Şiddet, yalnızca bedeni değil, insanın ruh dünyasını da derinden yaralayan bir olgu. Ancak bu karanlığın içinde, birçok kadın için beklenmedik bir ışık kaynağı bulunuyor: inanç. Erzincan’da gerçekleştirilen bilimsel bir yüksek lisans çalışması, şiddet mağduru kadınların yaşadıkları yoğun stresle başa çıkma sürecinde dini başa çıkmanın belirleyici ve çoğunlukla olumlu bir rol oynadığını ortaya koyuyor.
Araştırma, şiddetin yarattığı yıkımın karşısında insanın yalnızca psikolojik değil, aynı zamanda manevi kaynaklara da yöneldiğini göstererek bilim dünyasına yeni bir pencere açıyor.
Şiddetin Çok Boyutlu Yüzü
Çalışmaya göre kadınlar fiziksel, psikolojik, cinsel ve ekonomik şiddet gibi farklı türlerde travmatik deneyimlere maruz kalıyor. Bu deneyimler, kadınların hem beden sağlığını hem de ruhsal bütünlüğünü tehdit eden ağır stres belirtilerine yol açıyor.
Katılımcıların aktardıkları; uykusuzluk, kaygı, korku, umutsuzluk, değersizlik hissi ve psikosomatik rahatsızlıkların şiddet sonrası yaygın biçimde görüldüğünü ortaya koyuyor.
Stresle Mücadelede Aranan Çıkış Yolları
Araştırmada kadınların stresle başa çıkmak için çeşitli stratejiler geliştirdikleri belirlendi. Bunlar arasında:
-
Sosyal destek arayışı
-
Uzman yardımı alma
-
Bireysel ve sosyal aktiviteler
-
Ve en dikkat çekici olarak dini inanç ve pratikler
öne çıkıyor.
Özellikle dua, ibadet ve Allah’a sığınma gibi dini davranışların, kadınların yaşadıkları acıyı anlamlandırmalarında ve dayanma güçlerini artırmalarında önemli bir rol oynadığı tespit edildi.
Dini Başa Çıkma: Manevi Bir Sığınak
Araştırma, dini başa çıkmanın iki farklı biçimde ortaya çıktığını gösteriyor:
-
Olumlu dini başa çıkma: Allah’a güvenme, sabır, umut, şükür ve teslimiyet duygularının güçlenmesi
-
Olumsuz dini başa çıkma: Yaşananları ilahi bir ceza olarak algılama veya kader karşısında yoğun çaresizlik hissetme
Bulgular, olumlu dini başa çıkma biçimlerinin kadınların stres düzeylerini azaltmada daha etkili olduğunu ortaya koyuyor.
İnanç, Stresle Mücadelede Koruyucu Bir Kalkan
Çalışmanın en çarpıcı sonucu, dini başa çıkmanın genel olarak şiddet mağduru kadınların stresle mücadele sürecine olumlu katkı sağladığı yönünde. İnanç, kadınlara yalnız olmadıkları hissini veriyor, yaşadıkları acıya bir anlam çerçevesi sunuyor ve geleceğe dair umutlarını canlı tutmalarına yardımcı oluyor.
Bu bulgu, psikolojik destek süreçlerinde manevi boyutun da dikkate alınması gerektiğini güçlü biçimde ortaya koyuyor.
Bilimsel ve Toplumsal Açıdan Yeni Bir Ufuk
Araştırma, travma sonrası stres bozukluğu ve benzeri ruhsal sorunlarla mücadelede yalnızca psikolojik değil, aynı zamanda manevi destek mekanizmalarının da önemli olduğunu gösteriyor. Bu yönüyle çalışma, hem akademik literatüre katkı sunuyor hem de şiddet mağdurlarına yönelik hizmetlerin daha bütüncül bir yaklaşımla ele alınması gerektiğine işaret ediyor.
Kaynak:
Kılıç, Merve (2023). Şiddet Mağduru Kadınlarda Stres ve Dini Başa Çıkma İlişkisi (Erzincan İli Örneği). Yüksek Lisans Tezi, Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı. Tez No; 795951