Türkiye’de gerçekleştirilen bilimsel bir çalışma, fen bilimleri derslerinde kullanılan öğretim yöntemlerinin öğrencilerin öğrenme düzeyi üzerinde önemli etkiler oluşturduğunu ortaya koydu. Araştırmaya göre, derslerde model destekli anlatımın kullanılması ve öğrencilerin kavram ağları hazırlayarak ödev yapmaları, konuların daha iyi kavranmasına katkı sağlıyor.
Özellikle ortaokul düzeyinde işlenen “Saf Madde ve Karışımlar” ünitesi üzerinde yürütülen çalışma, öğrencilerin hem sınav başarısında hem de kavramları anlama becerisinde dikkat çekici bir gelişme yaşandığını gösterdi.
7. Sınıf Öğrencileri Üzerinde Denendi
Araştırma, 2021–2022 eğitim öğretim yılında Karadeniz Bölgesi’ndeki bir ortaokulda öğrenim gören 7. sınıf öğrencileri ile gerçekleştirildi. Toplam 103 öğrencinin yer aldığı çalışmada sınıflar deney ve kontrol gruplarına ayrıldı.
Deney grubundaki öğrenciler dersleri model destekli etkinliklerle işlerken, öğrendikleri konuları pekiştirmek için kavram ağları oluşturarak ödev hazırladı. Kontrol grubunda ise dersler mevcut öğretim programında kullanılan geleneksel yöntemlerle sürdürüldü.
Öğrencilerin Başarısı Ölçüldü
Araştırma kapsamında öğrencilerin konuya ilişkin bilgi düzeyini belirlemek amacıyla uygulama öncesinde ve sonrasında akademik başarı testleri yapıldı. Bunun yanı sıra deney grubunda hazırlanan kavram ağları belirli ölçütlere göre değerlendirilerek öğrencilerin kavramsal öğrenme düzeyleri incelendi.
Elde edilen veriler istatistiksel yöntemlerle analiz edildi ve farklı öğretim yöntemlerinin öğrenciler üzerindeki etkisi karşılaştırıldı.
Sonuçlar Dikkat Çekici
Araştırmanın bulguları, model destekli öğretimle birlikte kavram ağı hazırlama çalışmalarının öğrencilerin başarı düzeyini belirgin şekilde yükselttiğini ortaya koydu. Bu yöntemle eğitim alan öğrencilerin, geleneksel yöntemle ders işleyen öğrencilere kıyasla konuyu daha iyi anladıkları ve sınavlarda daha yüksek performans gösterdikleri görüldü.
Ayrıca kavram ağlarının öğrencilerin bilgileri sadece ezberlemek yerine kavramlar arasındaki ilişkileri görerek öğrenmelerine yardımcı olduğu belirlendi.
Eğitimde Yeni Yaklaşımların Önemi Artıyor
Uzmanlara göre fen bilimleri gibi kavramsal yoğunluğu yüksek derslerde görsel ve ilişkilendirmeye dayalı öğrenme tekniklerinin kullanılması, öğrencilerin bilimsel düşünme becerilerini güçlendirebilir. Bu tür yöntemler, öğrencilerin öğrendikleri bilgileri daha kalıcı hale getirmelerine de katkı sağlıyor.
Kaynak: Sibel Karabulut. “Saf Madde ve Karışımlar Ünitesinde Modeller ve Kavram Ağları ile Öğrencilerin Başarılarını ve Kavramsal Anlayışlarını Geliştirmeye Yönelik Bir Eylem Araştırması.” Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi. 2023. Tez No: 834743
