araç algılayıcı dedektörler yerleştiriliyor. Bu akıllı dedektörler, saniyede değil, tam 3 saniyede bir dinamik olarak yol durumunu ve araç talebini kontrol ediyor. Yan kolda araç biriktiği anda dedektör sistemi uyararak sabit süreli değil, "talepli" bir sinyalizasyon fazı başlatıyor. Böylece yoğun olan ana kola, diğer kolları kilitlemeyecek şekilde optimize edilmiş daha uzun geçiş süreleri tanınırken; yan koldaki araçların da sirkülasyona güvenle katılması sağlanıyor.

Mikrosimülasyon Testleri Ne Söylüyor? Sayılarla Büyük Dönüşüm

Bu akıllı sistemin doğruluğu, trafik mühendisliğinin en gelişmiş mikrosimülasyon yazılımlarından biri olan Vissim programı ile en zorlu senaryolar altında test edildi. Gerçek bir dönel kavşağın verileri üzerinden yapılan simülasyonlarda, sistemin sadece bugünün trafiğini çözmekle kalmadığı, gelecekteki yükü de sırtlayabileceği kanıtlandı. Trafik hacminin bugünkü mevcut durumuna ek olarak %10 ve %25 oranında ekstra araç yükü artışı simüle edildiğinde bile elde edilen sonuçlar büyüleyici düzeyde:

• Gecikme Sürelerinde Radikal Düşüş: Kısmi sinyalizasyon entegre edildiğinde, araçların kavşakta boş yere bekledikleri ortalama ve toplam gecikme sürelerinde devasa düşüşler ölçüldü. Literatürdeki benzer küresel uygulamalarla paralel olarak toplam gecikme sürelerinde %20 ila %50 arasında iyileşme sağlanabileceği simülasyon çıktılarında doğrulandı.

• Kuyruklar Tarihe Karışıyor: Trafiğin kilitlenmesine yol açan maksimum kuyruklanma mesafeleri ve dur-kalk sayıları çok ciddi oranlarda aşağı çekildi. Araçlar durmaksızın, akıcı bir hızla kavşağı terk etme kabiliyeti kazandı.

• Seyahat Süreleri Kısaldı: Kavşağa giren bir aracın gitmek istediği yöne ulaşma süresi (batı-doğu, güney-kuzey vb. tüm güzergahlarda) yüzdesel olarak belirgin biçimde azaldı.

Doğa ve Ekonomi Dostu Teknoloji

Araştırmanın en çarpıcı sonuçlarından biri de çevre ve enerji başlığında karşımıza çıkıyor. Trafikteki dur-kalk hareketleri, motorların en yüksek yakıt tükettiği ve en zehirli gazları saldığı anlardır. Geliştirilen kısmi denetimli akıllı sistem sayesinde araçların durma sayıları azaltıldığı için kavşak genelindeki toplam yakıt tüketimi hızla aşağı düşüyor.

Buna doğrudan bağlı olarak, küresel ısınmayı tetikleyen Karbonmonoksit (CO), Azotoksitler (NOx) ve Uçucu Organik Bileşikler (VOC) gibi zehirli egzoz emisyon salınımlarında gözle görülür bir azalma sağlandı. Bilimsel çalışma; akıllı ulaştırma sistemlerinin, ağır iş makineleriyle beton dökmeden de şehirleri nasıl daha yeşil, yaşanabilir ve ekonomik kılabileceğini ispatlamış oldu.

Kaynak: Dört Kollu ve Kolları Birbirine Dik Olan Bir Dönel Kavşakta Kısmi Sinyalizasyon Uygulaması ve Etkilerinin Araştırılması: Erzincan Örneği, Yüksek Lisans Tezi, Ondokuz Mayıs Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Samsun, 2025. Tez No; 936951

Karpuzun Besin Değeri

Karpuz; A vitamini, C vitamini, potasyum ve magnezyum gibi önemli vitamin ve mineraller içerir. Aynı zamanda yüksek su oranı sayesinde vücudun sıvı ihtiyacının karşılanmasına yardımcı olur. Düşük kalori değeriyle de özellikle diyet yapanlar tarafından tercih edilir.

Ortalama bir porsiyon karpuz;

Düşük kalori içerir

Doğal şeker ve karbonhidrat barındırır

C vitamini açısından destekleyicidir

Potasyum ve magnezyum içerir

Karpuzun Sağlığa Katkıları

Karpuz, içerdiği antioksidanlar sayesinde vücutta serbest radikallerle mücadeleye yardımcı olur. Düzenli ve dengeli tüketildiğinde;

Vücudun su ihtiyacını karşılamaya destek olur

Kalp ve damar sağlığının korunmasına katkı sağlayabilir

Kan basıncının dengelenmesine yardımcı olur

Sindirim sisteminin düzenli çalışmasını destekler

Tokluk hissi oluşturarak kilo kontrolüne katkı sağlayabilir

Sindirim ve Cilt Sağlığına Etkisi

Lif içeriği sayesinde sindirim sisteminin düzenlenmesine yardımcı olan karpuz, kabızlık gibi sorunların azalmasına destek olabilir. Ayrıca A ve C vitamini içeriği ile cilt sağlığını destekleyerek daha canlı ve nemli bir görünüm oluşmasına katkı sağlar.

Egzersiz ve Enerji Üzerindeki Etkisi

Egzersiz sonrası tüketildiğinde kas yorgunluğunu azaltmaya yardımcı olabilecek doğal bileşenler içerir. Su ve mineral dengesi sayesinde vücudun toparlanma sürecini destekleyebilir.

Karpuz Çekirdeğinin Faydaları

Genellikle atılan karpuz çekirdeği de önemli besin öğeleri içerir. Protein, sağlıklı yağlar ve bazı mineraller bakımından zengin olan karpuz çekirdeğinin;

Kalp sağlığını destekleyebileceği

Kolesterol dengesine katkı sağlayabileceği

Böbrek fonksiyonlarını destekleyebileceği

Bağışıklık sistemine katkıda bulunabileceği

Sinir sistemi fonksiyonlarını destekleyebileceği

yönünde beslenme açısından değerlendirildiği bilinmektedir.

Sürekli tetikte olan bir bedenin kaslarını serbest bırakmadığı ve bu süreçte en çok yüklenen bölgelerin başında boyun ile omuzların geldiği belirtiliyor. Vücudun farklı bölgelerinde kümelenen duygusal yükler ve bunların fiziksel sonuçları şu şekilde sıralanıyor:

1. Omuz ve Üst Trapez Bölgesi

Kişilerin zihinsel olarak hissettiği "Her şeyi ben taşıyorum" duygusu, taşınan sorumluluk yükü ve uzun süreli stres, bu bölgede doğrudan fiziksel semptomlara dönüşüyor. Bu kaynaklardan beslenen rahatsızlıklar kendini şu şekilde gösteriyor:

• Omuz sertliği

• Trapez ağrısı

• Boyuna vuran ağrı

2. Göğüs ve Diyafram Bölgesi

Yoğun duygusal krizlerin merkez üssü olan göğüs ve diyafram hattında ise panik, korku, yas ve nefesi tutma alışkanlığı gibi psikolojik etkenler rol oynuyor. Bu etkenlerin tetiklediği fiziksel reaksiyonlar ise şunlardan oluşuyor:

• Göğüste sıkışma

• Çarpıntı hissi

• Nefes yetmiyor hissi

3. Bağırsak ve Mide Bölgesi

Sindirim sisteminin duygularla olan doğrudan bağını özetleyen veriler, bağırsakların duygularımızı çok iyi bildiğini ve stresin sindirim sisteminin dengesini doğrudan bozduğunu gösteriyor. Kronik kaygı, güvensizlik hissi ve kontrol kaybı gibi duygusal durumlar hedef olarak mide ve bağırsakları seçiyor. Bu durumun yol açtığı rahatsızlıklar ise şu şekilde listeleniyor:

• Şişkinlik

• Reflü

• IBS (İrritabl Bağırsak Sendromu)

• Mide spazmı

"Bedenin dili vardır. Onu anlamak, iyileşmenin ilk adımıdır."

Dijital baskı, özellikle az sayıda üretim gerektiren işler için ekonomik ve pratik bir çözüm olarak öne çıkar. Kâğıttan tekstile, plastikten cama kadar birçok farklı yüzey üzerine uygulanabilmesi, kullanım alanını oldukça genişletir.

Dijital Baskının Avantajları

Bu baskı yöntemi, en çok hız ve esneklik açısından tercih edilmektedir. Kısa sürede sonuç alınabilmesi, acil baskı ihtiyaçlarında önemli bir avantaj sağlar. Ayrıca küçük ölçekli işlerde maliyetin düşük olması, işletmeler ve bireyler için cazip bir seçenek oluşturur.

Dijital baskı sayesinde her baskıda içerik üzerinde değişiklik yapılabilmesi, kişiye özel tasarımların üretimini kolaylaştırır. Bu durum özellikle reklam ve tanıtım çalışmalarında büyük bir avantaj sağlar.

Bununla birlikte hızlı üretim süreci, değişen müşteri taleplerine daha kısa sürede cevap verilmesini mümkün kılar. Ancak büyük tirajlı işlerde maliyet açısından her zaman en uygun yöntem olmayabilir.

Dijital Baskı ve Ofset Baskı Arasındaki Fark

Dijital baskı ile ofset baskı arasındaki en önemli fark, hazırlık sürecindedir. Dijital baskıda kalıp hazırlama gibi ek işlemler bulunmazken, ofset baskıda bu süreç daha uzun ve zahmetlidir. Bu nedenle dijital baskı çok daha hızlı bir üretim imkânı sunar.

Küçük adetli işler için dijital baskı daha avantajlıyken, yüksek adetli baskılarda ofset baskı daha ekonomik hale gelir. Ayrıca dijital baskı, tasarım üzerinde anlık değişiklik yapılmasına imkân tanırken, ofset baskıda bu süreç daha sınırlıdır.

Dijital Baskı Neden Tercih Edilir?

Dijital baskı, özellikle hız, maliyet avantajı ve kişiselleştirme imkânı nedeniyle sıkça tercih edilmektedir. Tek seferlik veya düşük adetli baskı ihtiyaçlarında ekonomik bir çözüm sunar.

Ayrıca tanıtım materyalleri, afişler, kitap kapakları ve benzeri ürünlerin hızlı şekilde hazırlanmasını sağlar. Esnek yapısı sayesinde farklı içeriklerin aynı anda üretilebilmesine de olanak tanır.

Dijital Baskı Nasıl Yapılır?

Süreç, baskısı yapılacak tasarımın dijital ortamda hazırlanmasıyla başlar. Bu aşamada grafik tasarım programları kullanılarak görsel ya da metin düzenlenir ve baskıya uygun hale getirilir.

Hazırlanan tasarım, baskı yapılacak materyale göre uygun ayarlamalar yapıldıktan sonra dijital baskı cihazına gönderilir. Ardından seçilen yüzeye doğrudan baskı uygulanarak işlem tamamlanır. Bu yöntem sayesinde hem hızlı hem de kaliteli sonuçlar elde edilir.

İlçe sakinlerini bir araya getiren programda, yöreye özgü Eğin havaları seslendirilirken, maniler ve folklor gösterileri geceye ayrı bir renk kattı. Ellerindeki enstrümanlarla fasıl ekibine eşlik eden vatandaşlar, türkülere hep bir ağızdan katılarak unutulmaz bir gece yaşadı.

Samimi ve coşkulu bir atmosferde geçen etkinlikte birlik, beraberlik ve dayanışma duyguları ön plana çıktı. Katılımcılar hem geleneksel kültürü yakından yaşama fırsatı buldu hem de bayram sevincini paylaşarak keyifli vakit geçirdi.

Programda konuşan yetkililer, Kemaliye’nin zengin kültürel mirasının korunması ve gelecek nesillere aktarılması adına bu tür etkinliklerin büyük önem taşıdığını belirtti. Geleneksel Eğin fasıl kültürünün yaşatılmasına katkı sunan organizasyonun önümüzdeki dönemlerde de sürdürüleceği ifade edildi.

Gece sonunda vatandaşlar, organizasyonda emeği geçenlere teşekkür ederek benzer kültürel etkinliklerin artırılmasını temenni etti.

Vedat Çimen Tesisleri’nde düzenlenen bayramlaşma programında basın mensuplarının sorularını yanıtlayan 24 Erzincanspor Kulüp Başkanı Alaattin Yavuz Güneş, sosyal medyada dolaşan sponsorluk ve transfer haberlerinin gerçeği yansıtmadığını söyledi.

Kulübün çeşitli firmalarla sponsorluk görüşmelerini sürdürdüğünü belirten Güneş, henüz herhangi bir anlaşmanın resmiyet kazanmadığını ifade etti. Kamuoyunda konuşulan milyon dolarlık rakamların asılsız olduğunu vurgulayan Güneş, "Sponsorluk konusunda resmi imzalar henüz atılmış değil. Sosyal medyada 5 milyon dolar, 10 milyon dolar gibi rakamlar telaffuz ediliyor. Bu iddialar doğru değildir. Görüşmeler sonuçlandığında gerekli açıklamaları kamuoyuyla paylaşacağız." dedi.

Transfer çalışmalarıyla ilgili de bilgi veren Başkan Güneş, teknik direktör ve futbolcu transferleri konusunda henüz netleşen bir durum bulunmadığını, transfer komitesinin çalışmalarını titizlikle sürdürdüğünü kaydetti.

Taraftarların ve kamuoyunun yalnızca kulübün resmi iletişim kanallarını takip etmesi gerektiğini belirten Güneş, "Herhangi bir anlaşma sağlandığında bunu resmi internet sitemiz ve kulübümüzün resmi hesapları üzerinden duyuracağız. Resmi kaynaklar dışında yapılan açıklama ve paylaşımlara itibar edilmemesini rica ediyoruz." ifadelerini kullandı.

Öte yandan, kulübe yönelik sponsorluk ve transfer beklentileri taraftarlar arasında heyecan oluşturmaya devam ederken, yönetim sürecin tamamlanmasının ardından tüm gelişmeleri şeffaf bir şekilde paylaşacaklarını bildirdi.

Gerçekleştirilen ziyaret programı kapsamında Kazım Karabekir, Fatih ve Atatürk mahalleleri ile Kurukol Köyü’nde ikamet eden şehit aileleriyle bir araya gelen protokol üyeleri, ailelerin hal ve hatırlarını sorarak bir süre sohbet etti.

Ziyaretlerde, vatan uğruna canlarını feda eden aziz şehitlerin emanetleri olan ailelerin her zaman baş tacı olduğu vurgulanırken, devletin ve milletin şehit yakınlarının yanında olmaya devam edeceği ifade edildi.

Program kapsamında şehitler Ahmet Bayracı, Mustafa Erseçen, Bektaş Kılıç, Talat Sağlam, Said Günday ve Yaşar Gündüz’ün aileleri ziyaret edildi. Duygusal anların yaşandığı buluşmalarda şehitler rahmet ve minnetle anıldı.

Şehit aileleri ise gerçekleştirilen ziyaretten duydukları memnuniyeti dile getirerek, kendilerini yalnız bırakmayan Belediye Başkanı Mehmet Yılmaz ve Kaymakam Neslihan Kısa Duman’a teşekkür etti.

Heyet, Yukarıyeniköy, Çat, Aşağısütlü, Kırantepe, Çatak, Kazören ve Gökseli köylerini ziyaret ederek bayram sevincini vatandaşlarla paylaştı. Köy sakinleriyle samimi sohbetler gerçekleştiren heyet üyeleri, vatandaşların talep, öneri ve beklentilerini dinleyerek bölgenin ihtiyaçları hakkında istişarelerde bulundu.

Bayramların birlik, beraberlik ve dayanışma duygularını güçlendiren önemli günler olduğuna dikkat çekilen ziyaretlerde, köylerin mevcut durumu ve öncelikli ihtiyaçları da ele alındı. Vatandaşların gösterdiği ilgi ve misafirperverlikten duydukları memnuniyeti dile getiren heyet, Refahiye’nin gelişimi ve kalkınması için çalışmaların kararlılıkla sürdürüleceğini vurguladı.

Ziyaretlerin sonunda vatandaşlara teşekkür eden heyet üyeleri, her fırsatta hemşehrileriyle bir araya gelmeye ve sorunların çözümü noktasında gerekli adımları atmaya devam edeceklerini ifade etti.

Apçağa Köyü Muhtarı Ahmet Akyavuz’un da eşlik ettiği ziyarette köy esnafı ve vatandaşlarla bir araya gelen Kaymakam Arıkan, vatandaşların bayramını kutlayarak sohbet etti. Samimi bir atmosferde gerçekleşen buluşmada köy sakinlerinin talep ve önerileri dinlenirken, bölgenin ihtiyaçları hakkında da görüş alışverişinde bulunuldu.

Bayramların toplumsal dayanışma, kardeşlik ve birlik duygularını pekiştiren önemli günler olduğunu ifade eden Kaymakam Arıkan, vatandaşlarla bir arada olmaktan duyduğu memnuniyeti dile getirdi.

Ziyaret boyunca köy halkının gösterdiği misafirperverlikten dolayı teşekkür eden Arıkan, Kurban Bayramı’nın tüm vatandaşlara sağlık, huzur ve bereket getirmesi temennisinde bulundu.

Erzincan ile Trabzon’u birbirine bağlayacak olan demiryolu projesi, bölge halkının ve yerel paydaşların gündemindeki yerini korumaya devam ediyor. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı, uzun süredir kamuoyunda tartışılan ve özellikle Giresun hattı üzerinden geçmesi beklenen güzergâh planlarıyla ilgili kritik bir bilgilendirmede bulundu. Bakanlık, yürütülen etüt ve proje çalışmalarında Tirebolu hattının mevcut koridor planlaması içerisinde yer almadığını açıkladı.

Soru Önergesiyle Gündeme Gelmişti

Projenin rotasına dair soru işaretleri, CHP Giresun Milletvekili Elvan Işık Gezmiş’in Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne sunduğu soru önergesiyle resmi boyuta taşındı. Milletvekili Gezmiş, meslek odalarının ve uzmanların savunduğu Erzincan-Gümüşhane-Tirebolu rotasının; daha kısa mesafe, düşük eğim ve maliyet avantajları sunduğunu belirterek, bu seçeneğin neden değerlendirme dışı bırakıldığını sormuştu. Ayrıca, alternatif güzergâhların fizibilite çalışmalarına dahil edilip edilmediği de yanıt bekleyen sorular arasındaydı.

Ulaştırma Bakanı Uraloğlu’ndan Yazılı Yanıt

Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu imzasıyla verilen yazılı yanıtta, gelinen nokta net bir şekilde özetlendi. Bakanlık, bölgedeki ulaşım ağını güçlendirmek için yürütülen koridor belirleme çalışmalarında Tirebolu güzergâhının planlamaya dahil edilmediğini doğruladı. Bu yanıt, bölge genelinde devam eden demiryolu beklentilerini yeniden şekillendiren bir gelişme olarak öne çıktı.

Bölgede Beklentiler ve Yeni Arayışlar

Bakanlığın açıklaması, Tirebolu hattının proje dışı kaldığını ortaya koyarken, Karadeniz’i İç Anadolu’ya bağlayacak olan demiryolu hattının geleceği üzerindeki tartışmaları farklı bir boyuta taşıdı. Son dönemde özellikle Samsun-Sarp Demiryolu Projesi’nin öne çıkmasıyla birlikte, Erzincan bağlantılı hat için nihai rotanın nasıl şekilleneceği merak konusu olmaya devam ediyor. Projenin bölge ekonomisi ve ulaşım ağı için taşıdığı kritik önem, kamuoyunda takip edilmeyi sürdürüyor.

Okul Güvenliğinde Yeni Dönem Başlıyor

Öğrencilerin eğitim hayatlarını daha güvenli bir ortamda sürdürebilmeleri amacıyla Milli Eğitim Bakanlığı, okul güvenliğini kapsayan 7 basamaklı yeni bir yol haritası belirledi. Bu kapsamlı çalışma, okul içindeki ve çevresindeki olası riskleri minimize etmeyi ve huzurlu bir eğitim iklimi oluşturmayı hedefliyor. Velileri ve eğitim camiasını yakından ilgilendiren bu düzenleme, okulların fiziksel güvenliğinden dijital denetime kadar geniş bir yelpazeyi kapsıyor.

Fiziki Denetim ve Çevre Güvenliği Ön Planda

Yeni dönemle birlikte okul çevrelerinin güvenliği için yerel yönetimler ve emniyet birimleriyle koordinasyon daha da güçlendiriliyor. Okul giriş ve çıkış saatlerinde yaya geçitleri, trafik düzenlemeleri ve okul çevresindeki denetimler artırılırken, okul binalarının fiziksel altyapısı da gözden geçiriliyor. Giriş ve çıkışların kontrol altına alınması için modern kamera sistemlerinin yaygınlaştırılması ve güvenlik personeli sayısının optimize edilmesi hedefleniyor.

7 Basamaklı Güvenlik Stratejisinin Detayları

Uygulamaya konulan 7 basamaklı strateji, bütüncül bir güvenlik yaklaşımı sunuyor:

• Okul çevrelerinin fiziki güvenliğinin emniyet birimleriyle ortak denetimi.

• Öğrencilerin dijital dünyadaki risklerden korunması için siber güvenlik farkındalık çalışmaları.

• Okul içi disiplin ve huzur ortamını bozacak etkenlere karşı hızlı müdahale ekiplerinin oluşturulması.

• Giriş-çıkışların kontrollü olması için personel ve teknolojik altyapı desteği.

• Riskli bölgelerdeki okullara yönelik özel güvenlik paketlerinin devreye alınması.

• Veli, okul ve emniyet arasında kesintisiz bir iletişim köprüsü kurulması.

• Olası acil durumlara karşı düzenli tatbikat ve kriz yönetimi eğitimlerinin yapılması.

Velilere Büyük Görev Düşüyor

Bakanlığın attığı bu adımların başarıya ulaşması için okul-aile iş birliğinin önemi vurgulanıyor. Güvenli bir okul ortamının sadece fiziksel önlemlerle değil, aynı zamanda toplumun tüm kesimlerinin bu sürece destek vermesiyle mümkün olabileceği belirtiliyor. Velilerin, okul yönetimiyle sürekli iletişimde kalması ve okul çevresinde fark ettikleri riskli durumları hızlıca yetkililere bildirmeleri, sürecin etkinliği için kritik rol oynuyor.

Korku İmparatorluğu Yaratarak Para İstiyorlar

Günümüzde dijital iletişim araçlarını hedef alan siber korsanlar, yeni bir yöntemle vatandaşları tuzağa düşürüyor. Gerçek avukatların fotoğraflarını, isimlerini ve baro sicil numaralarını kopyalayan dolandırıcılar, kendilerini hukuk bürosu çalışanı gibi tanıtarak WhatsApp üzerinden iletişime geçiyor. Hedef aldıkları kişilere "hakkınızda açılmış bir dava var" veya "icra takibi başlatıldı" gibi asılsız iddialarla ulaşan şebeke üyeleri, kurbanları üzerinde yoğun bir psikolojik baskı ve korku yaratıyor.

Uzlaşma Bedeli Adı Altında IBAN Paylaşıyorlar

Dolandırıcılar, adli sürecin büyümesini engelleme bahanesiyle kurbanlarına "mahkeme dışı uzlaşma" teklif ediyor. İkna edilen kişilere, WhatsApp üzerinden bir IBAN numarası gönderilerek "uzlaşma bedeli" adı altında para transferi yapılması isteniyor. Panikleyen ve resmi bir süreçle karşı karşıya olduğunu düşünen vatandaşlar, durumu sorgulamadan bu hesaplara binlerce lira aktarıyor. Para transferi gerçekleştiği anda ise dolandırıcılar iletişimi keserek ortadan kayboluyor.

Resmi Kurumlar Mesajla İhbar Yapmaz

Hukukçular ve siber güvenlik uzmanları, Türkiye Cumhuriyeti'nde hiçbir resmi hukuki sürecin veya uzlaştırma aşamasının WhatsApp, SMS veya sosyal medya üzerinden yürütülemeyeceğini belirtiyor. Resmi tebligatlar; yalnızca e-Devlet, UYAP sistemi veya PTT aracılığıyla, ıslak imzalı veya barkodlu olarak vatandaşa ulaştırılır. Hiçbir yasal hukuk bürosu, kişisel mesajlaşma kanalları üzerinden IBAN paylaşarak ödeme talep etmez.

Şüpheli Mesajlarda İzlenmesi Gereken Adımlar

Uzmanlar, bu tarz bir mesajla karşılaşıldığında kesinlikle panik yapılmaması gerektiğini vurguluyor. İşte alınması gereken önlemler:

• Gelen mesajlar, ses kayıtları ve ekran görüntülerini silmeden delil olarak saklayın.

• Hiçbir şekilde ödeme gerçekleştirmeyin ve karşı tarafa kişisel bilgi vermeyin.

• Elde ettiğiniz delillerle birlikte en yakın Cumhuriyet Başsavcılığı'na giderek suç duyurusunda bulunun.

• Şüpheli numaraları engelleyin ve ilgili platform üzerinden şikayet edin.

Kağıt Üstündeki Bilgi Reflekse Dönüşmüyor

Hazine ve Maliye Bakanlığı Erzincan Defterdarlığı personelinin katılımıyla gerçekleştirilen kapsamlı bir bilimsel çalışma, iki farklı eğitim modelinin çalışanlar üzerindeki etkisini mercek altına aldı. Araştırma kapsamında personelin bir bölümüne alışılagelmiş slayt sunumları içeren klasik yöntemlerle deprem eğitimi verilirken; diğer grup ise sanal gerçeklik (VR) başlıkları takarak üç boyutlu simülasyonlar vasıtasıyla afet senaryolarını doğrudan tecrübe etti.

Eğitimlerin ardından yapılan ölçümler çarpıcı bir gerçeği gözler önüne serdi: Sadece projeksiyon cihazı karşısında teorik bilgi dinleyen kontrol grubunun deprem bilincindeki artış istatistiksel olarak neredeyse etkisiz kaldı. Buna karşın, deprem anını dijital ortamda birebir yaşayan çalışanların bilgi düzeyinde devasa bir sıçrama kaydedildi. Uzmanlar, pasif şekilde dinlenen kuralların acil durumlarda hayat kurtaran pratik davranışlara dönüşmediğini, kalıcı öğrenmenin ancak deneyimle mümkün olabileceğini belirtiyor.

Teknolojinin Getirdiği İçsel Motivasyon

Sanal gerçeklik teknolojisinin eğitim süreçlerine entegre edilmesi yalnızca bilgi seviyesini artırmakla kalmıyor, çalışanların öğrenmeye olan bakış açısını da kökten değiştiriyor. Simülasyon yöntemiyle eğitim alan personelin; sürece olan dikkati, konuya odaklanması, kendine olan güveni ve aldığı eğitimden duyduğu memnuniyet oranları klasik yönteme kıyasla çok daha yüksek seviyelerde ölçüldü.

Çalışanların yaş grupları, cinsiyetleri ya da eğitim durumları ne olursa olsun, VR destekli derslerde gösterdikleri yüksek istek ve motivasyon ortak bir payda olarak öne çıktı. Katılımcılar, tehlikeli senaryoları hiçbir fiziksel risk barındırmayan güvenli bir simülasyon ortamında test edebildikleri için hata yapma korkusundan sıyrılıp uygulamalara çok daha aktif katılım sağladılar.

Toplumsal Güvenlik Kültürü İçin Dijital Dönüşüm Şart

Afet yönetimi ve zarar azaltma çalışmaları, toplumsal güvenliğin en temel taşlarından biridir. İş yerlerinde personelin acil durumlarda panik yapmadan, doğru koruma reflekslerini gösterebilmesi ancak modern eğitim metotlarının yaygınlaştırılmasıyla mümkün görünüyor.

Akademik çevreler ve iş güvenliği uzmanları, özellikle hayati tehlike riski barındıran çalışma kollarında ve afet bilinci oluşturulmasında sanal gerçeklik gibi interaktif sistemlerin yasal süreçlere ve kurumsal politikalara hızla adapte edilmesi gerektiği yönünde birleşiyor. Gelecekte yaşanabilecek olası krizlerde can kayıplarını ve yaralanmaları en aza indirmek, dijital dönüşümün sunduğu bu çok duyulu öğrenme imkanlarını topluma ne kadar yayabileceğimizle doğrudan ilişkili.

Haber Kaynağı: Bu haber, Yakup Tarcan tarafından Prof. Dr. Ümit Uzman danışmanlığında hazırlanan ve Avrasya Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü İş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı bünyesinde yayımlanan "Sanal Gerçeklik Yönteminin İSG Eğitimlerinde Çalışan Motivasyonu Üzerine Etkisi: Deprem Örneği" (2025) adlı doktora tezinden derlenmiştir. Tez No: 1001243

"Ekonomik Özgürlük Erzincan'ın Hakkıdır"

Süleyman Tan, konuşmasında Ticaret ve Sanayi Odası’nı sadece bir kurum değil, üyelerin her an ulaşabileceği gerçek bir "temsil makamı" haline getireceğinin sözünü verdi. Ekonomik gücün sosyal gelişimle doğrudan bağlantılı olduğunu savunan Tan, "Ekonomik gücü zayıf olan bir şehir, sosyal olarak da geriler; biz bu gidişatı tersine çevirmek için buradayız" ifadelerini kullandı.

Hedef: Üreten Ve Büyüyen Bir Erzincan

Adaylık sürecinde polemik yerine proje üreteceklerini vurgulayan Tan, Erzincan’ı çevre illerin sanayi başarısıyla kıyaslayarak şu hedefleri paylaştı:

• Sanayide Atılım: Organize Sanayi Bölgesi’nin (OSB) yatırım cazibesini artırmak adına gerekirse Ankara’da bakanlıklar nezdinde temaslarda bulunulacağını belirtti.

• Girişimciye Tam Destek: Özellikle kadın ve genç girişimcilerin önündeki engelleri kaldırmak için özel destek mekanizmaları kurulacağını ifade etti.

• Sektörel Kalkınma: Tarım, turizm ve sanayi potansiyelini birleştirerek topyekûn bir ekonomik kalkınma hamlesi başlatılacağını duyurdu.

• Katılımcı Yönetim: Ticaret hayatındaki her paydaşın, bir bakkaldan büyük bir sanayiciye kadar herkesin fikrinin kıymetli olduğu ortak akıl vurgusu yaptı.

24 Saat Açık Kapı Sözü

Şeffaf ve ulaşılabilir bir yönetim anlayışını benimseyeceğini dile getiren Süleyman Tan, başkan seçilmesi durumunda odanın kapılarının tüm üyelere 24 saat açık olacağını söyledi. Erzincan’ın hak ettiği ekonomik seviyeye ulaşması için birlik ve beraberlik çağrısı yapan Tan’ın açıklamaları, iş dünyasında yankı bulmaya devam ediyor.

Anbean Kanlı Ay Tutulması: Vatandaşların Objektifinden Büyüleyici Anlar

2005, 2006, 2007 ve 2008 yıllarında şehit olan kahraman Mehmetçiklerin isimleri ve memleketlerinin yazılı olduğu Şehitler Anıtı, Kırklar Tepesi’nde ziyaretçilerini ağırlıyor.

Özellikle bayramlarda, milli günlerde ve yaz aylarında bölge halkı ve şehir dışından gelen misafirlerin uğrak noktası haline gelen bu alan, duygusal anlara sahne oluyor.

Erzincan'ın gece sessizliğinde saklı kalan güzellikleri keşfedin. Bu fotogaleride, şehrin farklı köşelerinden gece manzaralarını bir araya getirdik.

2025 yılının nisan ayında aşırı bir kar yağışı yaşandı. Yaklaşık 30 cm yi bulan kar sonrasında çiçek açan ağaçların çiçekleri üşüdü. Ama kardan sonra gözlemlenen manzara herşeye değdi.