Erzincan’ın Üzümlü ilçesinde mutfak kültürünün ayrılmaz bir parçası olan Erzincan Üzümlü Sarucu, yapımındaki ustalık gerektiren aşamalar ve sahip olduğu özel bileşenlerle dikkat çekiyor. Cimin üzümü ile yerel cevizlerin birleştiği bu geleneksel ürünün üretim süreci, iki ana aşamadan oluşan titiz bir çalışmayı kapsıyor.

İlk Aşama: Cimin Üzümünün Hazırlanması

Üretim, tescilli Cimin Üzümü salkımlarından en iri tanelerin seçilmesiyle başlıyor. Seçilen üzümler keskin bir bıçakla ortadan ikiye ayrılıyor ancak parçaların birbirinden tamamen kopmamasına özen gösteriliyor. Çekirdekleri çıkarılan üzümler, tahta kerevetler üzerine serilerek üzerleri temiz bir bezle örtülüyor. Üzümlerin ağırlığı %75-80 oranında azalana kadar yaklaşık 3 gün boyunca ilk kurutma işlemi gerçekleştiriliyor.

İkinci Aşama: Cevizle Buluşma ve İpe Dizilme

Sarucun karakteristik yapısını oluşturan ikinci aşamada, kurutulmuş üzümler yörede yetişen taze ceviz içleri (Juglans regia L.) ile buluşturuluyor.

  • Sarma İşlemi: Yarım ceviz içi, üç adet üst üste konulmuş üzüm tanesiyle sarılıyor.

  • Nem Dengesi: Cevizlerin iplere dizilirken kırılmaması için taze olması şart koşuluyor; eğer taze değilse cevizler nemli bir bez içinde bekletilerek yumuşatılıyor.

  • Son Kurutma: İnce pamuklu iplere dizilen sarucalar, güneşte 24 ila 48 saat arasında değişen ikinci bir kurutma sürecinden geçiyor.

İçerik ve Bileşim Özellikleri

1 kg Erzincan Üzümlü Sarucu üretmek için ortalama 650-700 g kuru Cimin üzümü ve 300-350 g taze ceviz içi kullanılıyor. Ürünün laboratuvar analizlerine göre belirlenen bazı bileşim özellikleri ise şu şekildedir:

Bileşen Değer Aralığı
Kurumadde (%) 87,8 - 92,8
Diyet Lif (%) 16,3 - 19,0
Toplam Şeker (%) 24,2 - 33,7
Fruktoz (%) 11,4 - 16,5
Glukoz (%) 12,5 - 17,0

Üretim Standardı ve Denetim

Geleneksel bilgi ve ustalık becerisi gerektiren bu ürünün tüm aşamalarının Üzümlü ilçesi sınırları içerisinde gerçekleşmesi gerekiyor. Üretimin uygunluğu; Üzümlü Köylere Hizmet Götürme Birliği koordinasyonunda, belediye ve ilçe tarım müdürlüğü yetkililerinden oluşan bir merci tarafından düzenli olarak denetleniyor. Tüketime sunulan ürünlerin üzerinde veya işletmelerde, Erzincan Üzümlü Sarucu ibareli logo ve mahreç işareti ambleminin bulunması zorunluluk arz ediyor.

Muhabir: Merve Kiraz