Hazine ve Maliye Bakanlığı, kayıt dışı ekonomiyle mücadelede teknolojik bir devrime imza atarak yapay zeka destekli "KAŞİF" uygulamasını devreye aldı. Erzincan'daki mükellefleri de yakından ilgilendiren bu yeni sistem, günde 4 milyon mükellefi tarayarak sahte belge düzenleyenleri ve haksız iade talep edenleri anlık olarak tespit ediyor. Bakanlık, bu hamleyle kayıt dışı faaliyetlere karşı denetim çemberini daraltıyor.
Yapay Zeka Destekli Takip
Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından geliştirilen ve TÜBİTAK Yapay Zeka Enstitüsü ile ortaklaşa yürütülen proje, kural tabanlı eski sistemlerin ötesine geçerek makine öğrenmesi teknolojisini kullanıyor. KAŞİF, herhangi bir ön tanım olmaksızın mükelleflerin davranış değişikliklerini analiz ediyor. Erzincan'da faaliyet gösteren işletmelerin de dahil olduğu ulusal çapta yürütülen bu taramada, riskli görülen mükellefler anında Vergi Denetim Kurulu'na bildiriliyor.
Milyarlarca Liralık Tespit
Uygulamanın ilk sonuçları ise oldukça çarpıcı. Sistemin devreye girmesiyle birlikte son 3 ayda kurulan ve toplam 276 milyar lira tutarında fatura düzenleyen 2 bin 550 mükellefin sahte belge düzenlemek amacıyla kurulduğu belirlendi. Özellikle toptan ticaret gibi görünen ancak hiçbir mal alımı yapmadan milyonlarca liralık fatura kesen naylon şirketler, KAŞİF'in radarına takılarak aynı gün içinde tespit edildi.
Bakan Şimşek’ten Net Mesaj
Konuyla ilgili açıklamalarda bulunan Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, kayıt dışılıkla mücadelede yeni bir döneme girildiğini vurguladı. Şimşek, "Yapay zeka ve makine öğrenmesi gibi yeni teknolojilerle artık kayıt dışı tüm faaliyetleri anında tespit ediyor ve işlem yapıyoruz. Tüm mükelleflerimizi kayıt içinde kalmaya davet ediyorum" ifadelerini kullandı. Bu açıklama, Erzincan genelindeki ticaret erbabı için de "kurallara tam uyum" çağrısı niteliği taşıyor.
Haksız Rekabetin Önüne Geçilecek
Sistem, mükellefiyet, fatura, tahakkuk, tahsilat, ithalat, ihracat ve çalışan sayısı gibi onlarca farklı veriyi analiz ederek raporluyor. Sahte belge düzenleme riski yüksek bulunan mükelleflerin kayıtları, vergi dairelerinde kurulan komisyon kararlarıyla kapatılıyor. Bakanlık, bu teknolojik hamleyle hem vergi kaybını önlemeyi hem de dürüst çalışan esnaf ve tüccarın maruz kaldığı haksız rekabeti ortadan kaldırmayı hedefliyor.
