İnsan zekası gerektiren öğrenme, akıl yürütme, desen tanıma, problem çözme ve karar verme gibi görevleri yerine getiren bilgisayar sistemleri, yapay zeka (AI) olarak adlandırılıyor. Gün geçtikçe daha da önem kazanan bu teknoloji, yetenekleri ve çalışma yöntemleriyle hayatın merkezine yerleşiyor.

Yapay Zeka Türleri Hangileridir?

Yapay zeka sistemleri, gelişmişlik düzeylerine ve yeteneklerine göre üç ana grupta sınıflandırılıyor:

Dar Yapay Zeka (ANI)

Belirli ve tanımlı tek bir görev alanında çalışan, bu alanın dışına çıkamayan sistemlerdir. Günümüzde sıklıkla kullanılan ChatGPT, yüz tanıma sistemleri, kredi skorlama araçları ve öneri algoritmaları bu grupta yer almaktadır.

Genel Yapay Zeka (AGI)

İnsanın yapabildiği herhangi bir zihinsel görevi anlayıp öğrenebilen ve uygulayabilen teorik sistemlerdir. Henüz mevcut olmayan bu yapı, aktif bir araştırma konusu olmaya devam etmektedir.

Süper Yapay Zeka (ASI)

Her alanda insan zekasını aşabilecek düzeyde olduğu öngörülen kurgusal ve kuramsal sistemlerdir.

Yapay Zekanın Çalışma Yöntemleri ve Alt Dalları

Teknik yaklaşımlarına göre yapay zeka sistemleri temel olarak dört ana grupta incelenmektedir:

• Kural Tabanlı Sistemler: Kararların insan tarafından önceden yazılmış sabit kurallarla verildiği ve sistemin veriden öğrenmediği yapılardır.

• Makine Öğrenmesi (Machine Learning): Kuralların elle yazılması yerine büyük veri örneklerinden çıkarıldığı ve modelin yeni verilerle kendisini geliştirdiği alandır.

• Derin Öğrenme (Deep Learning): İnsan beyin yapısından esinlenen çok katmanlı sinir ağları sayesinde görsel, ses ve karmaşık metin verilerini işleyebilen gelişmiş bir makine öğrenmesi alt dalıdır.

• Üretken Yapay Zeka (Generative AI): Öğrendiği büyük veri örüntülerini kullanarak yeni metinler, görseller, sesler veya kodlar üretebilen sistemlerdir (örneğin dil modelleri).

Yapay Zekanın Temel Kullanım Alanları

Günümüzde hayatın pek çok alanına entegre olan yapay zeka teknolojileri şu sektörlerde aktif olarak kullanılıyor:

• Sağlık: Hastalık teşhisi, ilaç keşfi ve tıbbi görüntü analizi.

• Finans: Dolandırıcılık tespiti, otomatik portföy yönetimi ve risk analizi.

• Günlük Yaşam: Haritalar, sanal asistanlar (Siri, Google Asistan), akıllı ev sistemleri ve çeviri araçları.

• Ulaşım: Otonom (kendi kendine giden) araçlar.

Yapay Zeka Teknolojileri Nasıl Çalışıyor?

Yapay zeka, günümüzde hayatımızın her alanını sarmış durumda. Peki sabah uyandığımız andan gece yatana kadar bize eşlik eden bu teknolojiler aslında nasıl çalışıyor ve arka planda hangi mekanizmalar yer alıyor?

Yapay Zekanın Temel Motoru: Makine Öğrenmesi Nedir?

Makine öğrenmesi, bilgisayarların açıkça programlanmadan verilerden öğrenmesini sağlayan yapay zeka alt dalıdır.

Nasıl Çalışır ve Öğrenme Yöntemleri Nelerdir?

Sisteme milyonlarca veri yüklenir. Algoritma bu verilerdeki kalıpları, benzerlikleri ve kuralları kendi kendine keşfeder. Yeni bir veri geldiğinde, geçmiş deneyimlerine dayanarak tahminlerde bulunur.

• Gözetimli Öğrenme: Sisteme neyin ne olduğu söylenir (örn: Etiketlenmiş kedi ve köpek fotoğrafları verilerek aradaki fark öğretilir).

• Gözetimsiz Öğrenme: Sistem veriyi kendi kendine gruplar (örn: Müşteri satın alma alışkanlıklarını analiz ederek benzer kitleleri bulmak).

• Takviyeli Öğrenme: Sistem deneme-yanılma yöntemiyle ödül ve ceza mekanizması üzerinden öğrenir (örn: Satranç veya Go oynayan yazılımlar).

Sıfırdan İçerik Üretme Devrimi: Üretken Yapay Zeka

Bu alan, sadece mevcut veriyi analiz etmekle kalmaz; o verilerden yola çıkarak tamamen yeni ve özgün içerikler üretir. Son yıllarda dünyada devrim yaratan akım tam olarak budur.

Büyük Modeller ve Üretim Kabiliyetleri

Büyük Dil Modelleri (LLM) ve difüzyon modelleri gibi mimarileri kullanır. İnternetteki milyarlarca metni, görseli veya sesi tarayarak kelimelerin veya piksellerin bir araya gelme mantığını çözer.

• Metin Üretimi: Makaleler, şiirler, e-postalar yazabilir; kodlama yapabilir (ChatGPT, Claude gibi araçlar).

• Görsel ve Video Üretimi: Sadece yazılı bir tariften (prompt) yola çıkarak gerçekçi fotoğraflar, dijital çizimler veya videolar oluşturabilir (Midjourney, DALL-E, Sora gibi araçlar).

• Ses Üretimi: Yapay seslendirmeler yapabilir veya sıfırdan müzik besteleyebilir (Suno, ElevenLabs gibi araçlar).

Günlük Yaşamın Gizli Kahramanları: Pratik Uygulamalar

Farkında olsak da olmasak da yapay zeka, sabah uyandığımız andan gece yatana kadar hayatımızın her anındadır.

Hayatı Kolaylaştıran Araçlar

• Akıllı Asistanlar: Telefonlarımızdaki Siri veya Google Asistan sesimizi anlar, takvimimizi düzenler ve sorularımıza yanıt verir.

• Öneri Algoritmaları: Netflix'in size film önermesi, Spotify'ın haftalık keşif listesi hazırlaması veya Instagram/TikTok akışınız tamamen yapay zekanın beğeni analiziyle şekillenir.

• E-Ticaret ve Müşteri Hizmetleri: Trendyol veya Amazon gibi sitelerde karşınıza çıkan "Bunu alanlar bunu da aldı" yönlendirmeleri ve sitelerdeki Chatbot (canlı destek) robotları.

• Navigasyon: Google Haritalar veya Yandex'in canlı trafik durumunu analiz edip size en hızlı rotayı çizmesi arka plandaki tahmin algoritmaları sayesinde olur.

• Çeviri Araçları: Google Çeviri veya DeepL gibi sistemler, diller arasındaki yapısal farkları yapay sinir ağları ile çözerek neredeyse kusursuz çeviriler yapar.

Karşılaştırma Tablosu

Geldiğimiz Son Nokta: İşinizi Yapay Zekaya Mı Kaptıracaksınız, Yoksa Onunla Güçlenecek Misiniz?

Gelişen teknolojiyle birlikte yapay zeka, meslekleri tamamen ortadan kaldırmaktan ziyade işlerin yapılma biçimini kökten dönüştürüyor. Rutin, tekrarlayan ve veriye dayalı süreçler otomasyona devredilirken, insan yaratıcılığı ile stratejik düşünme becerileri her zamankinden daha önemli bir konum elde ediyor.

1. Yapay Zeka ve Mesleklerin Geleceği

İş dünyasındaki bu devasa dönüşüm, bazı meslek kollarını ciddi risk altına sokarken, bazı alanların ise yıldızını parlatıyor.

Riski Yüksek (Dönüşecek veya Azalacak) Meslekler

• Giriş Seviyesi Kodlama ve Veri Analizi: Temel kod bloklarının yazılması veya ham verilerin düzenlenmesi gibi süreçler artık yapay zeka araçları tarafından saniyeler içinde tamamlanıyor.

• Müşteri Temsilciliği ve Destek: Temel soruları yanıtlayan geleneksel çağrı merkezlerinin yerini, insan gibi doğal konuşabilen gelişmiş sesli ve yazılı chatbotlar alıyor.

• Çevirmenlik ve Metin Yazarlığı: Standart metinlerin çevirisi ve temel reklam metni üretimi yapay zeka ile hızlandığı için bu alanlardaki insan gücü ihtiyacı azalıyor.

• Rutin Ofis ve Muhasebe İşleri: Fatura işleme, veri girişi ve basit raporlama süreçleri tamamen otomatik bir yapıya bürünüyor.

Yıldızı Parlayan (Yapay Zeka ile Güçlenen) Meslekler

• Yapay Zeka Prompt (Komut) Mühendisliği: Yapay zekadan en doğru ve en verimli çıktıyı alabilmek adına doğru soruları ve emirleri tasarlayan yeni nesil uzmanlık alanı.

• Yirminci Yüzyıl Zanaatkarları ve Mavi Yaka: Elektrikçilik, tesisatçılık, marangozluk ve aşçılık gibi fiziksel el becerisi, esneklik ve anlık problem çözme yeteneği gerektiren mesleklerin yapay zeka tarafından ikame edilmesi son derece zor görünüyor.

• Veri Bilimcileri ve Yapay Zeka Etik Uzmanları: Modelleri eğitecek, denetleyecek ve sistemlerin adil çalıştığından emin olacak uzmanlara ihtiyaç artıyor.

• İnsani İlişki Odaklı Meslekler: Psikologlar, öğretmenler, hasta bakıcılar ve liderlik pozisyonları gibi empati ile yüksek duygusal zeka (EQ) gerektiren alanlar güvenli bölgede kalmaya devam ediyor.

2. Etik ve Güvenlik Boyutları

Yapay zekanın kontrolsüz biçimde büyümesi, insan hakları ve güvenlik açısından ciddi soru işaretlerini de beraberinde getiriyor.

Deepfake ve Dezenformasyon (Bilgi Kirliliği)

Üretken yapay zeka kullanımıyla bir siyasetçinin, ünlünün ya da sıradan bir insanın hiç söylemediği sözleri söylediği veya bulunmadığı mekanlarda yer aldığı sahte video ve sesler (deepfake) üretilebiliyor. Bu durum; seçimlerin manipüle edilmesine, dolandırıcılık vakalarına ve itibar suikastlarına zemin hazırlıyor.

Algoritmik Önyargı ve Ayrımcılık

Yapay zeka sistemleri internetteki mevcut verilerle eğitildiği için, bu verilerdeki ırkçı, cinsiyetçi veya sınıfsal önyargıları da öğreniyor. Örneğin, iş başvurularını değerlendirmekle görevli bir yapay zeka, geçmiş verilerde yer alan hatalar nedeniyle kadın adayları veya belirli etnik kökenleri eleyebiliyor.

Gizlilik ve Telif Hakları

Yapay zeka modelleri eğitilirken internet ortamındaki milyonlarca sanatçının eseri, yazarların kitapları ve kişilerin özel verileri izinsiz kullanılabiliyor. Bu durum "Emeği kim koruyacak?" ve "Verilerimiz ne kadar güvende?" sorularını gündeme taşıyor.

Otonom Silahlar ve Siber Güvenlik

Kendi kendine karar verip hedef belirleyebilen askeri dronlar ve robotlar gibi otonom silahlar, savaş hukukunu doğrudan tehdit ediyor. Ayrıca kötü niyetli odakar, yapay zekayı çok daha güçlü siber saldırılar ve hackleme yazılımları geliştirmek amacıyla kullanabiliyor.

Geleceğe Nasıl Hazırlanmalıyız?

Gelecek projeksiyonlarında öne çıkan temel yaklaşım şu şekildedir: "Yapay zeka kullanan insanlar, yapay zeka kullanmayan insanların işini elinden alacak."

Bu doğrultuda dönemin en kritik yeteneği, yapay zekayı bir tehdit olarak görmek yerine, onu yapılan işi büyüten ve hızlandıran güçlü bir ortak ve asistan olarak kullanmayı öğrenmektir.

Kaynaklar;

• TÜBİTAK Bilim Genç (Yapay Zeka Rehberi ve Öğrenme Metotları)
• GTech Yapay Zeka Akademi (AI Teknolojileri ve İş Dünyası Raporları)
• IBM Watson Education (Makine Öğrenmesi ve Derin Öğrenme Dokümantasyonu)
• OpenAI Research (Üretken Yapay Zeka ve Büyük Dil Modelleri Çalışmaları)
• World Economic Forum - WEF (Geleceğin Meslekleri ve İstihdam Raporu)
• Massachusetts Institute of Technology - MIT Technology Review (Yapay Zeka Etik ve Güvenlik Analizleri)

Deprem Teknolojileri Enstitüsü Konferans Salonu'nda gerçekleştirilen çalıştaya, EBYÜ Rektörü Prof. Dr. Ufuk Kuyrukluyıldız, önceki dönem Rektörü Prof. Dr. Akın Levent, rektör yardımcıları Prof. Dr. Adem Başıbüyük, Prof. Dr. Meryem Özturan Sağırlı ve Prof. Dr. Erhan Zeytun, Deprem Teknolojileri Enstitüsü Müdürü Prof. Dr. Şevket Özden ile farklı üniversite ve kurumlardan bilim insanları, araştırmacılar ve öğrenciler katıldı.

Aktif tektonik, paleosismoloji, sismoloji, jeodezi ve deprem mühendisliği alanlarında çalışan bilim insanlarını bir araya getiren çalıştayda, 9 oturumda 40 sözlü ve 12 poster olmak üzere toplam 52 bildiri sunuluyor.

Çalıştayın açılışında konuşan Rektör Kuyrukluyıldız, tarihinde büyük depremler yaşayan Erzincan'da böyle bir bilimsel buluşmanın gerçekleştirilmesinin ayrı bir anlam taşıdığını belirtti.

Bilimsel bilginin insan hayatını koruyan ve şehirleri daha güvenli hale getiren uygulamalara dönüştürülmesinin önemine değinen Kuyrukluyıldız, üniversite olarak Deprem Teknolojileri Enstitüsünün çalışmalarını ve bilimsel iş birliklerini desteklemeyi sürdüreceklerini ifade etti.

Açılış programında önceki dönem Rektörü Prof. Dr. Akın Levent, TMMOB Jeoloji Mühendisleri Odasından Düzgün Esina ve TMMOB Jeofizik Mühendisleri Odası Başkanı Cem Demirel adına Erdal Şafak da konuşma yaptı.

Programda, çalıştaya sağladıkları destek ve katkılardan dolayı Kuyrukluyıldız, Levent, Esina ve Şafak'a teşekkür plaketi verildi.

3 gün sürecek çalıştayın, bilimsel oturumlar ve poster sunumlarının ardından Erzincan Havzası'nın aktif tektoniğinin yerinde inceleneceği arazi gezisiyle sona ermesi planlanıyor.

Müdürlükten yapılan açıklamaya göre, 15 Ekim Perşembe günü ilk saatlerden itibaren Erzincan, Erzurum ve Bayburt çevrelerinde sağanak ve gök gürültülü sağanak etkili olacak.

Yağışların yerel olarak kuvvetli ve yer yer çok kuvvetli, metrekareye 21 ila 75 kilogram arasında gerçekleşeceği tahmin ediliyor.

Aralıklarla etkisini sürdürmesi beklenen yağışların 16 Ekim Cuma günü saat 06.00'ya kadar devam edeceği öngörülüyor.

Kuvvetli yağışlarla birlikte ani sel, su baskını, yıldırım, hortum riski, yerel dolu yağışı, yağış anında kuvvetli rüzgar ve ulaşımda aksamalar gibi olumsuzlukların yaşanabileceği belirtildi.

Vatandaşların söz konusu olumsuzluklara karşı dikkatli ve tedbirli olmaları istendi.

Meteoroloji tarafından yayımlanan uyarının sarı kod kapsamında olduğu bildirildi.

Türkiye'de kadın spor ayakkabı kategorisinde en çok tercih edilen ve satış rekorları kıran modeller belli oldu. Günlük yürüyüşten koşuya, şehir şıklığından spor salonu antrenmanlarına kadar farklı kullanım alanlarına hitap eden öne çıkan modellerin teknik detayları ve fiyat aralıkları haberimizde.

Lescon Mirage 2 Airfoam / Ghost 2

Türkiye'nin köklü yerli spor markalarından Lescon'un bu modeli, Airfoam (hava tabanlı) teknolojisi ile üretilmiştir. Yürüyüş ve koşuda darbe emici özelliği sayesinde gün boyu yüksek konfor sunar. Nefes alabilen dış kumaşı ayakların terlemesini önler.

• Fiyat Aralığı: 3.100 TL – 3.800 TL arası.

• Nereden Alınır? Lescon Resmi Web Sitesi, Lescon mağazaları, Trendyol ve Hepsiburada.

Lumberjack Dare Memory Foam / Wolky

FLO bünyesinde tamamen yerli sermayeyle yönetilen Lumberjack, günlük kullanımda en çok satan markalardandır. Memory Foam (hafızalı taban) teknolojisi sayesinde ayağın tam şeklini alır ve basış noktalarındaki baskıyı azaltır. Oldukça hafif bir yapıya sahiptir.

• Fiyat Aralığı: 1.500 TL – 2.400 TL arası.

• Nereden Alınır? FLO Mağazaları ve web sitesi, In Street mağazaları, Boyner ve Hepsiburada.

Kinetix Arion TX / Tobin Wmn

Türkiye'de fiyat/performans ve satış adedi denince akla ilk gelen kadın spor ayakkabısı serilerindendir. Fylon taban yapısıyla ultra hafiftir. Günlük yürüyüşler, spor salonu antrenmanları ve yoğun koşturmalı günler için ideal, sade tasarımlara sahiptir.

• Fiyat Aralığı: 1.100 TL – 1.800 TL arası.

• Nereden Alınır? FLO, In Street mağazaları, Trendyol ve yerel ayakkabı perakendecileri.

Hammer Jack Günlük Sneaker Serisi

Hakiki deri ve kaliteli sentetik malzemeleri bir arada kullanan yerli markadır. Özellikle kalın tabanlı (platform) şehir sneaker modelleri, şıklığı ve sağlamlığı bir arada arayan kadınlar tarafından çok satılmaktadır. Suya ve dış etkenlere karşı dayanıklılığı yüksektir.

• Fiyat Aralığı: 2.000 TL – 3.200 TL arası.

• Nereden Alınır? Hammer Jack resmi satış sitesi, Boyner, Morhipo ve Trendyol.

Hızlı Karşılaştırma Tablosu

Kaynaklar;

• Lescon Resmi Web Sitesi (lescon.com.tr)
• FLO Mağazacılık ve Pazarlama A.Ş. Resmi Web Sitesi (flo.com.tr)
• Lumberjack Global ve Kinetix Resmi Ürün Katalogları
• Hammer Jack Resmi Satış Platformu (hammerjack.com)
• Trendyol, Hepsiburada ve Boyner Kadın Spor Ayakkabı Çok Satanlar Verileri

Geleneksel Türk mutfağının ve Konya yöresinin en özel lezzetleri arasında yer alan Mevlana çorbası; etli veya tavuklu seçenekleri, bakliyatları ve tahıllarıyla hem oldukça besleyici hem de doyurucu bir alternatif sunuyor. Yöresel dokusunu koruyan bu zengin çorba, sofralarda ana yemek gücünde bir lezzet olarak öne çıkıyor.

Mevlana Çorbası İçin Gerekli Geleneksel Malzemeler

Ev usulüne ve yöreye göre küçük değişiklikler gösterebilen geleneksel Mevlana çorbasının ana malzemeleri şu şekilde sıralanıyor:

Et ve Protein Grubu

• Et veya Tavuk: 300 gram kuşbaşı kuzu/dana eti veya didiklenmiş tavuk göğsü

Bakliyat ve Tahıllar

• 1 su bardağı haşlanmış nohut

• Yarım su bardağı haşlanmış buğday (yarma) veya alternatif olarak pirinç / arpa şehriye

Sebzeler ve Aromatikler

• Soğan, sarımsak, havuç ve patates

Yağ, Sos ve Baharatlar

• Zeytinyağı veya tereyağı

• Un, salça, tuz, karabiber, kimyon

• Taze nane veya maydanoz

Adım Adım Mevlana Çorbası Tarifi: Nasıl Hazırlanır?

Mevlana çorbasını tam kıvamında ve lezzetinde pişirmek için izlenmesi gereken genel adımlar şunlardır:

1. Haşlama ve Ön Hazırlık

Etler veya tavuk eti, ayrı bir tencere içerisinde iyice yumuşayana kadar haşlanır.

2. Meyane ve Kavurma Aşaması

Başka bir tencerede tereyağı veya zeytinyağı ile un hafifçe kavrulur. Tercihe göre bu aşamada salça da eklenebilir.

3. Pişirme ve Özleşme

Tencereye et suyu, sıcak su, haşlanmış etler, nohut, pirinç veya şehriye ile birlikte küçük doğranmış sebzeler ilave edilir. Tüm malzemeler kısık ateşte pirinçler ve şehriyeler yumuşayıp çorba özleşene kadar pişirilmeye bırakılır.

4. Baharatlama ve Servis

Çorba kıvam aldıktan sonra karabiber, kimyon ve tuz eklenerek ocaktan alınır. Üzerine ince kıyılmış taze nane veya maydanoz serpiştirilerek sıcak servis edilir.

Kırmızı Etli ve Tavuklu İki Farklı Tarifin Detayları

Konya mutfağına ait, etli veya tavuklu, bakliyat ve tahıllarla zenginleştirilmiş geleneksel Mevlana çorbası, farklı usullere göre hazırlanan iki ayrı tarifiyle sunuluyor. Hem kırmızı etli hem de tavuklu versiyonunda kullanılan malzemeler ve pişirme adımları açıklandı.

1. Geleneksel Konya Usulü Kırmızı Etli ve Nohutlu Mevlana Çorbası

Kırmızı et ve nohut ile hazırlanan geleneksel Konya usulü tarifin malzemeleri ve yapılış adımları şu şekildedir:

Gerekli Malzemeler

• 300 gram kuşbaşı dana veya kuzu eti

• 1 su bardağı haşlanmış nohut

• Yarım su bardağı arpa şehriye (veya önceden haşlanmış buğday/yarma)

• 1 adet kuru soğan

• 1 adet havuç

• 1 adet patates

• 2 diş sarımsak

• 1 yemek kaşığı tereyağı

• 2 yemek kaşığı zeytinyağı

• 1 yemek kaşığı domates salçası

• 1 yemek kaşığı tepeleme un

• 5 su bardağı et suyu (eti haşladığınız su)

• 2 su bardağı sıcak su

• Baharatlar: 1 tatlı kaşığı tuz, 1 çay kaşığı karabiber, 1 çay kaşığı kimyon, 1 tatlı kaşığı kuru nane

• Üzeri için: Çeyrek demet ince kıyılmış maydanoz

Adım Adım Hazırlanışı

• Etlerin haşlanması: Kuşbaşı etler bir tencereye alınır. Üzerini geçecek kadar su eklenerek etler yumuşayana kadar haşlanır. Haşlanan etler süzülür ve suyu kenara ayırılır.

• Sebzelerin hazırlanması: Soğan, havuç ve patates küçük küpler halinde doğranır. Sarımsaklar incecik kıyılır.

• Meyanenin hazırlanması: Çorba tenceresine tereyağı ve zeytinyağı alınır. Un eklenerek kokusu çıkana kadar 1-2 dakika kısık ateşte kavrulur. Ardından salça eklenip 1 dakika daha kavrulur.

• Suyun eklenmesi: Tencereye önce 1 bardak soğuk su eklenip çırpılır. Ardından ayrılan et suyu ve sıcak su ilave edilerek kaynamaya bırakılır.

• Sebze ve şehriyenin katılması: Kaynayan suya doğranmış soğan, havuç, patates, sarımsak ve arpa şehriyeler ilave edilir. Sebzeler yumuşayana kadar yaklaşık 10 dakika pişirilir.

• Et ve nohudun ilavesi: Sebzeler hafif yumuşayınca haşlanmış etler ve haşlanmış nohutlar tencereye eklenir.

• Pişirilmesi: Çorbanın altı kısılır, şehriyeler tamamen şişip çorba kıvam alana kadar yaklaşık 10-15 dakika ara sıra karıştırılarak pişirilir.

• Servis: Tuz, karabiber, kimyon ve kuru nane eklendikten sonra ocak kapatılır. Üzerine kıyılmış maydanoz serpilerek sıcak servis edilir.

2. Tavuklu Mevlana Çorbası

Tavuk eti ve pirinç kullanılarak hazırlanan alternatif tarifin malzemeleri ve yapılış aşamaları şunlardır:

Gerekli Malzemeler

• 1 adet bütün tavuk göğsü (veya 2 adet bütün tavuk budu)

• 1 su bardağı haşlanmış nohut

• Yarım su bardağı pirinç (veya arpa şehriye)

• 1 adet kuru soğan

• 1 adet havuç

• 1 adet patates

• 2 diş sarımsak

• 1 yemek kaşığı tereyağı

• 2 yemek kaşığı zeytinyağı

• 1 yemek kaşığı tepeleme un

• 1 yemek kaşığı biber veya domates salçası

• 5 su bardağı tavuk suyu (tavuğu haşladığınız su)

• 2 su bardağı sıcak su

• Baharatlar: 1 tatlı kaşığı tuz, 1 çay kaşığı karabiber, 1 çay kaşığı pul biber, 1 tatlı kaşığı kuru nane

• Üzeri için: Çeyrek demet ince kıyılmış maydanoz ve limon dilimleri

Adım Adım Hazırlanışı

• Tavuğun haşlanması ve didiklenmesi: Tavuk eti tencereye alınır, su eklenerek haşlanır. Haşlanan tavuk süzülerek didiklenir. Tavuk suyu kenara ayrılır.

• Sebzelerin hazırlanması: Kuru soğan, havuç ve patates minik küpler halinde doğranır. Sarımsaklar rendelenir. Pirinç yıkanıp süzülür.

• Meyanenin kavrulması: Tencerede tereyağı ve zeytinyağı eritilir. Un eklenip kavrulduktan sonra salça ilave edilerek kavurmaya devam edilir.

• Sıvıların birleştirilmesi: Tencereye önce 1 bardak soğuk su dökülerek un açılır. Ardından süzülen tavuk suyu ve sıcak su eklenip kaynatılır.

• Sebze ve pirincin pişirilmesi: Kaynayan suya doğranmış soğan, havuç, patates, sarımsak ve yıkanmış pirinçler eklenir. Pirinçler ve sebzeler yumuşayana kadar orta ateşte pişirilir.

• Tavuk ve nohudun eklenmesi: Sebzeler ve pirinç yumuşadığında didiklenmiş tavuk etleri ve haşlanmış nohutlar çorbaya dahil edilir.

• Kıvam alması: Çorbanın malzemeleri bütünleşene kadar kısık ateşte 10 dakika daha kaynatılır.

• Servis: Tuz, karabiber, pul biber ve kuru nane eklenir. Ocak kapatıldıktan sonra taze maydanoz ilave edilir. Yanında limon ile sıcak servis edilir.

Kaynaklar;

• Yemek.com (Mevlana Çorbası Tarifi)
• Lezzet.com.tr (Mevlana Çorbası Tarifi)
• Esra Tokelli ile Şampiyon Mutfakta (Konya Yöresel Mevlana Çorbası Görüntülü Yapılış Rehberi)

Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı (TİKA) Başkanı Abdullah Eren, Türkiye Basın Federasyonu tarafından düzenlenen “Anadolu Soruyor” programında kurumun yurt dışındaki faaliyetleri, tarihî ve kültürel mirasın korunmasına yönelik projeleri ve Kıbrıs’ta yaşanan katliamların hafızalarda yaşatılması için yürütülen çalışmalar hakkında açıklamalarda bulundu.

Programda gazeteciler Sinan Burhan, Hasan Yavuz Bakır ve Zeki Akbıyık’ın sorularını yanıtlayan Eren, TİKA’nın farklı ülkelerde kalkınma, eğitim, sağlık, tarım, hayvancılık ve tarihî eserlerin restorasyonu gibi birçok alanda faaliyet gösterdiğini ifade etti.

Kıbrıs’ta hayatını kaybeden 126 Türk için müze

Kıbrıs’ta yaşanan acı olayların gelecek kuşaklara aktarılmasının önemini vurgulayan Eren, 14 Ağustos 1974’te Murat Ağa, Atlılar ve Sandallar köylerinde gerçekleştirilen katliamda 126 Kıbrıslı Türk’ün hayatını kaybettiğini söyledi. Eren, hayatını kaybedenler arasında 66 çocuğun da bulunduğunu belirtti.

Katliamın ardından toplu mezarlara defnedilen kişilerin kimliklerinin, Kayıp Şahıslar Komitesi kapsamında yürütülen DNA çalışmalarıyla yıllar içerisinde belirlenmeye başlandığını aktaran Eren, hayatını kaybedenlerin hatırasını yaşatmak amacıyla müze çalışması gerçekleştirdiklerini kaydetti.

Söz konusu müzenin açılışının 18 Eylül’de Cumhurbaşkanı’nın katılımıyla yapıldığını belirten Eren, bu yıl kimlikleri tespit edilen 15 şehit için düzenlenen defin törenlerine de üst düzey katılım sağlandığını ifade etti.

Eren, tarihî olayların yalnızca sözlü anlatımlarla değil, müzeler ve eğitim faaliyetleri aracılığıyla da gelecek nesillere aktarılması gerektiğini vurguladı.

TİKA 100’den fazla ülkede faaliyet yürütüyor

TİKA’nın 1992 yılında kurulduğunu hatırlatan Eren, kurumun Türkiye’nin tarihî ve kültürel bağlarının bulunduğu coğrafyalarla ilişkilerini güçlendirmek amacıyla çalışmalar yürüttüğünü söyledi.

Kurumun 53 ülkede 57 koordinasyon ofisinin bulunduğunu belirten Eren, her yıl 100’den fazla ülkede faaliyet gerçekleştirdiklerini ve yaklaşık bin 500 projeyi hayata geçirdiklerini açıkladı.

Projelerin ilgili ülkelerin resmî kurumlarıyla iş birliği içerisinde hazırlandığını dile getiren Eren, yerel ihtiyaçların belirlenmesi için sahada incelemeler yapıldığını ve vatandaşlarla görüşüldüğünü kaydetti.

TİKA’nın çalışmalarında sürdürülebilirliğe önem verdiklerini belirten Eren, kurumun farklı ülkelerin ihtiyaçlarını dikkate alarak hareket ettiğini ifade etti.

Balkanlar’dan Afrika’ya uzanan kalkınma projeleri

TİKA’nın faaliyetlerinin yalnızca insani yardımla sınırlı olmadığını belirten Eren, sağlık, eğitim, tarım, hayvancılık, kamu altyapısı ve mesleki eğitim alanlarında da projeler yürüttüklerini söyledi.

Balkanlar’da ve Türk cumhuriyetlerinde tarihî ve kültürel mirasın korunmasına yönelik çalışmalar gerçekleştirildiğini aktaran Eren, Afrika’da ise su altyapısının geliştirilmesi, sağlık hizmetlerinin desteklenmesi, diyaliz merkezlerinin kurulması ve sağlık personelinin eğitimi gibi projelere katkı sağlandığını ifade etti.

Türkiye’nin e-Devlet uygulamaları, kamu hizmetleri ve mesleki eğitim alanlarındaki tecrübelerinin de farklı ülkelerle paylaşıldığını belirten Eren, projelerin yerel toplumların kendi imkânlarıyla kalkınmasına katkı sunmasını amaçladıklarını kaydetti.

Srebrenitsa ve Barbarlık Müzesi için çalışmalar

Tarihî hafızanın korunmasına yönelik projeler hakkında da bilgi veren Eren, Bosna-Hersek’teki Srebrenitsa Potoçari Soykırım Müzesi’nin oluşturulmasına yönelik çalışmalarda TİKA’nın katkı sunduğunu belirtti.

Eski bir akü fabrikasının müzeye dönüştürülmesi sürecinde kurumun önceki yöneticileri ve çalışanlarının da emeği bulunduğunu ifade eden Eren, Lefkoşa’daki Barbarlık Müzesi’nin yeniden düzenlenmesine yönelik çalışmalara da değindi.

Eren, yaşanan tarihî olayların belgeler, müzeler ve eğitim çalışmalarıyla gelecek nesillere aktarılmasının toplumsal hafıza açısından önem taşıdığını dile getirdi.

Tonyukuk Müzesi’nde çalışmalar tamamlanma aşamasında

Türk dünyasının ortak tarihî mirasını korumaya yönelik projelere de değinen Eren, Moğolistan’da yürütülen Tonyukuk Müzesi çalışmalarının tamamlanma aşamasına geldiğini açıkladı.

Göktürk döneminin önemli isimlerinden Tonyukuk’un adını taşıyan müzenin, tarihî yazıtların korunması ve ziyaretçilere daha iyi koşullarda sunulması amacıyla hazırlandığını belirten Eren, projenin Moğolistan Kültür Bakanlığı ile iş birliği içerisinde yürütüldüğünü söyledi.

Yaklaşık 3 bin metrekarelik alanda hazırlanan müzenin, Türk dünyasının ortak kültürel mirasının korunmasına katkı sağlaması hedefleniyor.

400’e yakın genç yurt dışına gönderildi

Gençlerin mesleki gelişimini desteklemeye yönelik çalışmalara da değinen Eren, “Kalkınma Elçileri” programı kapsamında bu yıl 400’e yakın gencin yurt dışındaki TİKA ofislerine gönderildiğini açıkladı.

Gençlerin Türkiye’nin farklı ülkelerde yürüttüğü çalışmaları yerinde görmelerinin amaçlandığını belirten Eren, programın katılımcıların mesleki gelişimlerine ve uluslararası faaliyetleri yakından tanımalarına katkı sunduğunu ifade etti.

Programın sonunda üniversitelerin, sivil toplum kuruluşlarının ve üreticilerin yurt dışında gerçekleştirmek istedikleri projelerle TİKA’ya başvurup başvuramayacağı sorusu da yanıtlandı. Eren, kurumun üniversiteler ve derneklerle çok sayıda proje yürüttüğünü belirterek projelerde yerel ihtiyaçların karşılanması, ikili iş birliğinin geliştirilmesi ve Türkiye’nin uluslararası alandaki tanınırlığının artırılması gibi kriterlerin önem taşıdığını söyledi.

“Anadolu Soruyor” programı, TİKA’nın uluslararası kalkınma faaliyetleri ve tarihî mirasın korunmasına yönelik çalışmaları hakkında yapılan değerlendirmelerin ardından sona erdi.

2022 yılının Kasım ayında 8 milyar eşiğini geçen küresel insan popülasyonu, 2026 yılı itibarıyla yaklaşık 8 milyar 320 milyon seviyesinin üzerine çıktı. Birleşmiş Milletler ve Worldometer verilerinden derlenen detaylara göre, gezegenin mevcut demografik durumu, kıtasal dağılımı ve geleceğe yönelik nüfus projeksiyonları netleşti.

En Kalabalık Ülkeler ve Nüfus Dağılımı

Dünya nüfusunun yaklaşık %35'lik bölümünü tek başlarına Hindistan ve Çin oluşturuyor. Son dönemde yaşanan demografik değişimle birlikte Hindistan, Çin'i geride bırakarak dünyanın en kalabalık ülkesi konumuna yükseldi.

2026 Yılı İtibarıyla En Yüksek Nüfusa Sahip İlk 5 Ülke:

• Hindistan: ~1,47 milyar

• Çin: ~1,41 milyar

• Amerika Birleşik Devletleri: ~349 milyon

• Endonezya: ~287 milyon

• Pakistan: ~259 milyon

Türkiye ise yaklaşık 86 milyonluk nüfusuyla küresel sıralamada 18. sırada yer alıyor.

Kıtalara Göre İnsan Nüfusu Dağılımı

Coğrafi dağılım incelendiğinde Asya kıtası küresel nüfusun büyük çoğunluğunu barındırmaya devam ediyor:

• Asya: ~4,90 milyar insan ile küresel nüfusun yaklaşık %59'una ev sahipliği yapıyor.

• Afrika: ~1,51 milyar insan (%18,2) ile ikinci sırada yer alırken, dünyanın en hızlı büyüyen kıtası durumunda bulunuyor.

• Avrupa: ~764 milyon insan (%9,2) ile üçüncü sırada yer alıyor ve kademeli olarak azalma ile yaşlanma eğilimi gösteriyor.

• Kuzey ve Güney Amerika: Toplamda 1 milyarın üzerinde insana ev sahipliği yapıyor.

Temel Küresel Demografi Verileri

Küresel nüfusun genel yapısını şekillendiren ortalama istatistikler şu şekilde sıralanıyor:

• Cinsiyet Oranı: Dünya genelinde erkek nüfusu az bir farkla önde bulunuyor. Nüfusun yaklaşık %50,3'ünü erkekler, %49,7'sini ise kadınlar oluşturuyor.

• Ortanca Yaş: Küresel nüfusun ortanca yaşı 31,1 olarak kaydedildi. Afrika 19,7 ortanca yaş ile en genç kıta konumundayken, Avrupa 43,1 ortanca yaş ile en yaşlı kıta olarak öne çıkıyor.

• Beklenen Yaşam Süresi: Küresel olarak doğan bir insanın ortalama yaşam süresinin 73,8 yıl olduğu tahmin ediliyor (Kadınlarda 76,4, Erkeklerde 71,2 yıl).

• Kentleşme: Küresel nüfusun %58,5'i şehirlerde, geri kalanı ise kırsal bölgelerde ikamet ediyor.

Büyüme Hızı ve Gelecek Projeksiyonları

Dünya nüfusu artışını sürdürse de artış hızında ciddi bir yavaşlama kaydediliyor. 1960'lı yıllarda %2,28 ile zirveyi gören yıllık nüfus artış hızı günümüzde %0,83 seviyelerine gerilemiş durumda. Bu durumun temel gerekçesi olarak küresel doğurganlık oranının (kadın başına düşen çocuk sayısı) 2,2 seviyesine kadar düşmesi gösteriliyor.

Birleşmiş Milletler Projeksiyonlarına Göre Gelecek Senaryoları:

• 2037 Yılı Civarı: Dünya nüfusunun 9 milyarı aşması bekleniyor.

• 2084 Yılı Civarı: Dünya nüfusunun yaklaşık 10,3 milyar ile tarihi zirvesine (pik noktasına) ulaşacağı öngörülüyor.

• 2100 Yılına Doğru: Zirve noktasının ardından düşen doğum oranlarıyla birlikte küresel nüfusun tarihte ilk kez kalıcı olarak azalmaya başlayacağı tahmin ediliyor.

Dünya Bu Kadar İnsanı Taşıyabilir mi? Bilim İnsanlarından Ezber Bozan Nüfus ve Kaynak Analizi

Dünya nüfusu 8,3 milyarı aşarken, bilim insanları ve ekologlar "Dünya'nın Taşıma Kapasitesi" kavramı üzerinden kritik incelemeler yapıyor. Elde edilen veriler, gezegenin aslında 8,3 milyardan çok daha fazla insanı doyuracak ve barındıracak kaynağa sahip olduğunu ortaya koyuyor. Ancak uzmanlara göre temel sorun insan sayısı değil, kaynakların tüketim ve dağıtım biçimi.

Kaynak Dağılımındaki Adaletsizlik ve Ekolojik Ayak İzi

Araştırmalar, tüketim alışkanlıkları ve küresel eşitsizlik konusunda çarpıcı sonuçlar sunuyor:

• Ekolojik Ayak İzi: Dünyadaki herkes ortalama bir ABD vatandaşı gibi yaşayıp tüketseydi, insanlığa yetmek için yaklaşık 5 adet Dünya gezegeni gerekirdi.

• Küresel Eşitsizlik: Küresel zenginliğin ve kaynakların %80'inden fazlasını dünya nüfusunun yalnızca %20'si tüketiyor. Bu tablo, kaynakların yetersizliğinden ziyade adaletsiz dağıtıldığına işaret ediyor.

Kritik Kaynaklar ve Mevcut Durum

Gıda ve Tarım

Dünyada halihazırda üretilen gıda miktarı, teorik olarak 10 milyar insanı beslemeye fazlasıyla yetiyor. Buna rağmen her yıl yüz milyonlarca insan açlık çekiyor. Bu durumun arkasında iki temel faktör yer alıyor:

• Gıda İsrafı: Üretilen tüm gıdaların yaklaşık üçte biri (%33'ü) tarladan sofraya ulaşma sürecinde veya çöpe atılarak israf ediliyor.

• Hayvancılık Tüketimi: Tarım arazilerinin ve üretilen tahılların çok büyük bir kısmı, insanları doğrudan beslemek yerine hayvancılık sektöründe yem olarak kullanılıyor. Bu durum çok büyük bir enerji ve kaynak kaybına yol açıyor.

Temiz Su Krizi

Dünyadaki su miktarı sabit kalırken, kullanılabilir temiz tatlı su kaynakları toplam suyun yalnızca %2,5'ini oluşturuyor. Günümüzde yaklaşık 2 milyar insan güvenli temiz suya düzenli olarak erişemiyor. İklim değişikliği, yeraltı sularının aşırı çekilmesi ve endüstriyel kirlilik nedeniyle 2050 yılına kadar dünya nüfusunun yarısından fazlasının su sıkıntısı çeken bölgelerde yaşayacağı tahmin ediliyor.

Enerji Dönüşümü

Nüfus artışına paralel olarak küresel enerji talebi katlanarak büyüyor. Fosil yakıtlara (kömür, petrol, doğalgaz) olan bağımlılık hava kirliliğine ve küresel ısınmaya yol açıyor. Çözüm olarak rüzgar, güneş ve nükleer gibi yenilenebilir ve temiz enerji kaynaklarına geçiş hızlanmış olsa da, bu dönüşüm henüz nüfus artış hızının ve endüstriyel talebin gerisinde kalıyor.

Çevresel Etkiler ve İklim Değişikliği

İnsan nüfusunun 8,3 milyarı aşması gezegen üzerinde doğrudan ve derin izler bırakıyor:

• Karbon Salınımı: Sanayi Devrimi'nden bu yana atmosfere salınan karbondioksit miktarı rekor seviyede bulunuyor. Bu durum küresel sıcaklıkların artmasına, buzulların erimesine ve kuraklık ile seller gibi ekstrem hava olaylarına neden oluyor.

• Biyoçeşitlilik Kaybı: İnsanların yerleşim, tarım ve sanayi için doğayı tahrip etmesi nedeniyle hayvan ve bitki türleri, tarihin en hızlı kitlesel yok oluş süreçlerinden birini yaşıyor (6. Kitlesel Yok Oluş).

• Atık ve Plastik Kirliliği: Yılda üretilen yüz milyonlarca ton plastiğin büyük kısmı okyanuslara karışarak deniz ekosistemini ve dolaylı olarak besin zinciri yoluyla insan sağlığını tehdit ediyor.

Özet ve Gelecek Senaryosu

Dünyamız 10 milyar insanı taşıma potansiyeline sahip olsa da, mevcut "üret-tüket-at" modeli sürdürülebilir değildir. İnsanlığın gelecekte büyük krizler yaşamaması için nüfusun durdurulmasından ziyade yeşil enerjiye geçilmesi, gıda israfının önlenmesi ve döngüsel (geri dönüşüme dayalı) bir ekonomi modelinin benimsenmesi şarttır.

Kaynaklar;

• Birleşmiş Milletler Ekonomik ve Sosyal İşler Departmanı (UN DESA) – Dünya Nüfus Tahminleri Raporu
• Worldometer – Gerçek Zamanlı Dünya Nüfus İstatistikleri
• Küresel Ayak İzi Ağı (Global Footprint Network) – Ekolojik Ayak İzi ve Dünya Limit Aşım Günü Verileri
• Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) – Küresel Gıda Üretimi, İsrafı ve Güvencesi Raporları
• Dünya Sağlık Örgütü (WHO) & UNICEF – Ortalama Yaşam Süresi ve Güvenli Suya Erişim Raporları
• Dünya Bankası (World Bank) – Küresel Kentleşme ve Demografi Veri Tabanı

Erzincan’da 13 Ekim Uluslararası Afet Risklerini Azaltma Günü dolayısıyla afet bilincini artırmaya yönelik etkinlik gerçekleştirildi. Cumhuriyet Meydanı’nda kurulan stantlarda arama kurtarma araçları ve ekipmanları vatandaşların tanıtımına sunuldu.

Etkinliğe 3. Ordu Komutanlığı, Millî Eğitim Bakanlığı Arama ve Kurtarma Birimi (MEB AKUB), ACAR Derneği ve İyilik Derneği akredite ekip üyeleri ile Destek AFAD Gönüllüleri katıldı.

Vatandaşlara afet hazırlığı anlatıldı

Etkinlik kapsamında kurulan dev ekranda afet farkındalık eğitimleri gösterildi. Vatandaşlara afet çantası hazırlama, afet ve acil durum planı oluşturma, afet öncesinde, sırasında ve sonrasında doğru davranış biçimleri hakkında bilgi verildi.

Ayrıca AFAD Gönüllülük Sistemi ve hazırım.gov.tr internet sitesi tanıtılarak vatandaşların afetlere hazırlık konusunda bilinçlenmesi amaçlandı. Çocuklara yönelik afet bilincini destekleyen hediyeler de dağıtıldı.

Etkinliğin, toplumda afet risklerine karşı farkındalığın artırılması ve vatandaşların olası afetlere karşı daha hazırlıklı hale gelmesine katkı sağlaması hedeflendi.

Çalışmanın sonunda organizasyona destek veren kurum ve kuruluşlara teşekkür edildi.

Çıtır yufka veya lavaşa sarılı baharatlı kıyması, sarımsaklı yoğurdu, nefis domates sosu ve kızdırılmış tereyağı ile servis edilen lokanta usulü beyti kebabı, damaklarda iz bırakan özel lezzetler arasında yer alıyor. Evde tam kıvamında beyti kebabı hazırlamak için gereken malzemeler ve yapılış aşamaları şöyle:

Lokanta Usulü Beyti Kebabı Malzeme Listesi

Evde lezzetli bir beyti kebabı hazırlamak için gerekli olan malzeme listesi bölümlere göre şu şekildedir:

Köfte Harcı İçin Malzemeler

• 500 gram orta yağlı dana veya dana-kuzu karışık kıyma

• 1 adet soğan (rendelenmiş ve suyu süzülmüş)

• 2 diş sarımsak (ezilmiş)

• 1 adet yumurta

• 1 çay bardağı galeta unu (veya bayat ekmek içi)

• 1 demet maydanoz (ince kıyılmış)

• 1 tatlı kaşığı tuz

• 1 çay kaşığı karabiber, pul biber, kimyon

• 1 yemek kaşığı zeytinyağı

Sarmak İçin Malzemeler

• 3-4 adet hazır yufka veya lavaş

• 3-4 yemek kaşığı eritilmiş tereyağı ve 2 yemek kaşığı sıvı yağ (yufkalara sürmek için)

Domates Sosu İçin Malzemeler

• 1 yemek kaşığı tereyağı

• 1 yemek kaşığı zeytinyağı

• 1 yemek kaşığı domates salçası

• 1 çay bardağı su

• Tuz

Üzeri ve Servis İçin Malzemeler

• 1 su bardağı yoğurt (sarımsaklı)

• 2 diş ezilmiş sarımsak

• 2-3 yemek kaşığı tereyağı ve kırmızı toz biber (üzerine gezdirmek için)

• Közlenmiş domates ve biber

Adım Adım Lokanta Usulü Beyti Kebabı Yapılışı

Köftenin hazırlanmasından sosun pişirilmesine ve servise kadar izlenmesi gereken tüm aşamalar sırasıyla şu şekildedir:

1. Köftenin Yoğrulması ve Dinlendirilmesi

Geniş bir kabın içerisine kıyma, suyu sıkılmış rendelenmiş soğan, sarımsak, yumurta, galeta unu, ince kıyılmış maydanoz ve baharatlar eklenerek iyice yoğrulur. Hazırlanan köfte harcının üzeri kapatılarak buzdolabında 30 dakika boyunca dinlendirilir.

2. Köftelerin Şekillendirilmesi ve İlk Pişirme

Dinlenen harçtan uzun purolar (şiş köfte formu) oluşturulur. Hazırlanan köfteler fırında 200°C'de veya ızgarada önceden hafifçe pişirilir.

3. Yufkaların Hazırlanması ve Sarılması

Tezgahın üzerine serilen yufkaya, eritiyle eritilmiş tereyağı ve sıvı yağ karışımı sürülür. Yufka parçalara bölünerek hafif pişirilen köfteler içine yerleştirilir ve rulo şeklinde sıkıca sarılır.

4. Dilimleme ve Fırınlama

Hazırlanan rulolar yaklaşık 2-3 parmak genişliğinde dilimlenerek fırın tepsisine dizilir. Üzerlerine yağ sürülerek yufkalar kızarana kadar fırında yaklaşık 200°C'de 15-20 dakika pişirilir.

5. Sosun Pişirilmesi ve Servis Aşaması

Küçük bir tencerede tereyağı, zeytinyağı ve salça kavrulur. Ardından su ve tuz eklenerek bir taşım kaynatılır.

Fırından çıkan çıtır beyti dilimleri tabağa dizilir. Ortasına sarımsaklı yoğurt koyulup üzerine domates sosu gezdirilir. En son kızdırılmış pul biberli tereyağı dökülerek, yanında közlenmiş domates ve biber eşliğinde sıcak olarak servis edilir.

Ev Yapımı Beyti Kebabın Lezzetini Artıran İki Özel Tarif: Köz Patlıcanlı Yoğurt Sosu ve Meyhane Pilavı

Evde hazırlanan beyti kebabına farklı bir lezzet katmak ve sunumu zenginleştirmek amacıyla köz patlıcanlı yoğurt sosu ile meyhane pilavı tarifleri sunulmaktadır.

Beyti Kebabına İsli Dokunuş: Köz Patlıcanlı Yoğurt Sosu

Klasik sarımsaklı yoğurt alternatifi olarak hazırlanan köz patlıcanlı yoğurt sosu, beyti dilimlerinin ortasına ya da tabağın altına yerleştirilerek kebaba is kokusu ve derinlik sağlamaktadır.

Köz Patlıcanlı Yoğurt Sosu Malzemeleri

• 2 adet közlenmiş patlıcan (konserve de kullanılabilir)

• 1 su bardağı süzme yoğurt

• 2 diş ezilmiş sarımsak

• 1 yemek kaşığı zeytinyağı

• Tuz

Sosun Hazırlanışı

1. Patlıcanların Hazırlanması: Közlenmiş patlıcanlar bıçakla neredeyse püre kıvamına gelecek şekilde incecik kıyılır.

2. Karışımın Hazırlanması: Süzme yoğurt, ezilmiş sarımsak, zeytinyağı ve tuz bir kapta çırpılır.

3. Harmanlama ve Servis: İnce kıyılan patlıcanlar yoğurt karışımıyla iyice harmanlanır. Servis sırasında tabağın tabanına yayılarak üzerine çıtır beyti dilimleri dizilebilir.

Kebap Yanına Klasik Eşlikçi: Pratik Meyhane Pilavı

Kebapçıların vazgeçilmezleri arasında yer alan bol domatesli ve sebzeli bulgur pilavı, beyti kebabının yanında eşlikçi olarak sunulmaktadır.

Meyhane Pilavı Malzemeleri

• 1,5 su bardağı iri pilavlık bulgur

• 1 adet yemeklik doğranmış kuru soğan

• 2 adet küçük doğranmış yeşil biber

• 1 adet küçük doğranmış kapya biber

• 2 adet kabuğu soyulup küp doğranmış olgun domates (veya 1 su bardağı domates rendesi)

• 1 yemek kaşığı domates salçası

• 2 yemek kaşığı tereyağı

• 2 yemek kaşığı sıvı yağ

• 3 su bardağı sıcak su (veya tavuk suyu)

• Tuz, karabiber, pul biber

Meyhane Pilavının Adım Adım Yapılışı

1. Sebzelerin Kavrulması: Geniş bir tencereye sıvı yağ ve tereyağı alınır. Doğranmış soğan ve biberler eklenerek yumuşayana kadar orta ateşte kavrulur.

2. Salça ve Domatesin Eklenmesi: Kavrulan sebzelere domates salçası eklenip kokusu çıkana kadar 1-2 dakika kavrulur. Ardından doğranmış domatesler ilave edilir ve domatesler suyunu biraz çekene kadar pişirilir.

3. Bulgurun İlavesi: Yıkanıp suyu süzülen bulgurlar tencereye eklenir. Tuz, karabiber ve pul biber ilave edilerek tüm malzeme 2 dakika boyunca karıştırılarak kavrulur.

4. Pişirme Süreci: 3 su bardağı sıcak su veya tavuk suyu tencereye dökülür. Bir kez karıştırıldıktan sonra tencerenin kapağı kapatılır. Kaynamaya başladıktan sonra ocak en kısık konuma getirilir. Bulgurlar suyunu tamamen çekene kadar yaklaşık 12-15 dakika pişirilir.

5. Demleme: Ocak kapatıldıktan sonra tencerenin üzerine havlu kağıt serilip kapağı kapatılır ve pilav 10 dakika demlenmeye bırakılır.

Kaynaklar;

• Nefis Yemek Tarifleri
• İki Kültür Bir Sofra (YouTube)
• Esra Tokelli ile Şampiyon Mutfakta (YouTube)
• Leyla’nın Lezzet Durağı (YouTube)

Sosyal medya ve selfie kültürünün ev dekorasyonuna yön vermesiyle birlikte, antre ve banyolarda keskin hatların yerini alan akışkan formlu asimetrik boy aynaları ile yaşam alanlarına derinlik katan LED aydınlatmalı amorf aynalar bu yılın en çok aranan dekorasyon trendi haline geldi.

Akışkan Formlar Ve LED Aydınlatma İle Mekanlarda Yeni Estetik

Asimetrik boy aynaları ve LED aydınlatmalı modeller; akışkan organik formları, mekana derinlik katmaları ve selfie kültürünün sunduğu estetik görünüm nedeniyle antre ve banyolarda en çok tercih edilen dekoratif unsurlar arasında yer alıyor. Boykot edilen küresel veya tartışmalı markalara yer vermeden, tamamen yerli üreticiler ve bağımsız atölyeler baz alınarak hazırlanan detaylı rehber ve öneriler yayınlandı.

Antre Dekorasyonu İçin Asimetrik & LED Ayna Önerileri

Antre, evin ilk izlenimini yarattığı için hem ışığı güçlendiren hem de dar alanları ferahlatan seçimlerin yapılması gerektiği bildiriliyor.

Form Seçimi Ve Işık Rengi Tercihleri

• Form Seçimi: Keskin geometrik hatlar yerine dalgalı, yumuşak eğimli veya sıvı damlası formundaki asimetrik aynaların, düz dresuar veya konsolların sert çizgisini kırdığı belirtiliyor.

• Işık Rengi (Renk Sıcaklığı): Antrede gün ışığına yakın 3000K (Gün Işığı) veya 4000K (Nötr Beyaz) LED renklerinin tercih edilmesi gerektiği aktarılıyor. Aşırı soğuk beyazın (6500K) antre gibi karşılama alanlarında hastane veya ofis havası yaratabileceği vurgulanıyor.

Boyut, Yerleşim Ve Yerli Atölye Stilleri

• Boyut ve Yerleşim: 150x50 cm veya 160x60 cm ölçülerindeki boy aynalarının, duvara sıfır montajla (yer kaplamayacak şekilde) kullanılması gerektiği ifade ediliyor. Aynayı kapıdan gelen açıyla veya yakındaki bir aplik/lambaderle çapraz konumlandırmanın, alanın olduğundan 2 kat daha aydınlık görünmesini sağladığı kaydediliyor.

• Yerli Üretici / Atölye Stilleri:

  • Çerçevesiz Asimetrik Modeller: Minimalist antreler için arkası MDF destekli, rodajlı kenarlara sahip sade kesimler.

  • İnce Metal Çerçeveli Modeller: Mat siyah veya gold fırçalanmış ince çerçeveli asimetrik formlar.

Banyo Dekorasyonu İçin Asimetrik & LED Ayna Önerileri

Banyoda ayna seçerken estetiğin yanı sıra nem direnci, buğu önleme ve elektrik güvenliğinin ön planda olduğu vurgulanıyor.

Banyoda Teknik Standartlar Ve Cam Kalitesi

• Buğu Önleyici (Defogger) Özelliği: Sıcak duş sonrası aynanın buğulanmasını önlemek için arkasında rezistans/buğu çözücü modülü bulunan LED aynaların seçilmesi gerektiği belirtiliyor.

• IP Koruma Sınıfı: Banyolarda su sıçramalarına karşı LED trafosunun ve kablo bağlantılarının yalıtımlı (en az IP44 standardında) olmasına dikkat edilmesi gerektiği aktarılıyor.

• Dokunmatik (Touch) Dimmer Kontrol: Aynanın üzerinden ışık şiddetini kısabilen veya amber, beyaz, gün ışığı arasında geçiş yapabilen dokunmatik butonlu modellerin, gece banyo kullanımında göz yormayan loş bir ambiyans sunduğu ifade ediliyor.

• Cam Kalitesi: Görüntü bozulmasını engellemek için 1. kalite Şişecam Flotal veya muadili paslanmayan, yüksek yansıtıcılığa sahip 4mm–5mm camların tercih edilmesi gerektiği bildiriliyor.

Selfie Ve Estetik Kullanım İçin İpuçları

Aynaların selfie ve estetik kullanımı için öne çıkan teknik noktalar şu şekilde sıralanıyor:

• Geri Işık (Backlit) Etkisi: Arkadan sızan LED ışığının, aynanın duvardan hafifçe (2-3 cm) önde durmasını sağlayarak profesyonel bir "halo/hale" efekti verdiği kaydediliyor. Bu durumun selfie çekimlerinde cilt tonunu homojen gösterdiği ve gölgeleri yok ettiği aktarılıyor.

• Telefon/Açı Konumu: Asimetrik ayna seçilirken geniş açılı telefon çekimlerinde üst veya alt kısımların bükülme payının hesaba katılarak en az 140–160 cm boyunda bir dikey genişliğin tercih edilebileceği ifade ediliyor.

Asimetrik ve LED Işıklı Aynaların Piyasa Fiyatları ve Satış Noktaları

Ev dekorasyonunda son dönemde öne çıkan asimetrik ve amorf kesim aynalar, farklı kullanım alanlarına ve teknik özelliklerine göre piyasada alıcı bulmaya devam ediyor. Aynaların ebatları, sahip olduğu LED veya rezistans gibi ek donanımları ile kullanılan çerçeve malzemeleri, satış fiyatlarının belirlenmesinde temel etkenler olarak öne çıkıyor.

Aynaların Özelliklerine Göre Piyasadaki Fiyat Aralıkları

Farklı alanlar için tasarlanan ayna modellerinin piyasadaki ortalama fiyat aralıkları şu şekilde sıralanıyor:

• Işıksız Standart Asimetrik Boy Aynaları (Antre İçin): Antreler için tercih edilen 50x160 cm veya 60x150 cm gibi standart ölçülerdeki modeller, yerli atölyelerde 1.200 TL ile 2.500 TL arasında satılıyor.

• Dresuar Üstü Amorf Aynalar (Küçük/Orta Boy): Çerçevesiz ya da ince metal çerçeveye sahip yatay ve dikey dresuar üstü modeller, 600 TL ile 1.500 TL arasında alıcı buluyor.

• Dokunmatik LED Işıklı Asimetrik Boy Aynaları: Antre ve yatak odalarında kullanılan, doğrudan fişe takılarak çalıştırılan büyük boy LED'li modeller 4.500 TL ile 7.000 TL civarında işlem görüyor.

• Banyo İçin Buğu Önleyicili & Rezistanslı LED Aynalar: IP44 nem korumalı trafolar, çift dokunmatik buton ve buğu çözücü rezistans içeren banyo aynalarının fiyatları ise 2.000 TL ile 5.500 TL arasında değişiyor.

Alışveriş Yapılabilecek Yerli Satış Noktaları ve Platformlar

Tüketicilerin yerli üreticilere ulaşabileceği online pazaryerleri, mağaza zincirleri ve yerel üretim atölyeleri şu platformlardan oluşuyor:

Yerli E-Ticaret Pazaryerleri

• Trendyol Ev & Mobilya ve Hepsiburada Yapı Market: Bu platformlarda Ersan Dizayn, Effe Yapı Dekor, Aga Konsept, CG Home ve Nysamo gibi tamamen yerli ve bağımsız aynacılık atölyelerinin doğrudan satış mağazaları yer alıyor.

• n11 Dekorasyon: Türkiye merkezli yerli üreticilerin bütçeye uygun çerçevesiz amorf ayna seçenekleri bu kategoride sunuluyor.

Yerli Mobilya ve Tasarım Zincirleri

• Vivense: Bağımsız yerli üreticilerin tasarladığı modern asimetrik ve LED aydınlatmalı duvar aynası setleri Vivense platformu üzerinden incelenebiliyor.

Yerel Cam ve Aynacılık Atölyeleri

• Şehirlerdeki yerel cam sanayi siteleri veya aynacılar ziyaret edilerek, banyo veya dresuar ölçülerine uygun olarak 1. kalite Şişecam Flotal cam kullanılıp özel kesim asimetrik ayna siparişi verilebiliyor. Bu yöntem, aynanın arkasında kullanılacak LED rengini ve kalitesini doğrudan seçme imkanı sağlıyor.

Kaynaklar;

• Trendyol Ev & Dekorasyon Blogu
• Hepsiburada Yapı Market ve Ev Tekstili Rehberi
• Vivense İç Mimarlık ve Trend Analizleri
• n11 Ev & Yaşam İpuçları
• Şişecam Flotal Cam Teknik Kataloğu ve Sektörel Yayınları

Kemah Belediyesinin ilçeye değer katmak amacıyla başlattığı İlçe Meydanı Projesi’nde çalışmalar devam ediyor. İlçenin görünümünü güzelleştirmek ve vatandaşların daha konforlu bir ortamda vakit geçirebileceği bir alan oluşturmak amacıyla yürütülen projede ekipler çalışmalarını sürdürüyor.

İlçenin sosyal yaşamına katkı sağlaması beklenen proje ile Kemah’ın daha modern ve estetik bir görünüme kavuşması amaçlanıyor. Vatandaşların ihtiyaçlarına cevap verecek şekilde planlanan meydanın, ilçenin yaşam alanlarına değer katması hedefleniyor.

Kemah Belediyesinden yapılan açıklamada, daha güzel bir Kemah için çalışmaların aralıksız sürdürüldüğü belirtilerek ilçenin geleceğini güzelleştirmek amacıyla hizmet üretmeye devam edileceği ifade edildi.

Erzincan Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü tarafından yürütülen “Kahve Bahane” ziyaretleri kapsamında, kentte yaşayan büyükler ziyaret edilmeye devam ediyor.

Bu kapsamda, müdürlük çalışanları Evde Bakım Hizmetinden yararlanan Hilmi amca ve kıymetli eşini evlerinde ziyaret etti. Büyüklerin ellerini öpen ekipler, kendileriyle hayata dair samimi sohbetler gerçekleştirerek bir süre vakit geçirdi.

Ziyaret sırasında Cumhurbaşkanı, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı ile Erzincan Valisi’nin selamları da iletildi.

Büyüklerin gönüllerine dokunmayı ve kendilerini yalnız hissetmemelerini amaçlayan ziyaretlerin, sosyal dayanışma ve kuşaklar arası bağların güçlendirilmesine katkı sunduğu belirtildi.

İliç Belediye Başkanı Mehmet Elçi, Erzincan İl Emniyet Müdürü Esat Feryadi Doköz’e hayırlı olsun ziyaretinde bulundu.

Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile Erzincan İl Emniyet Müdürlüğü görevine atanan Doköz’ü makamında ziyaret eden Başkan Elçi, yeni görevinde başarı temennisinde bulundu. Samimi bir ortamda gerçekleşen ziyarette karşılıklı görüş alışverişinde bulunuldu.

Ziyaretin ardından açıklamada bulunan Belediye Başkanı Mehmet Elçi, nazik misafirperverliği ve samimi sohbeti dolayısıyla İl Emniyet Müdürü Doköz’e teşekkür etti.

Elçi, Esat Feryadi Doköz’ün yeni görevinin Erzincan için hayırlı olmasını dileyerek üstlendiği görevde başarılar temennisinde bulundu.

Geri Dönüş Hayalinden Nesiller Boyu Süren Yaşama

Almanya'ya ilk giden işçilerin temel hedefi, kısa süre çalışıp birikim yaptıktan sonra memleketlerine dönmekti. Ancak akrabalara yardım etme, Türkiye'den arsa veya ev alma çabası yılları beraberinde getirdi.

Emin Acar, babasının da aralarında bulunduğu ilk kuşağın yaşadığı süreci anlatırken, 1970'lerde Berlin'e gelen vatandaşların ancak 1990'lı yıllarda geri dönemeyeceklerini kabullendiklerini belirtti. Çocukların Almanya'da evlenmesi, torunların dünyaya gelmesi ve sosyal çevrenin burada kurulması, emeklilik sonrasında bile memlekete kesin dönüş yapılmasını imkansız hale getirdi. Günümüzde ilk kuşak gurbetçiler, Türkiye'ye sadece birkaç aylık ziyaretler gerçekleştirebiliyor.

Kreuzberg'deki İzolasyon Yılları Ve Entegrasyon

İlk yıllarda Türk işçilerin Kreuzberg gibi belirli bölgelerde, sobalı ve ortak kullanımlı tuvaletleri olan eski binalarda yaşamak zorunda kaldığı ifade ediliyor. Doğu ve Batı Berlin'in ayrıldığı dönemde Türklerin Alman mahallelerine taşınmasını zorlaştıran yerleşim kısıtlamaları, 1990'lardaki Almanya birleşmesiyle sona erdi.

İlk gelen anne ve babalar Almanca kursu alamadan kendi içlerine kapalı bir yaşam sürerken, sonraki nesiller hazırlık sınıfları ve Türkçe destekli eğitimlerle Alman eğitim sistemine dahil oldu. Zamanla süresiz oturum izni alan vatandaşlar ticarete atılarak sosyal ve ekonomik hayatta daha fazla varlık göstermeye başladı.

Türkçe Tabelalar Ve Yerel Siyasetteki Temsiliyet

Yıllar içinde Türk nüfusunun merkez üssü haline gelen Kreuzberg'in cadde ve sokakları, Türk toplumunun bölgedeki kalıcılığını simgeleyen unsurlarla donatıldı. Semtin en işlek noktalarındaki üst geçitlerde yer alan Türkçe "Kreuzberg Merkezi" tabelaları, Türkçenin kamusal alandaki görünürlüğünü tescilliyor.

Bununla birlikte yeni nesil gurbetçiler sadece ticaretle sınırlı kalmayıp Almanya'nın siyasi hayatında da söz sahibi olmaya başladı. Kreuzberg caddelerindeki yön tabelalarının altında yer alan Türk kökenli adaylara ait seçim afişleri, eğitim ve konut sorunlarına çözüm arayan genç kuşakların yerel siyasetteki aktif katılımını ortaya koyuyor.

Almanya'da Yaşam Koşulları Ve Değişen Yapı

Günümüz koşullarında Almanya'da yaşam kurmanın ve ev bulmanın eskiye kıyasla çok daha zor olduğu belirtiliyor. Emin Acar, 60 yıl önceki imkansızlıklar nedeniyle yapılan göç hareketi ile bugünkü imkanlar arasında büyük farklar olduğuna dikkat çekiyor.

Türkiye'deki yaşam standartlarının geliştiğini belirten Acar, meslek sahibi bireylerin Almanya'da denklik, dil engeli ve Berlin sokaklarındaki afişlere dahi konu olan konut krizinden dolayı ciddi uyum sorunları yaşayabileceğini dile getiriyor. 2000'li yıllardan sonra Konsolosluk ve Büyükelçilik düzeyindeki sosyal faaliyetlerin artması ise gurbetteki yeni nesillerin kültürel bağlarını korumasına katkı sağlıyor.

Kreuzberg'deki Küçük İstanbul Ve Sinema Anısı

Ankara'dan Berlin'e giderek balıkçılık yapmaya başlayan Murat Kazar ise Kreuzberg'in Türkçe tabelaları, Kottiwood gibi yerel işletmeleri ve esnaf yapısıyla âdeta "Küçük İstanbul" haline geldiğini aktarıyor.

Kazar'ın çalıştığı dükkan, Türk sinema tarihinin unutulmaz eserlerinden biri olan ve Kemal Sunal'ın başrolünde yer aldığı Polizei filmine de ev sahipliği yaptı. O dönemde gazete bayisi olarak hizmet veren dükkanın penceresinden çekilen sahneler, Kreuzberg'deki Türk varlığının kültür ve sanat alanındaki simgesel anılarından biri olarak hafızalardaki yerini koruyor.

Erzincanlı İş İnsanları Ve Bürokratlar Mesnetsiz İddialarla Hedef Alındı

Güven, son yayınında eski Kültür ve Turizm Bakan Yardımcısı Batuhan Mumcu ile iş insanı Abdullah Kavukçu’nun öncülüğünde; Vakıflar Genel Müdürü Sinan Aksu ile Süleyman Tan, Emin Tan ve Oğuz Tan, Muhammet Nalbant, Hüseyin Sekmen, Selçuk Polat, Mustafa Duman, Yavuz Çakır, Erkan Karagül ve Oğuz Şimşek gibi Erzincanlı tanınmış isimlerin katılımıyla borsada bir fon havuzu oluşturulduğu yönünde iddialar öne sürdü. 10 milyon TL ile 100 milyon TL arasında değişen portföy yatırımları ve Erzincan Ticaret ve Sanayi Odası seçim sürecine dair dile getirilen bu beyanlar, hiçbir somut kanıta dayanmayan bir algı operasyonu olarak nitelendirildi.

"Çamur At İzi Kalsın Siyaseti": İddialarını Açıklayacak Belgelerin Nerede?

Hukuki süreçleri tamamlanmamış ve herhangi bir yargı kararı bulunmayan kişileri lekelemeye çalışan firari şahsın tutumuna tepki gösteren yerel kaynaklar ve vatandaşlar şu soruları yöneltiyor:

"-Çamur at izi kalsın siyasetini gayet iyi tanıyoruz. Üç beş mesnetsiz cümle ile Erzincan’ın ve Erzincanlı iş insanlarının adını kirleterek neyi amaçlıyorsun?

-Klavye delikanlılığı nereye kadar ? Bu adam henüz kendi hesabını vermemiş(TC Mahkemelerine) başkalarının kuyusunu kazmaya çalışıyor. Ne kadar ironik...

-Bir tane elle tutulur bir evrakın, kanıtın var mı ?
-O Kadar erkeksen neden bu açıklamaları Kendi ülkenden yapmıyorsun ?

-Ortaya attığın bu iddiaları destekleyecek tek bir belgen veya somut kanıtın var mı Cevher Efendi?"

-Böyle bir evrakın var ise ben elden TC mahkemelerine vermeye gönüllüyüm arkadaşım... (Mücahit Özdemir olarak)

Kentin Marka Değeri Ve Yatırımları Engellenemez

Erzincan; sanayi, turizm, üretim ve istihdam alanında attığı güçlü adımlarla bölgenin parlayan yıldızı olmaya devam ederken, kaynağı belirsiz söylemlerle kentin imajını zedeleme çabalarının karşılık bulamayacağı vurgulanıyor. Bölge ekonomisine değer katan girişimcilerin hedef alınmasına karşı hukuki ve toplumsal düzeyde gerekli tüm adımların atılacağı ifade ediliyor.

Erzurum İl Sağlık Müdürlüğü Konferans Salonu'nda, 2026 Yılı Saha Çalışmaları Dördüncü Etap Sunum Programı kapsamında gerçekleştirilen toplantıda, REDES uygulamaları ve saha çalışmalarının sonuçları değerlendirildi.

Toplantıya Erzincan İl Sağlık Müdürü Dr. Cihan Tekin, Sağlık Hizmetleri Başkanı Dr. Gülşah Taş, Destek Hizmetleri Başkanı Dr. Öğr. Üyesi Taner Kösetürk, başkan yardımcıları, birim amirleri ile Mengücek Gazi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Başhekimi Doç. Dr. Hakan Gökalp Taş ve Ağız ve Diş Sağlığı Eğitim ve Araştırma Hastanesi Başhekimi Dr. Öğr. Üyesi Fatih Çelik katıldı.

Toplantıda, sağlık hizmetlerinin sunumunda kaliteyi artırmaya yönelik yürütülen çalışmalar ve denetim süreçleri ele alındı.

Özel Kategorideki Girişimcilere İlave Finansman

Program kapsamında genel destek üst limiti 2 milyon 250 bin TL olarak belirlenirken, belirli kriterleri karşılayan girişimciler için pozitif ayrımcılık uygulanıyor. Genç, kadın, engelli, gazi veya birinci derece şehit yakını olan girişimcilerin başvurularına ilave 250 bin TL ek destek sağlanarak toplam limit 2 milyon 500 bin TL’ye çıkarılıyor.

Hangi İşletmeler Başvuru Yapabiliyor?

Destek programından faydalanabilmek için işletmelerin kuruluş tarihlerinden itibaren ilk 3 yıl içerisinde yer alması gerekiyor. İmalat, telekomünikasyon, bilgisayar programlama ve ilgili faaliyetler, bilişim altyapısı, veri işleme, bilgi hizmetleri ile bilimsel araştırma ve geliştirme alanlarında faaliyet gösteren firmalar programa başvuru yapabiliyor. Teknogirişim rozetine sahip işletmeler için ise kuruluş yılı şartı aranmaksızın başvuru imkanı tanınıyor.

Karşılanan Gider Kalemleri ve Başvuru Tarihi

KOSGEB’in sunduğu bu imkan; personel, makine, teçhizat ve kalıp alımları, yazılım giderleri ile hizmet alımı harcamalarında kullanılabilecek. İşletmelerini büyütmek, üretim kapasitelerini ve teknolojik imkanlarını geliştirmek isteyen girişimciler için son başvuru tarihi 31 Ekim 2026 olarak duyuruldu. Başvuruların KOSGEB’in resmi kanalları üzerinden yapılması gerekiyor.

İzzetpaşa Mahallesi Çevreyolu Caddesi'nde seyir halinde olan 24 ACT 645 plakalı motosikletin sürücüsü, dengesini kaybetti. Kontrolden çıkan motosikletin sürücüsü yol kenarına savrularak yaralandı.

İhbar üzerine kaza yerine polis ve 112 Acil Sağlık ekipleri sevk edildi.

Olay yerinde ilk müdahalesi yapılan yaralı, ambulansla Erzincan Mengücek Gazi Eğitim ve Araştırma Hastanesi'ne kaldırıldı.

Kazayla ilgili inceleme başlatıldı.

Sertifikalı Personelle Toplanan Süte İlave Prim

Yayımlanan yeni tebliğ uyarınca, üreticilerin soğutulmuş çiğ sütleri Mesleki Yeterlilik Belgesi’ne sahip yetkili süt toplama veya depolama sorumluları tarafından toplanıp tesislere satıldığında ek prim hakkı doğacak. Belgeli personelle yürütülen bu süreçte üreticinin soğutulmuş çiğ sütü için ilave 0,3 katsayı desteği uygulanacak. Böylece süt toplama aşamasını uzman kişilere emanet eden üreticiler daha yüksek destek ödemesi alabilecek.

Sistem Nasıl İşleyecek Ve Şartlar Neler?

İlave prim desteğinden faydalanılabilmesi için süt toplama ve depolama sorumlularının onaylı Mesleki Yeterlilik Belgelerinin ilgili tarım il veya ilçe müdürlüklerine dilekçe ile sunulması şart koşuluyor. Ayrıca süt toplama merkezlerindeki soğutma tanklarının kapasitesine göre sisteme kaydedilmesi ve sütün doğrudan üretici tankından veya merkezden toplanma işleminin belgeli personelce yapıldığının Bakanlık veri sistemine (BSKS) işlenmesi gerekiyor. Yetkili kurumlar, belgeyle ilişkilendirilen tankları üreticilere bildirmekle yükümlü olacak.

Geriye Dönük İşleyecek Düzenleme Ne Anlama Geliyor?

1 Ocak 2026 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yürürlüğe giren düzenleme, süt sektöründe kayıtdışılığı ve hijyen eksikliklerini önlemeyi hedefliyor. Üretici ve birlikler açısından daha bilinçli ve standartlara uygun süt toplanması teşvik edilirken, vatandaş için ise marketten veya şarküteriden aldığı süt ve süt ürünlerinin hijyenik zincir kırılmadan soğutulup işlendiğinden emin olunması anlamına geliyor.

Çiftlikler Standartlarına Göre Derecelendirilecek

Yayımlanan yönetmeliğe göre il ve ilçe tarım müdürlükleri ekipleri, sahadaki tüm çiftlikleri yerinde inceleyerek A, B, C, D ve E şeklinde beş farklı sınıfa ayıracak. Belirlenen harf kodları bakanlığın resmi veri tabanına işlenecek ve işletmeye verilen belgelerde yer alacak. En yüksek standartları taşıyan tesisler A sınıfı olarak tescillenirken, asgari hijyen ve altyapı şartlarını karşılayamayan işletmeler E sınıfında yer alacak. Tesisini yenileyen veya imkanlarını geliştiren üreticiler, başvuruda bulunarak sınıflarını yükseltebilecek.

Sınıfları Belirleyen Temel Kriterler

Çiftliklerin sınıfı belirlenirken hayvan refahı, temizlik ve hastalık risklerine karşı alınan önlemler dikkate alınacak. En temel düzeydeki D sınıfı için hayvanların ayrı bir alanda tutulması, dezenfeksiyon çukuru bulunması, düzenli havalandırma ve temizlenebilir yemlik şartı aranacak. C sınıfında bunlara ek olarak etrafı çevrili alan, otomatik suluk, canlı hayvan tartısı ve atık yönetimi istenecek. B sınıfında hastalıktan ari sertifikası, karantina alanları ve araç dezenfeksiyon sistemleri devreye girerken; en üst düzey olan A sınıfı çiftliklerde ise kadrolu veteriner hekim, bilgisayarlı sürü takip sistemi, araç dezenfeksiyon tünelleri ve acil durum planları zorunlu olacak.

Uygulama Süreci Ve Denetimler Nasıl İşleyecek

Mevcut durumda faal olan tüm hayvancılık tesislerinin bir yıl içerisinde denetlenerek sınıflandırılması tamamlanacak. Faaliyetlerine ara vermiş tesisler ise yeniden üretime başladıklarında incelemeye alınacak. Yapılan denetimlerde eksikliği tespit edilen çiftliklere durumlarını düzeltmeleri için 30 gün süre verilecek. Bu süre sonunda eksiklerini tamamlamayan işletmeler, karşılayabildikleri en alt sınıfa düşürülecek.

Vatandaş Ve Üretici İçin Ne Anlama Geliyor

Bu düzenleme ile birlikte hayvancılıkta merdiven altı veya yetersiz koşullarda yapılan üretimin önüne geçilmesi hedefleniyor. Üreticiler açısından bakıldığında, altyapısını güçlendiren ve hijyen standartlarını yükselten çiftlikler bakanlık nezdinde resmi olarak tescillenmiş olacak. Tüketici ve vatandaş açısından ise sofralara ulaşan et ve süt gibi temel gıdaların hangi şartlarda, ne kadar güvenli ve hijyenik tesislerde üretildiğinin izlenebilirliği artacak.

Erzincan'ın Üzümlü ilçesi'nde yaşanan heyelan vatandaş tarafından cep telefonu ile görüntülendi.

2005, 2006, 2007 ve 2008 yıllarında şehit olan kahraman Mehmetçiklerin isimleri ve memleketlerinin yazılı olduğu Şehitler Anıtı, Kırklar Tepesi’nde ziyaretçilerini ağırlıyor.

Özellikle bayramlarda, milli günlerde ve yaz aylarında bölge halkı ve şehir dışından gelen misafirlerin uğrak noktası haline gelen bu alan, duygusal anlara sahne oluyor.