8-14 Mart Pulmoner Rehabilitasyon Haftası dolayısıyla yapılan bilgilendirmelerde, kronik solunum hastalıklarıyla mücadelede pulmoner rehabilitasyonun önemi bir kez daha gündeme geldi. Uzmanlar, nefes darlığı ve çabuk yorulma gibi şikâyetleri olan hastaların bu programlardan büyük fayda gördüğünü belirtiyor.
Kronik solunum hastalıkları; nefes darlığı, hava yolu tıkanıklığı, balgam atmada güçlük, kas zayıflığı ve egzersiz kapasitesinde azalma gibi pek çok soruna yol açabiliyor. Özellikle ciddi hastalığı bulunan bireylerde, ilaç tedavisi düzenli uygulansa bile şikâyetlerin tamamen ortadan kalkmadığı ve yaşam kalitesinin düşebildiği ifade ediliyor. Bu durum, zamanla hastaların sosyal hayattan uzaklaşmasına ve tedaviye uyumunun azalmasına neden olabiliyor.
Tam da bu noktada pulmoner rehabilitasyon devreye giriyor. Alanında uzman hekimler ve sağlık profesyonellerinden oluşan ekipler tarafından kişiye özel hazırlanan bu program; hastaların fiziksel kapasitesini artırmayı, psikolojik iyilik halini desteklemeyi ve günlük yaşama daha aktif katılım sağlamayı hedefliyor.
Çok Yönlü Destek Programı
Pulmoner rehabilitasyon; göğüs hastalıkları uzmanı, fizyoterapist, solunum terapisti, diyetisyen, psikolog, hemşire ve iş-uğraşı terapistinin yer aldığı multidisipliner bir ekip tarafından yürütülüyor. Programın temelini egzersiz eğitimi oluştururken; beslenme danışmanlığı, hastalıkla baş etme eğitimi ve sağlıklı yaşam alışkanlıklarının kazandırılması da sürecin önemli parçaları arasında yer alıyor.
Rehabilitasyonun başlıca hedefleri arasında;
-
Nefes darlığı ve yorgunluğu azaltmak,
-
Hastalığa bağlı kaygı ve depresyonu hafifletmek,
-
Hastaneye yatış sıklığını düşürmek,
-
Egzersiz kapasitesini artırmak,
-
Günlük yaşam aktivitelerine katılımı güçlendirmek
bulunuyor.
Birçok Hastalıkta Etkili
Pulmoner rehabilitasyon programları başta Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı (KOAH) olmak üzere; astım, bronşektazi, interstisyel akciğer hastalıkları, kistik fibrozis, göğüs duvarı hastalıkları, nöromusküler hastalıklar, akciğer kanseri, akciğer tansiyonu ve obeziteye bağlı solunum problemlerinde başarıyla uygulanıyor. Ayrıca akciğer nakli öncesi ve sonrasında da destekleyici bir tedavi yöntemi olarak tercih ediliyor.
Programlar; göğüs hastalıkları hastaneleri, şehir hastaneleri, üniversite ve eğitim-araştırma hastanelerinde uygulanabiliyor. Hastanın durumuna göre yatış gerektiren, ayaktan sürdürülen ya da ev ortamında gerçekleştirilen modeller bulunuyor. Gelişen uzaktan sağlık hizmetleri sayesinde tele-rehabilitasyon uygulamaları da erişimi artıran önemli bir alternatif olarak öne çıkıyor.
Egzersiz En Temel Bileşen
Pulmoner rehabilitasyonun merkezinde egzersiz eğitimi yer alıyor. Yürüyüş gibi dayanıklılık çalışmaları, kol ve bacak kaslarını güçlendiren hareketler ile solunum egzersizleri programın temelini oluşturuyor. Düzenli uygulandığında hastaların nefes darlığında azalma, dayanıklılıkta artış ve günlük işlerini daha rahat yapabilme gibi kazanımlar elde ettiği belirtiliyor.
Uzmanlar, merkezlerde başlatılan egzersizlerin ve sağlıklı yaşam alışkanlıklarının günlük hayatın bir parçası haline getirilmesinin, elde edilen iyileşmenin kalıcı olması açısından büyük önem taşıdığını vurguluyor.
Uzun süredir nefes darlığı, çabuk yorulma ve güçsüzlük şikâyeti yaşayan vatandaşların, pulmoner rehabilitasyon hakkında bilgi almak için aile hekimlerine başvurabilecekleri hatırlatılıyor.
Pulmoner Rehabilitasyon Haftası kapsamında yapılan çağrı ise net: “Her adımda daha rahat bir nefes mümkün.”
