Çalışanların cebini doğrudan etkileyecek önemli değişiklikler kapıda. Geçtiğimiz günlerde devlet, Bireysel Emeklilik Sistemi’ne (BES) yatırdığınız her 100 lira için verdiği 30 liralık desteği 20 liraya düşürmüştü. Ekonomistlere göre bu hamle, asıl büyük değişikliğin habercisiydi. Hükümetin planına göre Nisan 2026’da "Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi" adı verilen yeni bir uygulama devreye girecek. Peki bu ne anlama geliyor?
Maaşınızdan her ay para kesilecek
Yeni sistemin en net sonucu şu: Eline geçen net maaş azalacak. Planlanan taslağa göre, her ay maaşınızın yüzde 3’ü zorunlu olarak kesilip bir fona (kumbaraya) aktarılacak. Aynı oranda parayı patronunuz da sizin adınıza bu kumbaraya koyacak.
Basit bir hesapla; eğer asgari ücretliyseniz, bir yıl boyunca maaşınızdan toplamda yaklaşık 12 bin liraya yakın para kesilmiş olacak. Yani hayat pahalılığı devam ederken, eve götürdüğünüz para biraz daha azalacak.
"İşten çıktım, tazminatımı verin" dönemi bitiyor
Çalışanları en çok endişelendiren konu ise kıdem tazminatı. Mevcut sistemde işten çıkarıldığınızda veya emekli olduğunuzda tazminatınızı patronunuzdan toplu para olarak hemen alabiliyorsunuz. Bu para çoğu zaman bir araba parası, evin peşinatı ya da düğün masrafı olarak "yaraya merhem" oluyordu.
Yeni sistemde ise bu paranın bir fona devredilmesi konuşuluyor. Yani işten ayrılsanız bile tazminatınızı hemen elinize alamayacaksınız. Para devletin kontrolündeki o "kumbarada" birikmeye devam edecek.
Parayı çekmek için 60 yaşına kadar bekleyeceksiniz
Biriken paranızı ne zaman alabileceksiniz? Şartlar oldukça zorlaşıyor. Taslağa göre, paranıza dokunabilmeniz için emekli olmanız beklenecek. Bu yaş sınırı kadınlarda 58, erkeklerde ise 60.
Üstelik emekli olduğunuzda bile paranın tamamını toplu halde vermeyebilirler; bunun yerine size "ikinci bir emekli maaşı" gibi ay ay ödeme yapılması planlanıyor. İşçi sendikaları ise "Bizim biriktirdiğimiz, hakkımız olan parayı neden hemen alamıyoruz?" diyerek bu sisteme karşı çıkıyor. Nisan ayında Meclis’te yapılacak görüşmeler, milyonlarca çalışanın kaderini belirleyecek.