Yaz mevsiminin gelmesiyle birlikte ter kokusuna karşı en büyük kurtarıcılarımızdan biri olan koltuk altı ürünlerinin kullanımı hızla artıyor. Kozmetik marketlerin raflarını süsleyen ve her gün cildimize temas eden bu ürünler, sağlığımız üzerinde ne gibi etkilere sahip? Yıllardır kulaktan kulağa yayılan kanser iddialarından, içerik listelerinde gizlenen bilinmeyen maddelere kadar pek çok soru işareti tüketicilerin zihnini kurcalıyor. Beş popüler markanın içerik haritası, bu günlük alışkanlığın perde arkasını aydınlatıyor.
Farklı Markalar Farklı İçerikler
Kozmetik reyonlarında satılan Nivea Men Roll-on, Nivea Men Stick, Rexona Clinical Protection, Old Spice ve Fa Men Fresh Pulse ürünleri mercek altına alındığında, formülasyonların birbirinden oldukça farklı olduğu görülüyor. Bazı ürünlerde 15, bazılarında ise 30'dan fazla bileşen bulunuyor. Ürünleri birbirinden ayıran temel unsurlar koruyucular, silikonlar, çözücüler ve parfüm bileşenleri olurken, hepsindeki ortak ve temel madde alüminyum bazlı ter önleyiciler olarak öne çıkıyor.
Alüminyum Kanser Yapar Mı?
Antiperspirant ürünlerde kullanılan "Aluminum Chlorohydrate" ve "Aluminum Zirconium" gibi bileşenlerin meme kanseri veya Alzheimer hastalığına yol açtığı yıllardır tartışılıyor. Ancak ABD Ulusal Kanser Enstitüsü, Amerikan Kanser Derneği ve Avrupa Birliği Bilimsel Tüketici Güvenliği Komitesi'nin güncel değerlendirmelerine göre, bu ürünlerin kanser riskini artırdığına dair ikna edici bir kanıt bulunmuyor. Bilimsel veriler, sağlam ciltten vücuda geçen alüminyum oranının yalnızca on binde bir (%0,01) seviyesinde kaldığını gösteriyor. Tahriş olmuş ciltte ise bu oran sadece %0,06 seviyesine çıkıyor.
Asıl Risk Böbrek Hastalarında
Alüminyumla ilgili en net ve güçlü uyarı ise kanser değil, ileri evre böbrek yetmezliği hastaları için yapılıyor. Sağlıklı bireylerde vücuda giren alüminyum böbrekler yoluyla atılırken, fonksiyonları yüzde 30'un altına düşmüş dördüncü ve beşinci evre böbrek hastalarında bu madde vücutta birikebiliyor. Bu nedenle ABD Gıda ve İlaç Dairesi (FDA), alüminyum içeren ürünlerin etiketlerinde böbrek hastalarının doktora danışmadan kullanmaması gerektiği uyarısını zorunlu tutuyor.
Mikrobiyota Ve Direnç Tehlikesi
2023 yılında Ankara Üniversitesi, İnönü Üniversitesi ve Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu tarafından yapılan bir araştırma, dikkat çeken yeni bir bulguyu ortaya koydu. Laboratuvar ortamında alüminyum klorohidrat ile temas eden Staphylococcus epidermidis bakterilerinde, antibiyotik direnciyle ilişkili genlerin daha fazla ifade edildiği gözlemlendi. Ayrıca koltuk altında yaşayan bakteriyel mikrobiyotanın bu antiperspirant ürünler sebebiyle değişime uğradığı ve bu durumun insan sağlığı açısından etkilerinin bilim dünyasınca araştırılmaya devam ettiği belirtiliyor.
Parfüm Alerjenlerine Dikkat
Tüketiciler genellikle sadece alüminyuma odaklansa da, ürünlerdeki gizli tehlikelerden biri de koku verici maddeler. Avrupa Birliği mevzuatına göre etiketlerde açıkça belirtilmesi zorunlu olan Limonene, Linalool, Geraniol, Citronellol, Coumarin, Benzyl Salicylate ve Hexyl Cinnamal gibi alerjenler, özellikle egzama veya hassas cilt problemine sahip kişilerde alerjik temas dermatitine neden olabiliyor. Uzmanlar, hassas cilde sahip olanların alüminyumdan ziyade bu parfüm alerjenlerine karşı dikkatli olması gerektiğini vurguluyor.
