Erzincan İl Sağlık Müdürlüğü tarafından toplumda ağız ve diş sağlığı bilincini artırmak amacıyla önemli bir farkındalık etkinliği gerçekleştirildi. Müdürlüğün Sağlık Hizmetleri Başkanlığı Ağız ve Diş Sağlığı Hizmetleri Birimi öncülüğünde düzenlenen program, Erzincan İl Müftülüğü Konferans Salonu’nda vatandaşlarla buluştu.
Koruyucu Sağlık Vurgusu Ön Plandaydı
Etkinlik kapsamında kurulan bilgilendirici stantta, ağız ve diş sağlığının korunmasına yönelik temel bilgiler paylaşılırken, doğru diş fırçalama tekniklerinden düzenli diş hekimi kontrolünün önemine kadar pek çok başlık ele alındı. Uzmanlar, diş çürükleri ve diş eti hastalıklarının büyük oranda önlenebilir olduğuna dikkat çekerek koruyucu sağlık hizmetlerinin önemini vurguladı.
Erken Önlem, Sağlıklı Gelecek
Eğitimde özellikle çocukluk çağında kazanılan ağız ve diş bakım alışkanlıklarının yaşam boyu sağlık açısından belirleyici olduğunun altı çizildi. Katılımcılara günlük ağız bakım rutini, sağlıklı beslenmenin diş sağlığı üzerindeki etkisi ve ihmal edilen kontrollerin yol açabileceği sorunlar hakkında bilgi verildi.
Amaç: Farkındalığı Artırmak
Gerçekleştirilen etkinlikle, toplumun her kesiminde ağız ve diş sağlığının korunmasına yönelik bilinç oluşturulması ve bireylerin koruyucu sağlık hizmetlerinden daha etkin yararlanmasının sağlanması hedeflendi.
Erzincan’da düzenlenen bu tür eğitim ve bilgilendirme faaliyetlerinin önümüzdeki süreçte de devam edeceği öğrenildi.
Çürük Oluşmadan Müdahale: Koruyucu Ağız ve Diş Sağlığında Yeni Yaklaşım
Ağız ve diş sağlığı alanında artık tedaviden çok koruma ön planda. Koruyucu ağız ve diş sağlığı hizmetleri, bireylerin dişleri çürümeden hatta ilk dişleri çıkmadan sağlık sistemine dahil edilmesini hedefliyor. Amaç; toplumda bilinç düzeyini yükseltmek, diş çürüğü ve diş eti hastalıklarını en aza indirmek ve koruyucu diş hekimliğini bir yaşam alışkanlığı haline getirmek.
Uzmanlar, diş çürüğünün ve periodontal hastalıkların büyük ölçüde önlenebilir olduğuna dikkat çekerek, erken yaşta başlanan düzenli takip ve eğitim programlarının uzun vadede hem bireysel hem de toplumsal sağlık harcamalarını ciddi ölçüde azalttığını vurguluyor.
Daha Diş Çıkmadan Başlayan Takip
Koruyucu hizmetler, sağlıklı bireylere henüz sorun oluşmadan ulaşıyor. Ağız ve Diş Sağlığı Hizmet Merkezlerine (SHM) başvuran bireyler; çürük oluşumuna neden olan faktörler, diş eti hastalıkları ve ağız hijyeninin önemi konusunda ayrıntılı şekilde bilgilendiriliyor.
Hamile adaylarından yaşlılara, bebeklerden engellilere kadar geniş bir kitleye yönelik verilen eğitimlerde özellikle şu konular öne çıkıyor:
-
Çürük ve diş eti hastalıklarına yol açan risk faktörleri
-
Diyabet, kalp-damar hastalıkları, kanser ve kronik akciğer hastalıkları gibi sistemik rahatsızlıklarla ağız sağlığı arasındaki ilişki
-
Tütün kullanımı, sağlıksız beslenme ve aşırı alkol tüketiminin etkileri
-
Doğru diş fırçalama ve diş ipi kullanımı
-
Ağız bakım suları ve plak kontrol yöntemleri
Ayrıca florür ve klorheksidin içeren ürünlerin bilinçli kullanımı konusunda da rehberlik sağlanıyor.
Okullarda Florürlü Vernik Dönemi
Koruyucu uygulamaların en dikkat çekici ayağını ise okul temelli çalışmalar oluşturuyor. Daimi dişlenmenin başladığı 60 ayını doldurmuş anasınıfı öğrencilerinden başlayarak ilkokul 4. sınıfın sonuna kadar çocuklara yılda iki kez florürlü vernik uygulaması yapılıyor.
Bu uygulamayla diş minesinin güçlendirilmesi ve çürük oluşumunun engellenmesi hedefleniyor. Öğrenci, öğretmen ve velilere yönelik farkındalık eğitimleri de programın önemli bir parçasını oluşturuyor.
Plak Görülüyor, Doğru Fırçalama Öğreniliyor
Merkezlerde plak boyayıcı ajanlar kullanılarak diş yüzeyindeki plak hastalara gösteriliyor. Böylece bireyler, ağız hijyenindeki eksikliklerini somut olarak görebiliyor. Ardından doğru fırçalama teknikleri uygulamalı olarak öğretiliyor. Gerekli durumlarda diş yüzeyi temizliği (polisaj) yapılıyor.
Çürük riskine göre topikal florür uygulamaları (jel, cila) ve invaziv olmayan pit-fissür örtücüler uygulanarak dişlerin koruyucu kalkanı güçlendiriliyor.
Yaşa Göre Planlanan Koruyucu Program
Koruyucu ağız ve diş sağlığı hizmetleri, yaş gruplarına göre sistematik olarak planlanıyor:
0–1 Yaş
Bebeklerde detaylı ağız muayenesi yapılıyor. Ebeveynlere beslenme, emzik ve parmak emme gibi alışkanlıkların etkileri anlatılıyor. Büyüme ve gelişim değerlendirilerek gerekirse üst basamak sağlık kuruluşlarına yönlendirme yapılıyor.
1–2 Yaş
Çürük riskine göre florür vernik uygulama sıklığı belirleniyor. Yüksek risk grubunda üç ayda bir uygulama öneriliyor.
2–6 Yaş
Altı ayda bir kontrol, florür uygulaması ve gerekli durumlarda pit-fissür örtücü işlemleri yapılıyor. Konuşma ve çene gelişimi de değerlendiriliyor.
6–12 Yaş
Dişlerin sürme düzeni, çapraşıklık ve çene darlıkları inceleniyor. Maloklüzyon şüphesinde ikinci veya üçüncü basamak sağlık kuruluşlarına yönlendirme yapılıyor.
12 Yaş ve Üzeri
Düzenli kontroller sürdürülüyor. Geç adölesan dönemde 20 yaş dişlerinin durumu değerlendirilerek gerekli yönlendirmeler yapılıyor.
Hamileler ve Kronik Hastalar İçin Özel Bilgilendirme
Hamilelikte görülen hormonal değişimlerin diş eti sağlığı üzerindeki etkileri anlatılıyor. Güvenli tedavi zamanlaması konusunda rehberlik ediliyor.
Diyabet, hipertansiyon, astım ve böbrek hastalığı gibi kronik rahatsızlıkları olan bireylere ise ağız sağlığının bu hastalıklarla çift yönlü ilişkisi hakkında bilgi veriliyor.
Kalp hastalığı, kalp kapak problemi, böbrek yetmezliği veya kan sulandırıcı kullanımı gibi yüksek riskli durumlarda ise olası enfeksiyon odakları açısından detaylı değerlendirme için üst basamak sağlık kuruluşlarına yönlendirme yapılıyor.
Tedavi Oranını En Aza İndirmek
Koruyucu ağız ve diş sağlığı hizmetlerinin temel hedefi; çürük ve diş eti hastalıklarını oluşmadan engellemek, toplumda bilinçli bir ağız sağlığı kültürü oluşturmak ve tedavi ihtiyacını en aza indirmek.
Uzmanlar, düzenli kontrol ve erken müdahalenin yalnızca ağız sağlığını değil, genel sağlığı da koruduğunu vurguluyor. Çünkü sağlıklı bir ağız, sağlıklı bir yaşamın en önemli basamaklarından biri olarak kabul ediliyor.
