Doğanın en cesur ve en kavgacı canlılarından biri olarak bilinen bal porsuğu (Mellivora capensis), sadece ismiyle bile merak uyandırıyor. Gelincik ailesinin bir üyesi olan bu sıra dışı memeli; kokarcalar, su samurları ve diğer porsuk türleriyle akraba. İsmini en sevdiği besin olan baldan alsa da beslenme alışkanlıkları bununla sınırlı değil. Bal porsuğu; bal arısı larvalarından böceklere, sürüngenlerden kuşlara, küçük memelilerden meyvelere kadar oldukça geniş bir besin yelpazesine sahip.

Yassı gövdesi, kısa ama son derece güçlü bacakları ve kazmaya uygun uzun pençeleri sayesinde hem dayanıklı hem de tehlikeli bir rakip olarak öne çıkıyor. Kalın ve sert tüyleri çoğunlukla siyah renkte; sırtından kuyruğuna uzanan beyaz şerit ise ona ayırt edici bir görünüm kazandırıyor. Bu yönüyle kokarcayı andıran bal porsuğu, benzer şekilde keskin kokulu bir savunma mekanizmasına da sahip. Kuyruk bölgesindeki bezlerden salgıladığı yoğun koku, tehdit anında adeta bir “koku bombası” etkisi yaratıyor.

Bal porsuğunu doğada bu kadar korkulan bir canlı yapan en önemli özelliklerinden biri de derisinin yapısı. Hem sert hem de gevşek olan derisi sayesinde ensesinden yakalansa bile dönüp saldırabiliyor. Güçlü çenesi, büyük kafatası ve keskin dişleriyle birleştiğinde, kendisinden çok daha büyük yırtıcılara karşı bile geri adım atmıyor.

Afrika’nın büyük bir bölümünde ve Asya’nın bazı bölgelerinde yaşayan bal porsuğu; kurak alanlardan ormanlara, çayırlardan dağlık bölgelere kadar geniş bir coğrafyada görülüyor. İyi bir yüzücü ve tırmanıcı olan bu tür, kendi kazdığı derin yuvalarda ya da başka hayvanların terk ettiği barınaklarda yaşamını sürdürüyor.

Genellikle yalnız yaşayan bal porsukları, zaman zaman aynı beslenme alanlarında karşılaşabiliyor. Bu karşılaşmalar sırasında koku ve çeşitli seslerle iletişim kuruyorlar. Yavruların bakımı ise tamamen dişiye ait. Yavru bal porsuğu, hayatta kalmayı öğrenebilmek için 2 yıla kadar annesiyle birlikte yaşıyor.

Her ne kadar korkusuzluğu ile ün salmış olsa da bal porsuğu da tehdit altında. İnsan faaliyetleri nedeniyle yaşam alanlarının daralması ve arıcılıkla yaşanan çatışmalar, türün geleceğini riske sokuyor. Ancak Afrika’da geliştirilen “bal porsuğu dostu bal” uygulamaları, insanla doğa arasında umut veren bir denge kurmayı başarıyor.

Doğanın en gözü kara canlılarından biri olan bal porsuğu, sert mizacının ardında hayatta kalma mücadelesinin çarpıcı bir örneğini sunuyor.

Muhabir: Merve Kiraz