Erzincan ilinin coğrafi dokusunu oluşturan ve bölgenin en önemli yükseltileri arasında yer alan dağlar, şehrin doğal yapısının temel taşlarını oluşturmaya devam ediyor. "Erzincan ilinin dağları" kategorisinde yer alan güncel verilere göre, bölgede öne çıkan toplam 5 ana dağ silsilesi bulunuyor.

Şehrin coğrafi envanterinde kayıtlı olan ve ulaşım, iklim ile doğa sporları açısından kritik öneme sahip olan bu dağlar şu şekilde sıralanıyor:

  • Çimen Dağları

  • Ergan Dağı

  • Esence Dağları

  • Kop Dağı

  • Otlukbeli Dağı

Erzincan’ın çevresini saran bu beş büyük yükselti, bölgenin fiziksel sınırlarını belirlerken aynı zamanda kentin genel yerleşim yapısını da doğrudan etkiliyor. Mevcut kayıtlarda yer alan bu 5 sayfalık veri, şehrin dağlık envanterinin tamamını temsil ediyor.

Çimen Dağlar

Çimen Dağları, Erzincan merkezin kuzeybatısında, Doğu Karadeniz Dağlarının ikinci sırası üzerindeki dağ. Çimen Dağları, Akdağ üzerinde 2710 m yüksekliğe sahip.

Çimen Dağı doruklarından Karadeniz Bölgesi ile Doğu Anadolu Bölgesi ve Fırat Nehri (Karasu Nehri) ile Kelkit Çayı arasında su bölümü çizgisini oluşturur. Çimen Dağı Kelkit Çayının güneyinde KB-GD istikametinde uzanır. Kelkit Vadisine bakan yamaçları dereler tarafından derince yarılmış fakat yükseklerde aşınım düzlüklerine rastlanır.Yükseltinin 1500 m'yi geçtiği yerlerde kümeler halinde meşe, ardıç ve kızılçam topluluklarına rastlanır. Kelkit Çayı'nın bazı kolları Çimen Dağı'nın kuzey eteklerinden doğar.

Çimen Dağı'nın alt kısmı Tokat metamorfiti, bir miktar Karbonifer-Permiyen zamanlı volkano-tortullardan oluşur. Yörede Eosen zamanı kayalarını kesen Miyosen yaşlı bazaltik ve andazitik volkanitler yüzeylenir. Kireçtaşları yüzeye hakimdir.

Çimen Dağları'nın güney eteklerinden Erzincan-Refahiye karayolu geçmekte.

Ergan Dağı

Ergan Dağı, Erzincan ili sınırlarında Munzur Dağları'nın kuzey kolu olan dağdır. Yüksekliği 3.256 m olan dağ Erzincan merkeze 30 km uzaklıktadır. Dağın güney eteklerinde Yaylabaşı Mahallesi yer alır.

Ergan Dağı, İran-Turan ve Avrupa-Sibirya bitki bölgesi sınırında, Anadolu Çaprazı üzerinde yer alır. Dağ bölgesinde 60 familya ile 193 cinse ait 356 takson belirlenmiştir. 60 familyadan 59'u Tohumlu bitkiler, 1'i Pteridophyta (Eğrelti) grubundandır. Bitki türlerinin fitocoğrafik bölgelerine dağılımı şöyledir: 129 İran-Turan (%36,22), 32 Avrupa-Sibirya (%8,98), 11 Akdeniz (%3,08), 184 (%51,68) bilinmeyen. Takson türlerinin 72 adeti (%20,22) endemiktir.

Orman örtüsü, dağın kuzeyinde, kuzeybatısında, Ardıçlı Göl etrafında, Binkoç köyü kuzeyinde, Oğulcuk köyü etrafında görülür. Genelde 1730–1990 m yükseltileri arasındadır. Genelde sarıçam, boylu ardıç, katran ardıcı ve diken ardıç türleri hakimdir.

Dağın kuzey yamaçlarında Ergan Kayak Merkezi yer alır. Dağın bulunduğu alana kışın yoğun kar yağmasından ve karın uzun süre yerde kalması nedeniyle kayak merkezi yapılmıştır.

Ergan Dağı'nda, kayak, tur kayağı, kar raftingi, kar motosikleti, snowkite, kızak, kayaklı oryantiring ve buzul tırmanışı gibi pek çok kış sporu yapılabilmektedir.

Dağ üzerinde yazın da süren yağışlara bağlı büyükbaş hayvancılık yapılmaktadır.

Esence Dağı

Esence Dağı (Keşiş Dağı), Doğu Anadolu Bölgesi'nde, Erzincan Ovası'nın kuzeydoğusundaki dağ. Kuzeybatı-güneydoğu doğrultusunda uzanan dağın en yüksek yeri 3 549 metre ile Keşiş Tepesi'dir. Keşiş Tepesi Erzincan ilinin de en yüksek yeridir.

Esence Dağları tektonik bir çukurlukta yer alan Erzincan şehrinin kuzeyini kuşatırken, güneyinde Munzur Dağları uzanır.

Esence Dağları üzerinde dinlenme ve piknik alanı olarak kullanılan Aygır Gölü bulunur. Dağların üzeri meşe ve sarıçamlarla kaplı olması gerekirken cılız ve seyrek bir ot örtüsü bulunur.

Dağın kuzey yamaçlarının zirvelerinde, Çayırlı ilçesi sınırlarında geleneksel Esence Yedigöller Dağcılık Festivali düzenlenmektedir.

Erzincan Ovası ile Çayırlı-Beşköy Depresyonu arasında uzanan Keşiş Dağları genel olarak Kretase devri serpantinlerinden oluşmuştur. Dağın orta bölümünün güney kısımlarında gelişkin Pleistosen zamanı buzul şekilleri gözlenir. Güney yamaçlarında buzul izlerinin bulunmaması bakı etkisinin önemini gösterir. Buradaki sirkler Türkiye'nin geri kalan sirklerinden daha derin ve geniştir. Yedigöller ve Aksuyayala sirklerinin uzunluğu 4 km'yi bulmaktadır. Dağın 3000 m'den yüksek alanlarında oluşan sirklerden çıkan buzullar geniş buzul vadileri oluşturmuştur. Sirklerin yamaçlarında buzul çizikleri, tabanlarında dip morenleri ve hörgüç kayalar gözlenmektedir.

Kop Dağı

Kop Dağı, Doğu Karadeniz Dağları sisteminin içinde yer alan dağ. Bayburt il merkezinin güneyinde, Çoruh Nehri ile Karasu Nehri'nin vadileri arasında uzanır. Karadeniz Bölgesini Doğu Anadolu'ya bağlayan önemli bir ulaşım güzergâhı olan dağ 2918 m yüksekliğe sahip olup Kop Dağı Müdafaası Tarihî Millî Parkı'nın sınırları içerisinde yer almaktadır.

Türkiye Yüzyılı Güvenlik Paneli İçin Geri Sayım
Türkiye Yüzyılı Güvenlik Paneli İçin Geri Sayım
İçeriği Görüntüle

Dağın zirvelerinden Karadeniz Bölgesi ile Doğu Anadolu Bölgesi'nin sınırı geçer. Dağın zirveleri aynı zamanda üç ili birbirinden ayırır. Dağın kuzey kısmı Bayburt ili, güney bölümü doğuda Erzurum, batıda Erzincan sınırlarındadır. Dağın zirvelerinde Kop Dağı Şehitliği bulunur.

Kop Geçidi, Bayburt ile Erzurum'u Aşkale üzerinden bağlar, Kop Dağı üzerinde 2305 m yüksekliğindedir. Geçidi devre dışı bırakacak Kop Dağı Tüneli dağın 2400 m yüksekliğine, her biri 6.500 m uzunluğunda çift tüp şeklinde inşa edilmektedir.

Yıllık ortalama 400–450 mm yağış, %65 nem oranı, yıllık ortalama sıcaklık 5-7 °C, maksimum rüzgar hızı 14–20 m/sn'dir.

Eskiden ormanlarla kaplı olan dağın üzeri insan faaliyetleriyle tahrip edilmiştir. Günümüzde arazi bozkır topluluğu ile kaplıdır. Ormanlar kalıntılar halinde küçük parçalar halindedir. Oduncu gövdeye sahip bodur ardıç, geven, yumak, brom, kekik, sığır kuyruğu geniş yayılış gösterir.

Otlukbeli Dağı

Otlukbeli Dağı, Erzincan'ın kuzeydoğusunda, bazı yüksek zirveleri 1.500 m'yi aşan dağ. Otlukbeli Savaşı, bu çevrede yapılmıştır.

Otlukbeli Dağı, bölgenin önemli doğal yapısına sahip dağlarından biridir. Bayburt il merkezinin güneybatısında yer alır ve genellikle kalker ve kireçtaşı oluşumlarından meydana gelmiştir.

Bölgedeki yerleşimlerde genellikle tarım ve hayvancılık faaliyetleri yapılmaktadır. Dağ eteklerindeki köyler, geleneksel yaşam tarzını ve yerel kültürü korumaktadır.

Muhabir: Merve Kiraz